Um svikinn eiðstaf 14. júlí 2004 00:01 Stjórnarskráin - Magnús Þór Hafsteinsson "Ég undirritaður sem kosinn er þingmaður til Alþingis Íslendinga heiti því að viðlögðum drengskap mínum og heiðri að halda stjórnarskrá landsins." Þennan eiðstaf skrifa allir þingmenn undir með eigin hendi og í viðurvist þingheims, þegar þeir taka sæti á Alþingi í fyrsta sinn. Þennan eið má alþingismaður aldrei svíkja. Það sem ríkisstjórnarliðar reyna nú að gera með því að synja þjóðinni um þjóðaratkvæðagreiðslu um fjölmiðlalögin, er ekkert annað en brot á stjórnarskránni. Hún kveður mjög skýrt á um hvað beri að gera ef forseti lýðveldisins neitar að skrifa undir lög frá Alþingi og vísar þeim í staðinn til þjóðarinnar. Grein 26 hljóðar meðal annars svo:"Nú synjar forseti lagafrumvarpi staðfestingar, og fær það þó engu að síður lagagildi, en leggja skal það þá svo fljótt sem kostur er undir atkvæði allra kosningarbærra manna í landinu til samþykktar eða synjunar með leynilegri atkvæðagreiðslu. Lögin falla úr gildi, ef samþykkis er synjað, en ella halda þau gildi sínu". Þetta ákvæði er mjög skýrt og hafið yfir allan vafa. Fólk þarf ekki að vera sprenglærðir lögfræðingar til að skilja þennan texta. Synji forseti því að staðfesta lög þá SKULU þau eins fljótt og hægt er í þjóðaratkvæðagreiðslu þar sem allir þegnar með kosningarrétt hafi kost á þátttöku. Undanfarið höfum við hvað eftir annað orðið vitni að því hvernig forkólfar stjórnarflokkanna hafa talað með lítilsvirðingu um helgustu löggjöf lýðveldisins sem er stjórnarskráin. Þeir virðast búnir að gleyma þeim drengskapareið sem þeir skrifuðu undir þegar þeir settust á Alþingi Íslendinga í fyrsta sinn. Stjórnarliðar með formenn beggja stjórnarflokka í fararbroddi voga sér að fullyrða að skýr ákvæði stjórnarskrár sem staðið hafa óhreyfð í 60 ár, séu nú allt í einu vafasöm og þar af leiðandi ekki marktæk. Þeir ýja að því í fjölmiðlum og meira að segja í ræðustól Alþingis, að þeir heiðursmenn sem sátu á þingi veturinn 1943-1944, hafi verið einhverjir bögubósar í lagasmíð sem vissu ekki hvað þeir voru að gera þegar þeir voru að semja stjórnarskrá fyrir þjóðina. Þetta er alrangt. Það er nóg að lesa ræður þingmanna frá þessum tíma til að sjá að þessir feður lýðveldisins og höfundar stjórnarskrárinnar gerðu sér fulla grein fyrir því hvað þeir voru að gera. Málskotsréttur forseta lýðveldisins og valdsvið hans var rætt í þaula af þáverandi þingmönnum. Þeir veittu forseta það vald að skjóta lögum til þjóðaratkvæðagreiðslu, þar sem einfaldur meirihluti þeirra sem greiddu atkvæði réði því hvort lög tækju endanlegt gildi eða ekki. Því miður er það svo að Alþingistíðindi frá árinu 1944 eru illa aðgengileg fyrir almenning. Ég tók mig því til og vélritaði upp umræður þingmanna um þessi efnisatriði stjórnarskrárinnar frá því fyrir 60 árum, og hef nú lagt út á vefsíðu Frjálslynda flokksins: xf.is. Hvet ég alla þá sem vilja kynna sér hvað vakti fyrir höfundum stjórnarskrárinnar þegar þeir sömdu 26. grein hennar, að lesa hvað þessir þingmenn sögðu. Það skiptir mjög miklu máli nú, þegar forystusveitir ríkisstjórnarflokkanna reyna hvað þær geta til að rangtúlka stjórnarskrána