Er nóttin óæðri deginum? 20. júní 2004 00:01 Björn Þór Sigbjörnsson les fánalögin "Fána skal eigi draga á stöng fyrr en klukkan sjö að morgni og að jafnaði skal hann eigi uppi vera lengur en til sólarlags og aldrei lengur til miðnættis." Svo segir í 3. gr. forsetaúrskurðar um fánadaga og fánatíma en úrskurðurinn á sér stoð í 7. gr. laga um þjóðfána Íslendinga og ríkisskjaldarmerkið. Ástæða þess að þetta er tíundað hér er frétt sem birtist á mbl.is á dögunum þess efnis að lögreglumenn í eftirlitsferð um vesturhluta Reykjavíkur hafi séð fána á stöng klukkan tvö að nóttu og tekið hann niður eins og lög gera ráð fyrir. Einnig sagði að talsvert væri um að fólk hirti ekki um að draga fánann niður á tilsettum tíma og yrðu lögreglumenn því að gera það fyrir það. Það er náttúrlega ekki hægt að horfa upp á fána í stöng, löngu eftir að bannað er að flagga. Í fréttinni sagði raunar einnig að fyrirtækið mætti eiga von á innheimtuseðli frá lögreglunni næstu daga en ómögulega gekk að fá staðfestingu á því, þrátt fyrir samtöl við starfsmenn þriggja deilda Lögreglunnar í Reykjavík. Þeir tjáðu mér raunar að aldrei hefði verið sektað fyrir brot á fánalögum og töldu ólíklegt að svo yrði í þetta sinn. En það er önnur saga. Það sem vakti athygli mína voru sjálf lögin. Hvers vegna ætli þau séu svona? Hvers vegna má fáni ekki vera við hún eftir miðnætti? Við því fengust ekki nákvæm svör en nokkrir vísir og mætir menn sem ég ræddi við töldu að ástæðan væri fyrst og fremst sú að fánanum væri sýnd ákveðin virðing með að draga hann að og af húni með sérstökum athöfnum á tilteknum tímum. Þeir töldu líka að jafnan sæist fáninn ekki nógu vel að næturlagi og því til lítils að flagga honum og ennfremur sögðu þeir að með því að draga hann reglulega niður væri tryggt að fólk hugsaði vel um fánana sína og því síður hætta á að slitnir og upplitaðir fánar sæjust um borg og bý. (Það skal tekið fram, til að fyrirbyggja misskilning, að þeir vísu og mætu menn sem ég ræddi við eru ekki sömu vísu og mætu menn sem forsætisráðherra fékk til að véla um þjóðaratkvæðagreiðsluna margræddu.)Allt eru þetta ágætis rök, nema þá helst þau að fáninn sjáist illa eða ekki yfir hánóttina. Það á í öllu falli ekki við um bjartar sumarnætur eins og nú ríkja. Hvað væri nú að því að sjá stöku fána í stöng þó klukkan sé þrjú um nóttu? Varla nokkur skapaður hlutur. Það væri þvert á móti vinalegt að sjá þetta óumdeilda og, að sumra mati, eina sameiningartákn þjóðarinnar á stöku stað á milli miðnættis og sjö á morgnana og sjálfsagt efldi það þjóðernisvitund næturhrafna sem þó yrðu að hafa hugfast að: "Enginn má óvirða þjóðfánann, hvorki í orði né verki," eins og segir í lögunum. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Hver á þennan bústað, já eða nei? Sigþrúður Ármann Skoðun Stærsta lygin Sverrir Björnsson Skoðun Stjórnum okkur sjálf og höfum áhrif í Evrópu Viktor Orri Valgarðsson Skoðun Hvers virði er velvild Trump? Paal Frisvold Skoðun Það vaknar enginn með sæstreng í bakgarðinum Jóna Þórey Pétursdóttir Skoðun The EU Referendum Dorrit Moussaieff Skoðun Amma og afi, plís ekki kjósa gegn okkur Hnikarr Bjarmi Franklínsson Skoðun Ryksugan hans Halldórs Svanhvít Aðalsteinsdóttir Skoðun Baráttan um Ísland Lúðvík Bergvinsson Skoðun Lýðræðisveislan 2026 Birgir Björn Sigurjónsson Skoðun Skoðun Skoðun Stærsta lygin Sverrir Björnsson skrifar Skoðun Hver á þennan bústað, já eða nei? Sigþrúður Ármann skrifar Skoðun Stjórnum okkur sjálf og höfum áhrif í Evrópu Viktor Orri Valgarðsson skrifar Skoðun Hvers virði er velvild Trump? Paal Frisvold skrifar Skoðun Lýðræðisveislan 2026 Birgir Björn Sigurjónsson skrifar Skoðun Ungum Íslendingum er betur borgið utan ESB Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Hvaða dyr viljum við hafa opnar? Reynsla Spánar og Portúgals Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar Skoðun Veistu hvaða sírenur syngja til þín? Vilbert Gústafsson skrifar Skoðun Það er sitthvað bogið við banana Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun Já fyrir íslenskuna! Logi Einarsson skrifar Skoðun Segðu ekki nei, segðu kannski, kannski, kannski Hólmar Örn Finnsson skrifar Skoðun Hverjum treystir þú? María Rut Kristinsdóttir skrifar Skoðun Spænskir strandveiðisjómenn til Íslands Bergþór Ólason skrifar Skoðun Ryksugan hans Halldórs Svanhvít Aðalsteinsdóttir skrifar Skoðun Evrópusambandið byggir ekki á því að aðildarríkin séu sammála. Þvert á móti Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Barist