Taka fyrir sambönd flugfreyja og flugmanna út frá sögum úr bransanum Magnús Jochum Pálsson skrifar 29. ágúst 2025 11:09 Flugbransinn getur verið harður bransi þó það sé líka oft gaman í háloftunum. Absúrd-kómíska leiksýningin 40.000 fet gerist um borð í flugvél og er þróuð út frá frásögnum kvenna úr flugbransanum og upplifunum íslenskra kvenna. Sýningin tekst á við þung málefni á borð við kynjamisrétti og eitraða karlmennsku með gríni og absúrd húmor. Höfundar sýningarinnar eru leikkonurnar Birta Sól Guðbrandsdóttir og Aldís Ósk Davíðsdóttir sem voru bekkjarsystur í leiklistarskólanum CISPA í Kaupmannahöfn og útskrifuðust þaðan síðasta sumar. „Ég held að einmitt þar hafi innblásturinn kviknað, við það að búa erlendis og öðlast annað sjónarhorn inn í íslenska samfélagið. Það gaf okkur líka frelsi til þess að þora að fara alla leið í þessar pælingar um valdastöður og kynjamisrétti, þora að pota í kjarnann á vandamálunum án þess að eiga hættu á að móðga einhvern,“ segir Aldís um kveikjuna að verkinu. Aldís Ósk og Birta Sól taka fyrir flugbransinn og flugfreyjustarfið sem getur verið krefjandi. Á þriðja árinu í CISPA unnu þær lokaverkefni sem varð á endanum að leiksýningunni 40.000 fet sem var frumsýnd í síðustu viku í Tjarnarbíói. Þið eruð nýlega útskrifaðar en hvernig upplifið þið að koma inn í íslensku leikhússenuna svona utan frá? „Það er held ég alltaf erfitt að ,komast inn' í leikhússenuna, sama hvaðan maður er að koma frá. Við erum heppin að eiga sterkt net á milli þeirra sem lærðu í sama skóla og við, þau eru flest á fullu í að skapa leikhús á Íslandi eins og við. Þetta snýst líka um að vera duglegur að skapa sér sjálfur tækifæri og koma sér á framfæri,“ segir Birta. Aðstæður „kvenna og karla sem við könnumst flestöll við“ Stelpurnar segjast hafa áreiðanlega heimildarmenn inni í flugheiminum en sýningin byggi þó að mestu á þeirra eigin reynslu af því að vera konur í íslensku samfélagi. Plakatið fyrir 40.000 fet gefur ákveðna hugmynd um tón sýningarinnar. „Hugmyndin kviknaði út frá okkar eigin pælingum varðandi kynjamisrétti og valdastöður í samfélaginu heima á Íslandi. Okkur langaði að ögra staðalímyndum en á sama tíma gefa þessum frásögnum pláss og vekja athygli á raunverulegum aðstæðum kvenna og karla sem við könnumst flestöll við,“ segir Aldís. „Þetta er að mestu leyti unnið út frá okkar eigin upplifunum, sem og annarra kvenna, af því að vera kona í íslensku samfélagi. Pressunni sem fylgir því að þurfa að passa í ákveðin hlutverk innan þess. En það var ákvörðun að beina svo þræðinum að flugfreyjubransanum, að metoo-bylgjunni og það var til að nefna heill þráður á sínum tíma þar sem voru einungis frásagnir frá flugfreyjum,“ segir Birta. Snert er á mörgum málum í sýningunni á borð við eitraða karlmennsku, kynhlutverk, valdakerfi og hvað það þýðir að vera ung kona í nútíma samfélagi. Hvernig tæklar maður svona mál án þess að messa yfir áhorfendum og þreyta þá? „Með því að setja þetta í absúrd samhengi og keyra þetta á gríninu,“ segir Aldís. „Fólk má eiga von á því að geta hlegið með og að þessum persónum“ Nýlega sló Óbærilegur léttleiki knattspyrnunnar í gegn í Tjarnarbíó, sýning sem allir