og rugla þjóðina í ríminu varðandi framkvæmd á skýrum ákvæðum hennar. Síðan má spyrja hvort stjórnlagakreppa sú sem ríkisstjórnarflokkarnir eru nú vísvitandi að leiða yfir þjóðina sé í raun ekki refsiverð fyrir dómsólum? Tíminn mun leiða það í ljós. Benda má á að til eru lög um ráðherraábyrgð frá 1963, þar sem hægt er að dæma ráðherra ef hann hefur "annaðhvort af ásetningi eða stórkostlegu hirðuleysi farið í bága við stjórnarskrá lýðveldisins". Brot varða embættismissi, fésektum eða allt að tveggja ára fangelsi. Gjörningur sá sem stjórnaflokkarnir reyna nú að fremja á stjórnskipan lýðveldisins hefur í raun ekkert með pólitíska flokkadrætti að gera. Hér er tekist á um grundvallaratriði. Vinnubrögð þau sem Sjálfstæðisflokkur og Framsóknarflokkur viðhafa nú, stangast á við allt sem sannir lýðræðissinnar, hvar í flokki sem þeir eru, hljóta að trúað á. Við öll, sem trúum á lýðræðið, eigum að mótmæla af öllu afli. Ég, sem alþingismaður sem hef undirritað eið að stjórnarskrá, mun aldrei samþykkj Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Iðumálið frá upphafi frá sjónarhóli Stóru-Laxárdeildar Esther Guðjónsdótti Skoðun Óttinn sem gerir fólk leiðitamt og þörfin að tilheyra Helga Þórólfsdóttir Skoðun Stóra spurningin um íslenskt fiskeldi Björn Hembre,Daníel Jakobsson,Vidar Aspehaug Skoðun Bíddu! Erum við ekki að kjósa um það sama? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Gögnin á borðið Steindór Þórarinsson Skoðun Íslenska fánann á ekki að nota til skemmdarverka Ugla Stefanía Kristjönudóttir Jónsdóttir Skoðun Ég hélt að ég vissi hvað fullveldi væri Hilmar Kristinsson Skoðun Hver stjórnar ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur? Júlíus Valsson Skoðun Börn fá aðeins eina bernsku Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Verum góð við hvort annað Eva Pandora Baldursdóttir Skoðun Skoðun Skoðun „Hagræðingar” í Reykjanesbæ Halldóra Fríða Þorvaldssdóttir,Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Óttinn sem gerir fólk leiðitamt og þörfin að tilheyra Helga Þórólfsdóttir skrifar Skoðun Tennur og tryggingar Guðjón Sigurbjartsson skrifar Skoðun Iðumálið frá upphafi frá sjónarhóli Stóru-Laxárdeildar Esther Guðjónsdótti skrifar Skoðun Íslenska fánann á ekki að nota til skemmdarverka Ugla Stefanía Kristjönudóttir Jónsdóttir skrifar Skoðun Stóra spurningin um íslenskt fiskeldi Björn Hembre,Daníel Jakobsson,Vidar Aspehaug skrifar Skoðun Bíddu! Erum við ekki að kjósa um það sama? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver stjórnar ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Vantar okkur líka lesefni sem börn hafa áhuga á að velja sjálf? Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Verum góð við hvort annað Eva Pandora Baldursdóttir skrifar Skoðun Ég hélt að ég vissi hvað fullveldi væri Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Umburðarlyndið sem geltir Sveinn Kristjánsson skrifar Skoðun Börn fá aðeins eina bernsku Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Gögnin á borðið Steindór Þórarinsson skrifar Skoðun Röng spurning í réttri umræðu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Vönduð