Óvarlegt að draga of víðtækar ályktanir

Úrvalsvísitala Kauphallar Íslands lækkaði skarpt í viðskiptum gærdagsins, annan daginn í röð. Framan af degi hækkaði ekki nokkurt félag, en eftir ákvörðun Seðlabanka Bandaríkjanna um stýrivaxtalækkun gengu lækkanir örlítið til baka hér heima og stöku hækkun sást.

Lækkanir hér heima voru í takt við þróun á mörkuðum annars staðar í heiminum. Þannig var lokað fyrir viðskipti á mörkuðum í Suður-Kóreu á mánudag þegar dagslækkunin náði 10 prósentum. Seðlabanki Bandaríkjanna brást hins vegar við snarpri gengislækkun hlutabréfa á heimsvísu með óvæntri lækkun stýri- og daglánavaxta upp á 3,5 prósent.

Við þetta fóru stýrivextir úr 4,25 í 3,5 prósent. Ákvörðunin skilaði sér í snörpum viðsnúningi á evrópskum hlutabréfamörkuðum. En sú breyting gekk fljótlega til baka og fór aftur í svipað horf fyrir lokun markaða. Horft er til þess að vaxtalækkunin sporni við frekari lækkun hlutabréfaverðs, blási lífi í einkaneyslu og millibankalán sem hafa verið með dræmasta móti.

Sömuleiðis varð bankinn að grípa til sinna ráða þar sem fjármálamarkaðir í Bandaríkjunum voru lokaðir á mánudag á sama tíma og helstu hlutabréfavísitölur féllu um allt að sjö prósent víða um heim.

Haraldur Yngvi Pétursson, sérfræðingur greiningardeildar Kaupþings, segir varhugavert að draga of víðtækar ályktanir af lækkunum síðustu tveggja daga. Hann segir lækkanir á mörkuðum þegar orðnar það miklar að nái sögulegum stærðum og fjárfestar því farnir að horfa fram á veginn. „Þessar síðustu lækkanir lykta svolítið af yfirskoti,“ segir hann, en áréttar þó að því lengur sem lækkunarástand varir, verði þyngra að rífa sig upp úr því.

Þá segir Haraldur Yngvi ljóst að í undangengnum lækkunum sé búið að meta inn í verð hlutabréfa mun verri afkomu en raunhæft sé að gera ráð fyrir.

„Fyrst voru menn að horfa á þessi undirmálslán og ljóst að verðlækkun á mörkuðum nemur margföldum afskriftum vegna þeirra. Núna er verið að tala um mögulega kreppu í Bandaríkjunum, en gengi bréfa hefur lækkað miklu meira en svartsýnustu menn sjá fyrir sér að komið geti niður á afkomu félaga.“