geta haft gaman af en beindist að gaurum sem horfa á fótbolta, hópi sem mætir lítið í leikhús. Segja má að 40.000 fet tækli málefni hinum megin á ásnum en höfundarnir segja samt að allir geti skemmt sér yfir sýningunni. Flugmennirnir tefla. „Aðalkarakterarnir í verkinu eru tvær flugfreyjur og tveir flugmenn. Þau standa öll fyrir eitthvað mismunandi sem fólk ætti að geta tengt við, sama hvað það skilgreinir sig sem,“ segir Birta. „Þau eiga það öll sameiginlegt að vera mannleg og þess vegna teljum við að allir eigi eftir að geta tengt við allavega eitt þeirra á einn eða annan hátt.“ Sýningunni er lýst sem gráthlægilegu absúrd-leikverki en hverju mega áhorfendur eiga von á? „Fólk má eiga von á því að geta hlegið með og að þessum persónum og kringumstæðum þeirra, og það kemur svo líklegast í ljós að þeirra veruleiki er ekki svo fjarri okkar eigin. En fyrst og fremst má búast við skemmtun,“ segir Aldís. Aðstandendur sýningarinnar 40.000 fet. Leikstjóri 40.000 feta er Arnór Benónýsson og aðstoðarleikstjóri er Ragnheiður Guðjónsdóttir. Auk Birtu og Aldísar fara Benóný Arnórsson og Fannar Arnarsson með aðalhlutverk í sýningunni. Þá sér Iðunn Gígja Kristjánsdóttir um hljóðmynd og tónlist, Silja Rún Högnadóttir um sviðsmynd og Arna Tryggva um ljóshönnun. Aðeins ein sýning er eftir af 40.000 fetum og hún verður 11. september næstkomandi í Tjarnarbíói. Leikhús Menning Fréttir af flugi Tjarnarbíó Mest lesið „Mér fannst hann djarfur að vera ekkert að fela þetta“ Lífið Dimmt um hábjartan dag Lífið Ólst upp á sjónum og fann köllunina í stýrishúsinu Lífið Krakkatía vikunnar: Skál, norðurljós og Solla stirða Lífið Óðinn Svan hættur hjá Rúv: „Maður getur ekki verið atvinnulaus lengi“ Lífið Menn sem murka lífið úr öndunum á Tjörninni Lífið Lokar hringnum eftir tíu ár erlendis Lífið Elísa og Rasmus gengu í það heilaga Lífið Glímdi við kaupfíkn og fór í gjaldþrot: „Það kemur alltaf að skuldadögum“ Lífið Dr. Gunni flytur í Fljótshlíðina í faðm Helenu Lífið Fleiri fréttir Úr verslunarrekstri á „fínni útgáfuna“ af ítalskri knæpu Dimmt um hábjartan dag „Mér fannst hann djarfur að vera ekkert að fela þetta“ Krakkatía vikunnar: Skál, norðurljós og Solla stirða Ólst upp á sjónum og fann köllunina í stýrishúsinu Dreymir um að hræða íslenska þjóð upp úr skónum Fréttatía vikunnar: Oddvitar, Apple og medalíur Óðinn Svan hættur hjá Rúv: „Maður getur ekki verið atvinnulaus lengi“ Mari Jaersk tilkynnti kynið úti í náttúrunni Elísa og Rasmus gengu í það heilaga Bridgespaði seldi í Köldulind á 237 milljónir Kann sjö tungumál, með fimm háskólagráður og kennir dönsku Lokar hringnum eftir tíu ár erlendis Minnast Van Der Beek: „Hans verður saknað að eilífu“ „Erum bara vinir“ „Rétt „outfit“ getur bjargað deginum“ Örláti tannálfurinn Zayn aldrei ástfanginn af Gigi Pósthólfið fylltist eftir að hún auglýsti eftir kærasta í Edduverðlaunaræðunni Dr. Gunni flytur í Fljótshlíðina í faðm Helenu Söfnun til handa fjölskyldu van der Beek fer fram úr björtustu vonum Menn sem murka lífið úr öndunum á Tjörninni Bud Cort látinn eftir langvinn veikindi Margrét, Elín, Kristín og Sigrún auk Ævars Þórs fá bókmenntaverðlaun James Van Der Beek látinn Unaðsleg stemming á gotneskri forsýningu Hefur staðið eftir marin eftir mörg hundruð handabönd Mynduðu blátt P og minntust Patreks Freys Trommari The Pogues er látinn Alexandra Helga lokar Míu Vala Matt selur á Ásvallagötunni Sjá meira
