Vegfarendur í Stokkhólmi héldu að þeir væru að upplifa sitt síðasta

„Þetta var hræðilegt, alveg ótrúlega sorglegt,“ segir Gígja Ísis. Hún vinnur í höfuðstöðvum H&M í Stokkhólmi, á sama horni og vöruhús Åhlens er á. Vöruflutningabíl var ekið inn í húsnæði Åhlens í gær með þeim afleiðingum að þrír létu lífið. Gígja, sem var einn nokkurra Íslendinga sem voru við Drottningargötuna þegar ódæðið var framið, segist hafa heyrt dynk þegar bílnum var ekið niður Drottningargötu og á húsið. „Við litum út og sáum bíl og reyk og manneskju á gólfinu og fólk að hlaupa,“ segir hún.

Í framhaldinu læsti öryggisvörðurinn í húsnæði H&M dyrunum og fjöldi fólks var læstur inni í húsnæðinu. „Miðborgin var bara læst inni í heild sinni. Það eru mörg þúsund manns í höfuðstöðvum H&M og við vorum læst inni í svona þrjá klukkutíma. „Það var hræðilegt að heyra þennan dynk,“ segir hún. Hún segist síðan hafa hlaupið út að glugga og séð bíl og reyk. „En ég veit að það voru margir sem voru á annarri og þriðju hæð sem sáu þetta gerast,“ segir hún. Fólkinu í húsinu var síðan bannað að fara að glugganum af ótta við að bíllinn myndi springa. Sem hann gerði sem betur fer ekki, segir Gígja.

Helena Reynisdóttir er í námi í Stokkhólmi. Hún og Birna Hrönn Gunnlaugsdóttir, vinkona hennar, voru staddar í verslun við Drottningargötuna, mjög nálægt Åhlens. „Við vorum inni í búð sem heitir Zara og er rétt hjá. Mér finnst allir vera rosa stressaðir og svo heyri ég fólk öskra og fólk hlaupa inn í búðina til okkar og þá sé ég bílinn bruna fram hjá okkur og það kom svona eins og vindhviða inn í búðina og allir öskrandi og hlaupandi,“ segir Helena. Hún segist hafa áttað sig strax á því að eitthvað skrýtið væri á seyði. „Þetta er göngugata og það er aldrei neinn að keyra þarna og hann keyrði svo hratt,“ segir Helena. Hún segir að fólk hafi hópast aftast í búðina og staðið þar stjarft. 

„Svo heyrist skellur og eftir það voru allir að hlaupa út um allt. Við vinkona mín héldum að þetta væri okkar síðasti dagur,“ segir Helena. Þær reyndu að komast út úr versluninni en hikuðu aðeins þegar þær sáu lögregluna. Síðan fylltust þær kjarki og ákváðu að hlaupa út eins hratt og þær gátu og frá götunni. „Við sáum fullt af öðru fólki gera það sama, öskrandi og grátandi,“ segir Helena. Þær náðu strætó og fóru með honum til bróður Helenu sem býr í útjaðri Stokkhólms. „Við erum enn í losti og sjáum þetta enn þá fyrir okkur,“ segir Helena. 

Megum ekki lifa í ótta

„Við verðum að vera á varðbergi, en við megum ekki lifa í stöðugum ótta,“ segir Guðni Th. Jóhannesson, forseti Íslands, þegar Fréttablaðið spyr hann hvort Íslendingar þurfi að óttast hryðjuverkaárás. Hann segir að sér sé efst í huga samúð með Svíum vegna árásarinnar í gær og fordæmir hana.

Guðni sendi Svíakonungi samúðarkveðju fyrir hönd íslensku þjóðarinnar í gær. Í kveðjunni segir hann að með þessari árás sé vegið að grunngildum samfélagsins. „Við sem viljum verja lýðræði, frelsi og mannréttindi verðum að standa saman gegn öflum öfga og ógnar.“

Árás á okkur öll

„Hugur okkar er hjá sænsku þjóðinni. Þetta eru vinir okkar og frændur. Þegar svona er gengið fram er þetta ekki bara árás á sænsku þjóðina, þetta er árás á okkur öll,“ segir Guðlaugur Þór Þórðarson utanríkisráðherra.

Guðlaugur Þór segir atburðina vera áminningu til Íslendinga um að vera ávallt á verði. „Öryggi borgaranna er afskaplega mikilvægt svo ekki sé dýpra í árinni tekið. Án þess að gera neitt mikið úr því, er alltaf mikilvægt að það sé viðbúnaður til staðar,“ segir Guðlaugur. Vissulega sé viðbúnaður til staðar. „En það er alveg ljóst að þetta er mikil ógn og við þurfum að meta það hvort það sem við erum með í dag sé nægjanlegt,“ segir hann.