Um svikinn eiðstaf 14. júlí 2004 00:01 Stjórnarskráin - Magnús Þór Hafsteinsson "Ég undirritaður sem kosinn er þingmaður til Alþingis Íslendinga heiti því að viðlögðum drengskap mínum og heiðri að halda stjórnarskrá landsins." Þennan eiðstaf skrifa allir þingmenn undir með eigin hendi og í viðurvist þingheims, þegar þeir taka sæti á Alþingi í fyrsta sinn. Þennan eið má alþingismaður aldrei svíkja. Það sem ríkisstjórnarliðar reyna nú að gera með því að synja þjóðinni um þjóðaratkvæðagreiðslu um fjölmiðlalögin, er ekkert annað en brot á stjórnarskránni. Hún kveður mjög skýrt á um hvað beri að gera ef forseti lýðveldisins neitar að skrifa undir lög frá Alþingi og vísar þeim í staðinn til þjóðarinnar. Grein 26 hljóðar meðal annars svo:"Nú synjar forseti lagafrumvarpi staðfestingar, og fær það þó engu að síður lagagildi, en leggja skal það þá svo fljótt sem kostur er undir atkvæði allra kosningarbærra manna í landinu til samþykktar eða synjunar með leynilegri atkvæðagreiðslu. Lögin falla úr gildi, ef samþykkis er synjað, en ella halda þau gildi sínu". Þetta ákvæði er mjög skýrt og hafið yfir allan vafa. Fólk þarf ekki að vera sprenglærðir lögfræðingar til að skilja þennan texta. Synji forseti því að staðfesta lög þá SKULU þau eins fljótt og hægt er í þjóðaratkvæðagreiðslu þar sem allir þegnar með kosningarrétt hafi kost á þátttöku. Undanfarið höfum við hvað eftir annað orðið vitni að því hvernig forkólfar stjórnarflokkanna hafa talað með lítilsvirðingu um helgustu löggjöf lýðveldisins sem er stjórnarskráin. Þeir virðast búnir að gleyma þeim drengskapareið sem þeir skrifuðu undir þegar þeir settust á Alþingi Íslendinga í fyrsta sinn. Stjórnarliðar með formenn beggja stjórnarflokka í fararbroddi voga sér að fullyrða að skýr ákvæði stjórnarskrár sem staðið hafa óhreyfð í 60 ár, séu nú allt í einu vafasöm og þar af leiðandi ekki marktæk. Þeir ýja að því í fjölmiðlum og meira að segja í ræðustól Alþingis, að þeir heiðursmenn sem sátu á þingi veturinn 1943-1944, hafi verið einhverjir bögubósar í lagasmíð sem vissu ekki hvað þeir voru að gera þegar þeir voru að semja stjórnarskrá fyrir þjóðina. Þetta er alrangt. Það er nóg að lesa ræður þingmanna frá þessum tíma til að sjá að þessir feður lýðveldisins og höfundar stjórnarskrárinnar gerðu sér fulla grein fyrir því hvað þeir voru að gera. Málskotsréttur forseta lýðveldisins og valdsvið hans var rætt í þaula af þáverandi þingmönnum. Þeir veittu forseta það vald að skjóta lögum til þjóðaratkvæðagreiðslu, þar sem einfaldur meirihluti þeirra sem greiddu atkvæði réði því hvort lög tækju endanlegt gildi eða ekki. Því miður er það svo að Alþingistíðindi frá árinu 1944 eru illa aðgengileg fyrir almenning. Ég tók mig því til og vélritaði upp umræður þingmanna um þessi efnisatriði stjórnarskrárinnar frá því fyrir 60 árum, og hef nú lagt út á vefsíðu Frjálslynda flokksins: xf.is. Hvet ég alla þá sem vilja kynna sér hvað vakti fyrir höfundum stjórnarskrárinnar þegar þeir sömdu 26. grein hennar, að lesa hvað þessir þingmenn sögðu. Það skiptir mjög miklu máli nú, þegar forystusveitir ríkisstjórnarflokkanna reyna hvað þær geta til að rangtúlka stjórnarskrána og rugla þjóðina í ríminu varðandi framkvæmd á skýrum ákvæðum hennar. Síðan má spyrja hvort stjórnlagakreppa sú sem ríkisstjórnarflokkarnir eru nú vísvitandi