Höfundar sýningarinnar eru leikkonurnar Birta Sól Guðbrandsdóttir og Aldís Ósk Davíðsdóttir sem voru bekkjarsystur í leiklistarskólanum CISPA í Kaupmannahöfn og útskrifuðust þaðan síðasta sumar. „Ég held að einmitt þar hafi innblásturinn kviknað, við það að búa erlendis og öðlast annað sjónarhorn inn í íslenska samfélagið. Það gaf okkur líka frelsi til þess að þora að fara alla leið í þessar pælingar um valdastöður og kynjamisrétti, þora að pota í kjarnann á vandamálunum án þess að eiga hættu á að móðga einhvern,“ segir Aldís um kveikjuna að verkinu. Aldís Ósk og Birta Sól taka fyrir flugbransinn og flugfreyjustarfið sem getur verið krefjandi. Á þriðja árinu í CISPA unnu þær lokaverkefni sem varð á endanum að leiksýningunni 40.000 fet sem var frumsýnd í síðustu viku í Tjarnarbíói. Þið eruð nýlega útskrifaðar en hvernig upplifið þið að koma inn í íslensku leikhússenuna svona utan frá? „Það er held ég alltaf erfitt að ,komast inn' í leikhússenuna, sama hvaðan maður er að koma frá. Við erum heppin að eiga sterkt net á milli þeirra sem lærðu í sama skóla og við, þau eru flest á fullu í að skapa leikhús á Íslandi eins og við. Þetta snýst líka um að vera duglegur að skapa sér sjálfur tækifæri og koma sér á framfæri,“ segir Birta. Aðstæður „kvenna og karla sem við könnumst flestöll við“ Stelpurnar segjast hafa áreiðanlega heimildarmenn inni í flugheiminum en sýningin byggi þó að mestu á þeirra eigin reynslu af því að vera konur í íslensku samfélagi. Plakatið fyrir 40.000 fet gefur ákveðna hugmynd um tón sýningarinnar. „Hugmyndin kviknaði út frá okkar eigin pælingum varðandi kynjamisrétti og valdastöður í samfélaginu heima á Íslandi. Okkur langaði að ögra staðalímyndum en á sama tíma gefa þessum frásögnum pláss og vekja athygli á raunverulegum aðstæðum kvenna og karla sem við könnumst flestöll við,“ segir Aldís. „Þetta er að mestu leyti unnið út frá okkar eigin upplifunum, sem og annarra kvenna, af því að vera kona í íslensku samfélagi. Pressunni sem fylgir því að þurfa að passa í ákveðin hlutverk innan þess. En það var ákvörðun að beina svo þræðinum að flugfreyjubransanum, að metoo-bylgjunni og það var til að nefna heill þráður á sínum tíma þar sem voru einungis frásagnir frá flugfreyjum,“ segir Birta. Snert er á mörgum málum í sýningunni á borð við eitraða karlmennsku, kynhlutverk, valdakerfi og hvað það þýðir að vera ung kona í nútíma samfélagi. Hvernig tæklar maður svona mál án þess að messa yfir áhorfendum og þreyta þá? „Með því að setja þetta í absúrd samhengi og keyra þetta á gríninu,“ segir Aldís. „Fólk má eiga von á því að geta hlegið með og að þessum persónum“ Nýlega sló Óbærilegur léttleiki knattspyrnunnar í gegn í Tjarnarbíó, sýning sem allir geta haft gaman af en beindist að gaurum sem horfa á fótbolta, hópi sem mætir lítið í leikhús. Segja má að 40.000 fet tækli málefni hinum megin á ásnum en höfundarnir segja samt að allir geti skemmt sér yfir sýningunni. Flugmennirnir tefla. „Aðalkarakterarnir í verkinu eru tvær flugfreyjur og tveir flugmenn. Þau standa öll fyrir eitthvað mismunandi sem fólk ætti að geta tengt við, sama hvað það skilgreinir sig sem,“ segir Birta. „Þau eiga það öll sameiginlegt að vera mannleg og þess vegna teljum við að allir eigi eftir að geta tengt við allavega eitt þeirra á einn eða annan hátt.