Vill svipta lögbrjóta stöðu hælisleitenda

„Verði menn uppvísir að svona lögbroti eiga þeir náttúrulega að missa öll réttindi sem hælisleitendur,“ segir Ólafur William Hand, upplýsingafulltrúi Eimskips, um þá menn sem hafa verið gripnir við að brjótast inn á athafnasvæði fyrirtækisins undanfarið og reynt að lauma sér um borð í skip.

Níu slík tilvik hafa komið upp síðan í byrjun maí – síðast í fyrrinótt – sem Ólafur kallar sprengingu. „Í öllum tilfellum voru þetta menn sem voru að nota ísland sem stökkpall til Ameríku.“

Hann kallar eftir hertum viðurlögum við þessu háttalagi. „Þegar þessir einstaklingar ná ítrekað að brjóta af sér, komast inn á svæði og reyna að komast um borð í skip án þess að það séu neinar afleiðingar af málinu þá hringja þeir náttúrulega til sinna heimahaga og segja mönnum að hér fái þeir húsnæði, peninga, læknisaðstoð og frítt í sund og að hér geti þeir brotist inn á athafnasvæði skipafélaga án þess að það sé tekið á málunum að öðru leyti en að þeim sé stungið í fangelsi í tíu tíma og svo sleppt svo þeir geti reynt aftur í næstu viku.“

Menn sem hafi sýnt með háttalagi sínu að þeir vilji ekki vera á Íslandi eigi með því að fyrirgera rétti sínum til að teljast hælisleitendur.

Þessu er Kristín Völundardóttir, forstjóri Útlendingastofnunar, alls-endis ósammála. „Engan veginn. Það mundi aldrei ganga. Einstaklingur sem þarf á vernd að halda, hann þarf á vernd að halda hvort sem hann vill vera á staðnum eða ekki.“

Hún segir þó ósamræmi í almennum viðurlögum við innbrotum á flugverndarsvæði annars vegar og hafnarsvæði hins vegar. Eðlilegt sé að gera kröfu um að þeim sem brjótast inn á viðkvæm hafnarsvæði sé refsað.

Ólafur segir að málin hafi þegar kostað Eimskip tugi milljóna. Bæta hafi þurft öryggisgæslu, það kosti að kæra málin til lögreglu og árið 2009 hafi þurft að snúa skipi við 90 sjómílur frá landi þegar laumufarþegi uppgötvaðist. Þá segir hann að það gæti haft miklar afleiðingar fyrir Eimskip ef laumufarþegi kæmist með skipi alla leið vestur um haf og fyndist þar.

„Það mundi þýða stórar sektir frá bandarískum yfirvöldum, sem gætu hlaupið á milljónum, við mundum að öllum líkindum þurfa að standa straum af kostnaðinum sem hlytist af úti, greiða fyrir hann flugfar aftur til Íslands og kannski fylgdarmenn með honum, félagið væri komið á einhvers konar eftirlitsskrá og þetta gæti tafið fyrir vöruafgreiðslu.

Svo gætu þessir menn hreinlega dáið á leiðinni og það væri líka vont – ef þeir frysu í hel einhvers staðar á Grænlandssundi. Það væri örugglega ekkert skemmtilegt fyrir skipverja að koma að frosnu líki frammi í stefni um miðjan vetur.“

stigur@frettabladid.is