að leiða yfir þjóðina sé í raun ekki refsiverð fyrir dómsólum? Tíminn mun leiða það í ljós. Benda má á að til eru lög um ráðherraábyrgð frá 1963, þar sem hægt er að dæma ráðherra ef hann hefur "annaðhvort af ásetningi eða stórkostlegu hirðuleysi farið í bága við stjórnarskrá lýðveldisins". Brot varða embættismissi, fésektum eða allt að tveggja ára fangelsi. Gjörningur sá sem stjórnaflokkarnir reyna nú að fremja á stjórnskipan lýðveldisins hefur í raun ekkert með pólitíska flokkadrætti að gera. Hér er tekist á um grundvallaratriði. Vinnubrögð þau sem Sjálfstæðisflokkur og Framsóknarflokkur viðhafa nú, stangast á við allt sem sannir lýðræðissinnar, hvar í flokki sem þeir eru, hljóta að trúað á. Við öll, sem trúum á lýðræðið, eigum að mótmæla af öllu afli. Ég, sem alþingismaður sem hef undirritað eið að stjórnarskrá, mun aldrei samþykkj Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Hugleiðingar flugmanns Sara Hlín Sigurðardóttir Skoðun Bætt aðgengi að nýjum lyfjum skilar víðtækum ávinningi fyrir samfélagið Ragnhildur Reynisdóttir, Pétur Magnússon Skoðun Kerfislægt ofbeldi og pólitísk svik við ungu kynslóðina - tvöföld eignaupptaka Sigurður Sigurðsson Skoðun Hvað er hægt að semja um? Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Mygluna burt úr Laugalækjarskóla Stefán Steingrímur Bergsson Skoðun Hvað ertu hræddur við, Jón Pétur Zimsen? Óðinn Freyr Baldursson Skoðun Ef fyrirtæki nota AI til að fækka fólki, eru þau að hugsa of smátt Vaka Ágústsdóttir Skoðun Alþjóðlegi mjólkurdagurinn 2026 Sigurbjörg Ottesen Skoðun Gervigreindarkapphlaup sem Norðurlöndin geta unnið Halldóra Mogensen,Kristinn R. Þórisson Skoðun Á hvaða vegferð erum við? Ragnheiður Stephensen Skoðun Skoðun Skoðun Skutlið að sliga margar fjölskyldur Kolbrún Baldursdóttir skrifar Skoðun Bætt aðgengi að nýjum lyfjum skilar víðtækum ávinningi fyrir samfélagið Ragnhildur Reynisdóttir, Pétur Magnússon skrifar Skoðun Háskólar falla á prófi í samkeppnisrétti Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Jarðhiti sem samkeppnisforskot Helga Kristín Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Ef fyrirtæki nota AI til að fækka fólki, eru þau að hugsa of smátt Vaka Ágústsdóttir skrifar Skoðun Hugleiðingar flugmanns Sara Hlín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Mygluna burt úr Laugalækjarskóla Stefán Steingrímur Bergsson skrifar Skoðun Borgum ekki skuldir óreiðuríkja Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hvað ertu hræddur við, Jón Pétur Zimsen? Óðinn Freyr Baldursson skrifar Skoðun Hvað er hægt að semja um? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Á hvaða vegferð erum við? Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Alþjóðlegi mjólkurdagurinn 2026 Sigurbjörg Ottesen skrifar Skoðun Gervigreindarkapphlaup sem Norðurlöndin geta unnið Halldóra Mogensen,Kristinn R. Þórisson skrifar Skoðun Kerfislægt ofbeldi og pólitísk svik við ungu kynslóðina - tvöföld eignaupptaka Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hugsum stærra Magnús Lyngdal Magnússon skrifar Skoðun Leigufélög eignast fasteignamarkaðinn, fjárfestar eignast Garðabæ Baldur Jezorski skrifar Skoðun Mannauðsvald stjórnar meiru en margir halda skrifar Skoðun Viðskiptaráð rýnir í skólakerfið á árunum 2016–2026 – var nokkuð í gangi þá? Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Liðbólgusjúkdómar – fræðsla skiptir máli Katrín Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Í stormi reynir á leiðtogana Óskar Tryggvi Svavarsson skrifar Skoðun Á bak við hverja gigtargreiningu er fjölskylda sem verður fyrir áhrifum af sjúkdómnum. Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Er virkilega ekki um neitt að semja? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Um laun, arðgreiðslur og skatta Gunnar Björgvinsson skrifar Skoðun Aftur til fortíðar: Tóbaks- og nikótínvarnir Vala Smáradóttir,Jóhanna Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hvers konar samfélag viljum við byggja með gervigreind? Rannveig Tenchi Ernudóttir skrifar Skoðun Brennandi hús Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Hvaleyrarvatn - ekki byggja í Vatnshlíð Stefán Georgsson skrifar Skoðun Ósýnilegi aldurshópurinn í íslenskum sviðslistum Hrafnhildur Theodórsdóttir skrifar Skoðun Svona verndum við Ísland fyrir útlendingum Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hverju getur aukið sjálfstraust og sérþekking skilað komandi kynslóðum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Sjá meira
Stjórnarskráin - Magnús Þór Hafsteinsson "Ég undirritaður sem kosinn er þingmaður til Alþingis Íslendinga heiti því að viðlögðum drengskap mínum og heiðri að halda stjórnarskrá landsins." Þennan eiðstaf skrifa allir þingmenn undir með eigin hendi og í viðurvist þingheims, þegar þeir taka sæti á Alþingi í fyrsta sinn. Þennan eið má alþingismaður aldrei svíkja. Það sem ríkisstjórnarliðar reyna nú að gera með því að synja þjóðinni um þjóðaratkvæðagreiðslu um fjölmiðlalögin, er ekkert annað en brot á stjórnarskránni. Hún kveður mjög skýrt á um hvað beri að gera ef forseti lýðveldisins neitar að skrifa undir lög frá Alþingi og vísar þeim í staðinn til þjóðarinnar. Grein 26 hljóðar meðal annars svo:"Nú synjar forseti lagafrumvarpi staðfestingar, og fær það þó engu að síður lagagildi, en leggja skal það þá svo fljótt sem kostur er undir atkvæði allra kosningarbærra manna í landinu til samþykktar eða synjunar með leynilegri atkvæðagreiðslu. Lögin falla úr gildi, ef samþykkis er synjað, en ella halda þau gildi sínu". Þetta ákvæði er mjög skýrt og hafið yfir allan vafa. Fólk þarf ekki að vera sprenglærðir lögfræðingar til að skilja þennan texta. Synji forseti því að staðfesta lög þá SKULU þau eins fljótt og hægt er í þjóðaratkvæðagreiðslu þar sem allir þegnar með kosningarrétt hafi kost á þátttöku. Undanfarið höfum við hvað eftir annað orðið vitni að því hvernig forkólfar stjórnarflokkanna hafa talað með lítilsvirðingu um helgustu löggjöf lýðveldisins sem er stjórnarskráin. Þeir virðast búnir að gleyma þeim drengskapareið sem þeir skrifuðu undir þegar þeir settust á Alþingi Íslendinga í fyrsta sinn. Stjórnarliðar með formenn beggja stjórnarflokka í fararbroddi voga sér að fullyrða að skýr ákvæði stjórnarskrár sem staðið hafa óhreyfð í 60 ár, séu nú allt í einu vafasöm og þar af leiðandi ekki marktæk. Þeir ýja að því í fjölmiðlum og meira að segja í ræðustól Alþingis, að þeir heiðursmenn sem sátu á þingi veturinn 1943-1944, hafi verið einhverjir bögubósar í lagasmíð sem vissu ekki hvað þeir voru að gera þegar þeir voru að semja stjórnarskrá fyrir þjóðina. Þetta er alrangt. Það er nóg