„Það er draumur okkar þriggja að sam­einast á ný og vera fjöl­skylda“

Mál fjölskyldunnar hefur verið til skoðunar barnaverndar frá árinu 2017 með hléum og segir Flóki Ásgeirsson, lögmaður móðurinnar, tilkynningar um hana hafa borist til barnaverndar í raun frá því að hún gekk með fyrri son sinn. Enginn vafi sé á því að afskiptin helgist alfarið af fötlun hennar en kerfið sem eigi að mæta stuðningsþörfum hennar sem fatlaður foreldri hafi aldrei verið verið virkjað.

Þráir ekkert heitar en að fá börnin heim

„Ég vil fá stuðning heim fyrir mig og syni mína svo að strákarnir mínir geti hætt að líða illa og verið hjá móður sinni sem þráir ekkert heitara en að fá börnin sín heim,“ segir Amelía sem er þroskaskert en hefur aldrei hlotið stuðningsþjónustu sem fatlaður einstaklingur. 

Amelía segist sakna sona sinna mikið en hún fær að hitta þá tvisvar í viku og aðra hverja helgi. „Að fara út að leika með þeim. Líka bara að geta farið út í snjóinn, búa til snjókarl eða fara í skíðabrekku og renna á snjóþotu og gera eitthvað skemmtilegt með þeim. Ég er bara með tómar hendur sem er virkilega sorglegt því ég hef ekki gert neitt,“ segir Amelía en samkvæmt gögnum sem fréttastofa hefur undir höndum hefur Amelía ekki brotið gegn börnum sínum. Hún hefur hins vegar, fötlunar sinnar vegna, átt í erfiðleikum með að sinna ákveðnum verkefnum í tengslum við foreldrahlutverkið. 

Geti átt yndislegt líf saman

Reykjavíkurborg fór fram á það í sumar að Amelía yrði svipt forsjá yfir drengjunum sínum tveimur en Flóki segir gat í kerfinu þegar kemur að því að að meta stuðningsþörf fatlaðra foreldra og því hafi málið dregist. Hann hafi ekki enn fengið skýr svör um hver það er sem metur þessa stuðningsþörf. Amelía telur að með viðeigandi stuðningi fengju drengirnir hennar yndislegt líf hjá henni.

„Það er draumur okkar þriggja að sameinast á ný og vera fjölskylda. Hvaða foreldri getur lifað án barnanna sinna, enginn,“ segir Amelía sem hefur miklar áhyggjur af sonum sínum og langar að veita þeim festu. 

Algengt að seinfærir foreldrar missi börn sín

Hanna Björg Sigurjónsdóttir, prófessor í fötlunarfræði, hefur rannsakað mál fatlaðra foreldra í áratugi. Hún segir alvarlegt ef börn eru tekin frá seinfærum foreldrum ef ekki hefur verið veittur nægur eða viðeigandi stuðningur. 

„Seinfærir foreldrar eru alveg eins og allir aðrir foreldrar mjög mismunandi og stundum gerist það að það þarf að taka barn af foreldrum sínum en það er mín reynsla í gegnum tíðina að í langflestum tilvikum er sú að það er alls ekki búið að reyna allt. Við erum að fara inn of fljótt og veitt of lítið,“ segir Hanna Björg. 

Seinfærir foreldrar þurfi góðan stuðning

Engin tölfræði sé til hér á landi um það hversu margir seinfærir foreldrar hafi misst forsjá yfir börnum sínum. Ástæðan sé sennilega sú að ekki öll mál rati í dómsal. „Erlendar rannsóknir benda til þess, og eru samhljóða, að í fjörutíu til sextíu prósent tilvikum missi foreldrar forsjá og við höfum enga ástæðu til að ætla að það sé öðruvísi hérna heima,“segir Hanna Björg jafnframt. 

Að sögn Hönnu Bjargar er samfélagið vel í stakk búið til að veita seinfærum foreldrum stuðning. Sá stuðningur geti verið mjög mismunandi eftir fjölskyldum. „Við þurfum að gæta þess að krefjast ekki of mikils og ætla ekki of mikils,“ segir hún.  „Það skiptir öllu máli að við séum ekki of dómhörð heldur gætum við að því að styðja og styrkja fjölskyldurnar eins og þær eru. Reyna að hafa heildarsýnina og týna okkur ekki í smáatriðum.“