hönnun er ábyrg uppbygging Björg Torfadóttir skrifar Skoðun Markaðsverð raforku í áttfalt heimilisverð Símon Einarsson skrifar Skoðun Aukin gjaldtaka vinnur gegn dreifingu ferðamanna Sara Sigmundsdóttir skrifar Skoðun Svíkjum ekki gerða samninga Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Danir ætla að verja Grænland Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Já eða nei? Kosningar 29. ágúst 2026 Grétar H. Óskarsson skrifar Skoðun Þegar innviðaskuldin gjaldfellir samfélagssáttmálann Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Ekki sjá eftir atkvæðinu þínu! Arnar Steinn Þórarinsson skrifar Skoðun Símafriður er kominn til að vera og það er fagnaðarefni Atli Þór Jóhannsson,Hermann Arnar Austmar,Dagný Hróbjartsdóttir,Héðinn Svarfdal Björnsson,Karen Kristine Pye,Kristófer Nökkvi Sigurðsson,Kristín Ólöf Grétarsdóttir,Salka Hauksdóttir,Sigvaldi Egill Lárusson,Stefán Þór Helgason,Stefán Karl Snorrason skrifar Skoðun Er sanngjarnt að almenningssamgöngur á landsbyggðinni séu skertar? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Í kjörklefanum erum við ein Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Sævar Helgi horfir heima Atli Viðar Thorstensen skrifar Skoðun Skiptir stærðin máli? Páll Rafnar Þorsteinsson skrifar Skoðun Samvinna auðlindagreina styrkir allra hag Þorsteinn Másson skrifar Skoðun Ekki ert þú nú mikill maður Kristján Loftsson Kristján Logason skrifar Sjá meira
Stjórnarskráin - Magnús Þór Hafsteinsson "Ég undirritaður sem kosinn er þingmaður til Alþingis Íslendinga heiti því að viðlögðum drengskap mínum og heiðri að halda stjórnarskrá landsins." Þennan eiðstaf skrifa allir þingmenn undir með eigin hendi og í viðurvist þingheims, þegar þeir taka sæti á Alþingi í fyrsta sinn. Þennan eið má alþingismaður aldrei svíkja. Það sem ríkisstjórnarliðar reyna nú að gera með því að synja þjóðinni um þjóðaratkvæðagreiðslu um fjölmiðlalögin, er ekkert annað en brot á stjórnarskránni. Hún kveður mjög skýrt á um hvað beri að gera ef forseti lýðveldisins neitar að skrifa undir lög frá Alþingi og vísar þeim í staðinn til þjóðarinnar. Grein 26 hljóðar meðal annars svo:"Nú synjar forseti lagafrumvarpi staðfestingar, og fær það þó engu að síður lagagildi, en leggja skal það þá svo fljótt sem kostur er undir atkvæði allra kosningarbærra manna í landinu til samþykktar eða synjunar með leynilegri atkvæðagreiðslu. Lögin falla úr gildi, ef samþykkis er synjað, en ella halda þau gildi sínu". Þetta ákvæði er mjög skýrt og hafið yfir allan vafa. Fólk þarf ekki að vera sprenglærðir lögfræðingar til að skilja þennan texta. Synji forseti því að staðfesta lög þá SKULU þau eins fljótt og hægt er í þjóðaratkvæðagreiðslu þar sem allir þegnar með kosningarrétt hafi kost á þátttöku. Undanfarið höfum við hvað eftir annað orðið vitni að því hvernig forkólfar stjórnarflokkanna hafa talað með lítilsvirðingu um helgustu löggjöf lýðveldisins sem er stjórnarskráin. Þeir virðast búnir að gleyma þeim drengskapareið sem þeir skrifuðu undir þegar þeir settust á Alþingi Íslendinga í fyrsta sinn. Stjórnarliðar með formenn beggja stjórnarflokka í fararbroddi voga sér að fullyrða að skýr