fyrir veröld sem var Elías Þórsson skrifar Skoðun Við höfum tekið margar góðar ákvarðanir Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Kjósum með opnum huga Kristín A. Árnadóttir skrifar Skoðun Um Kanada og Ísland Eliza Reid skrifar Skoðun Frístundamiðstöðvar lagðar niður, á hverjum bitnar það? Sigrún Ósk Arnardóttir skrifar Skoðun Þegar síminn víkur fær leikurinn meira pláss Vala Steinsdóttir,Kristín Ólöf Grétarsdóttir skrifar Skoðun The EU Referendum Dorrit Moussaieff skrifar Skoðun Lokum ekki augunum fyrir tækifærum – segjum já og sjáum samninginn Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Fullveldi er ekki stofustáss María Kristín Gylfadóttir skrifar Skoðun Þarf kerfi sem er sjálft búið að greina skort á samfellu rof á samfellu meðan verið er að laga skort á samfellu? Spyr amma Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Á matur að vera ódýr? Sæmundur Jón Jónsson skrifar Skoðun Baráttan um Ísland Lúðvík Bergvinsson skrifar Skoðun Verum ekki lítil - Ákall til ungu kynslóðarinnar Kristrún Ágústsdóttir skrifar Skoðun Af hverju þarf þolandinn alltaf að færa sig? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Er erfitt að taka ákvörðun? Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Sjá meira
Björn Þór Sigbjörnsson les fánalögin "Fána skal eigi draga á stöng fyrr en klukkan sjö að morgni og að jafnaði skal hann eigi uppi vera lengur en til sólarlags og aldrei lengur til miðnættis." Svo segir í 3. gr. forsetaúrskurðar um fánadaga og fánatíma en úrskurðurinn á sér stoð í 7. gr. laga um þjóðfána Íslendinga og ríkisskjaldarmerkið. Ástæða þess að þetta er tíundað hér er frétt sem birtist á mbl.is á dögunum þess efnis að lögreglumenn í eftirlitsferð um vesturhluta Reykjavíkur hafi séð fána á stöng klukkan tvö að nóttu og tekið hann niður eins og lög gera ráð fyrir. Einnig sagði að talsvert væri um að fólk hirti ekki um að draga fánann niður á tilsettum tíma og yrðu lögreglumenn því að gera það fyrir það. Það er náttúrlega ekki hægt að horfa upp á fána í stöng, löngu eftir að bannað er að flagga. Í fréttinni sagði raunar einnig að fyrirtækið mætti eiga von á innheimtuseðli frá lögreglunni næstu daga en ómögulega gekk að fá staðfestingu á því, þrátt fyrir samtöl við starfsmenn þriggja deilda Lögreglunnar í Reykjavík. Þeir tjáðu mér raunar að aldrei hefði verið sektað fyrir brot á fánalögum og töldu ólíklegt að svo yrði í þetta sinn. En það er önnur saga. Það sem vakti athygli mína voru sjálf lögin. Hvers vegna ætli þau séu svona? Hvers vegna má fáni ekki vera við hún eftir miðnætti? Við því fengust ekki nákvæm svör en nokkrir vísir og mætir menn sem ég ræddi við töldu að ástæðan væri fyrst og fremst sú að fánanum væri sýnd ákveðin virðing með að draga hann að og af húni með sérstökum athöfnum á tilteknum tímum. Þeir töldu líka að jafnan sæist fáninn ekki nógu vel að næturlagi og því til lítils að flagga honum og ennfremur sögðu þeir að með því að draga hann reglulega niður væri tryggt að fólk hugsaði vel um fánana sína og því síður hætta á að slitnir og upplitaðir fánar sæjust um borg og bý. (Það skal tekið fram, til að fyrirbyggja misskilning, að þeir vísu og mætu menn sem ég ræddi við eru ekki sömu vísu og mætu menn sem forsætisráðherra fékk til að véla um þjóðaratkvæðagreiðsluna margræddu.)Allt eru þetta ágætis rök, nema þá helst þau að fáninn sjáist illa eða ekki yfir hánóttina. Það á í öllu falli ekki við um bjartar sumarnætur eins og nú ríkja. Hvað væri nú að því að sjá stöku fána í stöng þó klukkan sé þrjú um nóttu? Varla nokkur skapaður hlutur. Það væri þvert á móti vinalegt að sjá þetta óumdeilda og, að sumra mati, eina sameiningartákn þjóðarinnar á stöku stað á milli miðnættis og sjö á morgnana og sjálfsagt efldi það þjóðernisvitund næturhrafna sem þó yrðu að hafa hugfast að: "Enginn má óvirða þjóðfánann, hvorki í orði né verki," eins og segir í lögunum.
Skoðun Hvaða dyr viljum við hafa opnar? Reynsla Spánar og Portúgals Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Evrópusambandið byggir ekki á því að aðildarríkin séu sammála. Þvert á móti Martha Árnadóttir skrifar
Skoðun Þegar síminn víkur fær leikurinn meira pláss Vala Steinsdóttir,Kristín Ólöf Grétarsdóttir skrifar
Skoðun Lokum ekki augunum fyrir tækifærum – segjum já og sjáum samninginn Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Þarf kerfi sem er sjálft búið að greina skort á samfellu rof á samfellu meðan verið er að laga skort á samfellu? Spyr amma Kristín Ólafsdóttir skrifar