Framkvæmdir auka losun en aðeins tímabundið Ívar Kristinn Jasonarson skrifar 20. mars 2026 10:00 Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Landsvirkjun Orkumál Mest lesið Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Skoðun Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvað myndi ég ráðleggja átján ára ungmenni í dag? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller skrifar Skoðun Er gervigreind til góðs eða bara á blaði? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hver á að halda í hönd þeirra sem greinast með Alzheimer ? Ásta Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Múlaþing ber ábyrgð Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Aldrei fullmótaður Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar Skoðun Hver á að fá tímann sem gervigreindin sparar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors skrifar Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Sjá meira
Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun.
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar
Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun