Hættulegar afleiðingar höfuðhögga

Höfuðhögg þurfa ekki að vera þung til að valda varanlegum skaða að því er rannsóknir sýna. Þegar einstaklingur hefur fengið höfuðhögg er hann í töluverðri hættu á alvarlegum heilaskaða næstu daga á eftir ef hann fær annað högg.

Ef einstaklingur, sem hefur fengið höfuðhögg og þjáist enn af einkennum þess, fær annað högg geta komið fram einkenni sem eru kölluð seinnahöggs-heilkenni (e.second impact syndrome).

Afleiðingarnar geta verið heilabólga eða í versta falli dauði, jafnvel þótt höggið komi nokkrum vikum seinna en það fyrra. „Þetta stórhættulega högg á sér í raun engin tímamörk,“ segir Jón Benjamín Sverrisson, sem ásamt Gunnari Erni Jónssyni skrifaði ritgerðina: Höfuðhögg í knattspyrnu á Íslandi í íþróttafræðum.

„Höggið þarf ekki að koma á höfuðið, það getur verið  lent brjóstkassanum eða annars staðar á líkamanum sem gerir það að verkum að höfuðið kastast til,“ segir Jón Benjamín

Jón Benjamín segir að heilkennið hafi lítið verið rannsakaðar á Íslandi. Til að glöggva sig á málinu skoðuðu þeir bandarískar rannsóknir um heilkennið en það hefur mikið verið rannsakað þar í landi.

Á fundi sem þeir Gunnar Örn áttu með fræðslusviði Landspítalans hafi komið í ljós að slys sem þessi eru skráð sem frístundaslys en ekki íþróttameiðsl. Ástæða þess er vegna þess að efstu deildirnar í knattspyrnu hér á landi eru áhugamannadeildir en ekki atvinnumannadeildir.

„Það er því enginn haldbær gagnagrunnur til um leikmenn eða þá sem hafa hlotið höfuðhögg en það er verið að vinna í því að taka það saman,“ segir Jón Benjamín.

Hann segir að heilkennið hafi aðallega verið rannsakað á börnum og unglingum. Þjálfarar þurfi að vera meðvitaðir um afleiðingar höfuðhögga og um þá hættu sem fylgir þessari íþrótt.

Jón Benjamín og Gunnar Örn höfðu samband við íþróttafélög og kynntu sér hversu mikil þekking væri á einkenninu hér á landi.

Jón Benjamín telur að flestir þjálfarar séu meðvitaðir um þetta þó þekkingin sé kannski ekki nægilega mikil og mætti vera meiri. Það gerist allaf öðru hvoru að leikmenn fái höfuðhögg.