að lesa ræður þingmanna frá þessum tíma til að sjá að þessir feður lýðveldisins og höfundar stjórnarskrárinnar gerðu sér fulla grein fyrir því hvað þeir voru að gera. Málskotsréttur forseta lýðveldisins og valdsvið hans var rætt í þaula af þáverandi þingmönnum. Þeir veittu forseta það vald að skjóta lögum til þjóðaratkvæðagreiðslu, þar sem einfaldur meirihluti þeirra sem greiddu atkvæði réði því hvort lög tækju endanlegt gildi eða ekki. Því miður er það svo að Alþingistíðindi frá árinu 1944 eru illa aðgengileg fyrir almenning. Ég tók mig því til og vélritaði upp umræður þingmanna um þessi efnisatriði stjórnarskrárinnar frá því fyrir 60 árum, og hef nú lagt út á vefsíðu Frjálslynda flokksins: xf.is. Hvet ég alla þá sem vilja kynna sér hvað vakti fyrir höfundum stjórnarskrárinnar þegar þeir sömdu 26. grein hennar, að lesa hvað þessir þingmenn sögðu. Það skiptir mjög miklu máli nú, þegar forystusveitir ríkisstjórnarflokkanna reyna hvað þær geta til að rangtúlka stjórnarskrána og rugla þjóðina í ríminu varðandi framkvæmd á skýrum ákvæðum hennar. Síðan má spyrja hvort stjórnlagakreppa sú sem ríkisstjórnarflokkarnir eru nú vísvitandi að leiða yfir þjóðina sé í raun ekki refsiverð fyrir dómsólum? Tíminn mun leiða það í ljós. Benda má á að til eru lög um ráðherraábyrgð frá 1963, þar sem hægt er að dæma ráðherra ef hann hefur "annaðhvort af ásetningi eða stórkostlegu hirðuleysi farið í bága við stjórnarskrá lýðveldisins". Brot varða embættismissi, fésektum eða allt að tveggja ára fangelsi. Gjörningur sá sem stjórnaflokkarnir reyna nú að fremja á stjórnskipan lýðveldisins hefur í raun ekkert með pólitíska flokkadrætti að gera. Hér er tekist á um grundvallaratriði. Vinnubrögð þau sem Sjálfstæðisflokkur og Framsóknarflokkur viðhafa nú, stangast á við allt sem sannir lýðræðissinnar, hvar í flokki sem þeir eru, hljóta að trúað á. Við öll, sem trúum á lýðræðið, eigum að mótmæla af öllu afli. Ég, sem alþingismaður sem hef undirritað eið að stjórnarskrá, mun aldrei samþykkj
Bætt aðgengi að nýjum lyfjum skilar víðtækum ávinningi fyrir samfélagið Ragnhildur Reynisdóttir, Pétur Magnússon Skoðun
Kerfislægt ofbeldi og pólitísk svik við ungu kynslóðina - tvöföld eignaupptaka Sigurður Sigurðsson Skoðun
Skoðun Bætt aðgengi að nýjum lyfjum skilar víðtækum ávinningi fyrir samfélagið Ragnhildur Reynisdóttir, Pétur Magnússon skrifar
Skoðun Gervigreindarkapphlaup sem Norðurlöndin geta unnið Halldóra Mogensen,Kristinn R. Þórisson skrifar
Skoðun Kerfislægt ofbeldi og pólitísk svik við ungu kynslóðina - tvöföld eignaupptaka Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Viðskiptaráð rýnir í skólakerfið á árunum 2016–2026 – var nokkuð í gangi þá? Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Á bak við hverja gigtargreiningu er fjölskylda sem verður fyrir áhrifum af sjúkdómnum. Hrönn Stefánsdóttir skrifar
Skoðun Aftur til fortíðar: Tóbaks- og nikótínvarnir Vala Smáradóttir,Jóhanna Kristjánsdóttir skrifar
Skoðun Hverju getur aukið sjálfstraust og sérþekking skilað komandi kynslóðum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Bætt aðgengi að nýjum lyfjum skilar víðtækum ávinningi fyrir samfélagið Ragnhildur Reynisdóttir, Pétur Magnússon Skoðun
Kerfislægt ofbeldi og pólitísk svik við ungu kynslóðina - tvöföld eignaupptaka Sigurður Sigurðsson Skoðun