“ Sýningunni er lýst sem gráthlægilegu absúrd-leikverki en hverju mega áhorfendur eiga von á? „Fólk má eiga von á því að geta hlegið með og að þessum persónum og kringumstæðum þeirra, og það kemur svo líklegast í ljós að þeirra veruleiki er ekki svo fjarri okkar eigin. En fyrst og fremst má búast við skemmtun,“ segir Aldís. Aðstandendur sýningarinnar 40.000 fet. Leikstjóri 40.000 feta er Arnór Benónýsson og aðstoðarleikstjóri er Ragnheiður Guðjónsdóttir. Auk Birtu og Aldísar fara Benóný Arnórsson og Fannar Arnarsson með aðalhlutverk í sýningunni. Þá sér Iðunn Gígja Kristjánsdóttir um hljóðmynd og tónlist, Silja Rún Högnadóttir um sviðsmynd og Arna Tryggva um ljóshönnun. Aðeins ein sýning er eftir af 40.000 fetum og hún verður 11. september næstkomandi í Tjarnarbíói.
Leikhús Menning Fréttir af flugi Tjarnarbíó Mest lesið „Mér fannst hann djarfur að vera ekkert að fela þetta“ Lífið Dimmt um hábjartan dag Lífið Ólst upp á sjónum og fann köllunina í stýrishúsinu Lífið Krakkatía vikunnar: Skál, norðurljós og Solla stirða Lífið Óðinn Svan hættur hjá Rúv: „Maður getur ekki verið atvinnulaus lengi“ Lífið Menn sem murka lífið úr öndunum á Tjörninni Lífið Lokar hringnum eftir tíu ár erlendis Lífið Elísa og Rasmus gengu í það heilaga Lífið Glímdi við kaupfíkn og fór í gjaldþrot: „Það kemur alltaf að skuldadögum“ Lífið Dr. Gunni flytur í Fljótshlíðina í faðm Helenu Lífið Fleiri fréttir Úr verslunarrekstri á „fínni útgáfuna“ af ítalskri knæpu Dimmt um hábjartan dag „Mér fannst hann djarfur að vera ekkert að fela þetta“ Krakkatía vikunnar: Skál, norðurljós og Solla stirða Ólst upp á sjónum og fann köllunina í stýrishúsinu Dreymir um að hræða íslenska þjóð upp úr skónum Fréttatía vikunnar: Oddvitar, Apple og medalíur Óðinn Svan hættur hjá Rúv: „Maður getur ekki verið atvinnulaus lengi“ Mari Jaersk tilkynnti kynið úti í náttúrunni Elísa og Rasmus gengu í það heilaga Bridgespaði seldi í Köldulind á 237 milljónir Kann sjö tungumál, með fimm háskólagráður og kennir dönsku Lokar hringnum eftir tíu ár erlendis Minnast Van Der Beek: „Hans verður saknað að eilífu“ „Erum bara vinir“ „Rétt „outfit“ getur bjargað deginum“ Örláti tannálfurinn Zayn aldrei ástfanginn af Gigi Pósthólfið fylltist eftir að hún auglýsti eftir kærasta í Edduverðlaunaræðunni Dr. Gunni flytur í Fljótshlíðina í faðm Helenu Söfnun til handa fjölskyldu van der Beek fer fram úr björtustu vonum Menn sem murka lífið úr öndunum á Tjörninni Bud Cort látinn eftir langvinn veikindi Margrét, Elín, Kristín og Sigrún auk Ævars Þórs fá bókmenntaverðlaun James Van Der Beek látinn Unaðsleg stemming á gotneskri forsýningu Hefur staðið eftir marin eftir mörg hundruð handabönd Mynduðu blátt P og minntust Patreks Freys Trommari The Pogues er látinn Alexandra Helga lokar Míu Vala Matt selur á Ásvallagötunni Sjá meira