ASÍ hefur lengst af verið vettvangur átaka

Alþýðusamband Íslands er með allra elstu félagasamtökum á Íslandi, stofnað árið 1916, eða fyrir 106 árum. Drífa Snædal forseti sambandsins sagði af sér embætti nýverið vegna deilna innan hreyfinigarinnar. Framundan er þing sambandsins dagana 10. - 12. október þar sem ný forysta verður kjörin.

Sumarliði R. Ísleifsson sagnfræðingur og dósent í hagnýtri menningarmiðlun við Háskóla Íslands skrifaði sögu ASÍ sem kom út í kring um hundrað ára afmæli hreyfingarinnar. Hann segir ekki nýtt að átök séu innan hreyfingarinnar.

„Það hafa verið átök um Alþýðusambandið nánast frá upphafi. Sérstaklega þó á fjórða áratugnum á milli kommúnista og jafnaðarmanna,“ segir Sumarliði.

Þeim átökum hafi meira og minna lokið þegar bein tengsl milli Alþýðuflokksins og ASÍ voru rofin árið 1940. Fljótlega uppúr seinna stíði hafi átök þó blossað upp aftur á milli sósíalista og jafnaðarmanna og bandamanna þeirra.

„Þessi átök standa nánast linnulaust fram á sjöunda áratug síðustu aldar.“ Tekist hafi verið á um stefnu Alþýðusambandsins og hversu hart verklýðshreyfingin ætti að ganga fram.

„Svo er þetta bara barátta um völd yfir hreyfingunni. Á fjórða áratugnum er þetta barátta um völd milli hinna róttæku og jafnaðarmanna. Eftir seinni heimsstyrjöld einkennist þetta af átökum kalda stríðsins og er nátengt hörðum deilum á milli stjórnmálaflokka á þessum tíma,“ segir Sumarliði.

Átökin nú væru óvenju harkaleg og póluðust um önnur mál en fyrri deilur. Þá væru deilurnar nú óvenju persónulegar.

Þrátt fyrir þetta er Eyþór Þ. Árnason formaður Hlífar í Hafnarfirði, sem er með stærri félögum innan ASÍ, bjartsýnn fyrir þing ASÍ í næsta mánuði.

„Það hafa áður verið ýfingar innan ASÍ en við höfum alltaf náð lendingu. Fyrir þingið get ég ég ekki séð annað en að við erum alla vega ekki á förum úr ASÍ,“ segir formaður Hlífar.

En formenn stærstu aðildarfélaganna innan ASÍ þau Sólveig Anna Jónsdóttir formaður Eflingar og Ragnar Þór Ingólfsson formaður VR hafa sagt að skoða þyrfti sjálfan tilverugrundvöll Alþýðusambandsins. Ragnar hefur þó sagt að hann íhugi framboð til forseta sambandsinis ef hann skynji stuðning við sig utan VR og Eflingar.

Heldur þú að hann njóti stuðnings einmitt utan þessarra tveggja félaga?

„Já, já. Ég gæti alveg trúað því að hann eigi stuðning utan þessarra tveggja félaga. Það kæmi mér ekkert á óvart. Hversu víðtækur hann er skal ég ekki segja um,“ segir Eyþór Þ. Árnason.