ákvæði stjórnarskrár sem staðið hafa óhreyfð í 60 ár, séu nú allt í einu vafasöm og þar af leiðandi ekki marktæk. Þeir ýja að því í fjölmiðlum og meira að segja í ræðustól Alþingis, að þeir heiðursmenn sem sátu á þingi veturinn 1943-1944, hafi verið einhverjir bögubósar í lagasmíð sem vissu ekki hvað þeir voru að gera þegar þeir voru að semja stjórnarskrá fyrir þjóðina. Þetta er alrangt. Það er nóg að lesa ræður þingmanna frá þessum tíma til að sjá að þessir feður lýðveldisins og höfundar stjórnarskrárinnar gerðu sér fulla grein fyrir því hvað þeir voru að gera. Málskotsréttur forseta lýðveldisins og valdsvið hans var rætt í þaula af þáverandi þingmönnum. Þeir veittu forseta það vald að skjóta lögum til þjóðaratkvæðagreiðslu, þar sem einfaldur meirihluti þeirra sem greiddu atkvæði réði því hvort lög tækju endanlegt gildi eða ekki. Því miður er það svo að Alþingistíðindi frá árinu 1944 eru illa aðgengileg fyrir almenning. Ég tók mig því til og vélritaði upp umræður þingmanna um þessi efnisatriði stjórnarskrárinnar frá því fyrir 60 árum, og hef nú lagt út á vefsíðu Frjálslynda flokksins: xf.is. Hvet ég alla þá sem vilja kynna sér hvað vakti fyrir höfundum stjórnarskrárinnar þegar þeir sömdu 26. grein hennar, að lesa hvað þessir þingmenn sögðu. Það skiptir mjög miklu máli nú, þegar forystusveitir ríkisstjórnarflokkanna reyna hvað þær geta til að rangtúlka stjórnarskrána og rugla þjóðina í ríminu varðandi framkvæmd á skýrum ákvæðum hennar. Síðan má spyrja hvort stjórnlagakreppa sú sem ríkisstjórnarflokkarnir eru nú vísvitandi að leiða yfir þjóðina sé í raun ekki refsiverð fyrir dómsólum? Tíminn mun leiða það í ljós. Benda má á að til eru lög um ráðherraábyrgð frá 1963, þar sem hægt er að dæma ráðherra ef hann hefur "annaðhvort af ásetningi eða stórkostlegu hirðuleysi farið í bága við stjórnarskrá lýðveldisins". Brot varða embættismissi, fésektum eða allt að tveggja ára fangelsi. Gjörningur sá sem stjórnaflokkarnir reyna nú að fremja á stjórnskipan lýðveldisins hefur í raun ekkert með pólitíska flokkadrætti að gera. Hér er tekist á um grundvallaratriði. Vinnubrögð þau sem Sjálfstæðisflokkur og Framsóknarflokkur viðhafa nú, stangast á við allt sem sannir lýðræðissinnar, hvar í flokki sem þeir eru, hljóta að trúað á. Við öll, sem trúum á lýðræðið, eigum að mótmæla af öllu afli. Ég, sem alþingismaður sem hef undirritað eið að stjórnarskrá, mun aldrei samþykkj
Skoðun „Hagræðingar” í Reykjanesbæ Halldóra Fríða Þorvaldssdóttir,Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Íslenska fánann á ekki að nota til skemmdarverka Ugla Stefanía Kristjönudóttir Jónsdóttir skrifar
Skoðun Vantar okkur líka lesefni sem börn hafa áhuga á að velja sjálf? Birgir Hrafn Birgisson skrifar
Skoðun Símafriður er kominn til að vera og það er fagnaðarefni Atli Þór Jóhannsson,Hermann Arnar Austmar,Dagný Hróbjartsdóttir,Héðinn Svarfdal Björnsson,Karen Kristine Pye,Kristófer Nökkvi Sigurðsson,Kristín Ólöf Grétarsdóttir,Salka Hauksdóttir,Sigvaldi Egill Lárusson,Stefán Þór Helgason,Stefán Karl Snorrason skrifar
Skoðun Er sanngjarnt að almenningssamgöngur á landsbyggðinni séu skertar? Halla Hrund Logadóttir skrifar