Lækkun olíuverðs gæti sparað þjóðarbúinu 40 milljarða á ári

Lægra olíuverð gæti sparað íslensku þjóðarbúi 40 milljarða á ári haldist olíuverð óbreytt. Það jafngilti meðalvexti útflutningsverðmæta sjávarútvegsins í átta ár eða tekjum af um 250 þúsund ferðamönnum. Þetta var meðal þess sem kom fram í máli Daníels Svavarssonar, forstöðumanns Hagfræðideildar Landsbankans á fundi bankans um áhrif lækkunar olíuverðs. Lækkunin ætti því að geta styrkt gengi krónunnar.

Hagvöxtur gæti einnig orðið 0,8% til 1% hærri hér á landi næstu tvö árin en án olíuverðslækkunar. Lægra bensínverð ætti einnig að spara bíleigendum um 100.000 krónur á ári, það jafngildi 3% launahækkun hjá almenningi.

Daníel sagði einnig að lægra verð á hráolíu, sem lækkað hefur um 45% frá síðasta því í júní síðasta sumar, valdi því að verðbólga sé mun lægri enn ella væri. Án olíuverðslækkunarinnar væri verðbólga 1,7% hér á landi í stað 0,8% verðbólgu sem nú er.

Það ætti að leiða til lækkunar stýrivaxta. Hins vegar hafi peningastefnunefnd  Seðlabankans gefið út að olíuverð hefði ekki bein áhrif á stýrivexti bankans. Auk þess hefur Seðlabankinn verið tregur til að lækka vexti vegna þeirrar óvissu sem ríkir um kjarasamninga.

Lækkun bensínverðs hefur jákvæð áhrif á Olís

Af máli Sigríðar Hrefnu Hrafnkelsdóttur, framkvæmdastjóra smásölusviðs Olís, mátti skilja að lækkun á olíuverði hefði jákvæð áhrif á rekstur Olís. Fyrirtækið seldi bæði fleiri bensínlítra og viðskiptavinir fyrirtækisins eyddu meira inn á bensínstöðvum fyrirtækisins.

Þá væri fyrirtækið ekki bara eldsneytissali, heldur væri t.d. reknir tveir veitingastaðir á bensínstöðvum fyrirtækisins og því væri Olís ekki jafn næmt fyrir breytingum á bensínverði og ef engin slík starfsemi væri rekin.



Áhrif á flugfélög ráðast af hve lengi lækkunin varir

Halldór Benjamín Þorbergsson, framkvæmdastjóri viðskiptaþróunar Icelandair Group, sagði að miklu skipti fyrir flugfélög hve lengi áhrif olíuverðslækkunar vari. Sé lækkunin aðeins til skamms tíma hafi hún minniháttar áhrif á flugfélög. Þau hafi felst öll keypt tryggingar fyrir meirihluta bensínkaupa sinna sem tryggi þau finni ekki nema að litlu leyti fyrir breytingum á olíuverði, bæði til hækkunar og lækkunar.

Haldist verðlækkunin til meðallangs tíma ættu flugfélög að geta lækkað verð talsvert til viðskiptavina eftir að samningar um tryggingar renni úr gildi. Sé litið til lengri tíma megi svo gera ráð fyrir auknu framboði hjá flugfélögum með kaup á nýjum flugvélum og þjálfun starfsfólks. Það taki tíma og tryggt þurfi að vera að olíuverð haldist lágt.

Lækkunin gæti sparað sjávarútveginum um 7 milljarða á ári

Lækkun olíuverðs gæti sparað íslenskum sjávarútvegi 7 milljarða á ári miðað við 30 prósenta lækkun olíuverðs og hafa talsverð jákvæð áhrif á greinina í heild samkvæmt Hauki Þór Haukssyni, aðstoðarframkvæmdastjóra Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi.

Þó væru ýmsir óvissuþættir. Helst væri það að kjarasamningar við sjómenn væru lausir á þessu ári og þar væru kröfur um miklar launahækkanir. Þá hefðu olíuútflytjendurnir Nígería og Rússland flutt inn sem nemur 5,5% af heildarútflutningi Íslands síðustu ár. Þar hefði gengi gjaldmiðla fallið og útflutningstekjur dregist saman sem gæti leitt til minni fiskútflutnings Íslands til þessara landa.

Haukur sagði einnig að sögulega séð væri fylgni milli olíuverðs og verðs á sjávarafurðum, en með töfum. Þannig hefði lækkun olíuverðs lækkað verð sjávarafurða. Þrátt fyrir það hafi Seðlabankinn spáð 3% hækkun sjávarafurða á þessu ári og ekki væri búist við verðlækkun sjávarafurða á  næstu 12 mánuðum.