Stuttnefja talin vera á barmi útrýmingar

Fuglavernd ásamt fuglaverndarsamtökum í Danmörku, Noregi, Bandaríkjunum og Alþjóðasamtökunum BirdLife hafa sent grænlensku landsstjórninni áskorun um að hætta veiðum á stuttnefju þegar í stað. Nú er svo komið að stuttnefja er talin á barmi útrýmingar, að mati samtakanna.

Guðmundur A. Guðmundsson, dýravistfræðingur hjá Náttúrufræðistofnun Íslands (NÍ), segir að engu sé logið um vandræðin sem stuttnefjan er í – og það sama eigi við um aðra svartfuglastofna við Ísland þó staðan sé kannski ekki eins alvarleg og hjá stuttnefjunni. Allt frá árinu 2000 hefur stuttnefja verið á válista Náttúrufræðistofnunar, og þá strax talin „í yfirvofandi hættu“ vegna fækkunar undangenginna ára.

„Hrakfarirnar verða aðallega raktar til fæðuskorts en hluti skýringarinnar getur vel verið veiðar Grænlendinga á stofninum á þeim tíma sem hann dvelur á vetrarstöðvum sínum,“ segir Guðmundur en til viðbótar við íslenska stofninn safnast stuttnefjur annars staðar frá á þetta svæði á sama tíma.

Válistinn hefur ekki verið endurskoðaður síðan árið 2000 en það er mat Guðmundar að stuttnefjan færi örugglega í hærri flokk við endurskoðun válistans og þá líklega í þann flokk sem haförn hefur skipað síðan árið 2000 – eða „í hættu“.

Fuglavernd og systursamtökin telja stefna í að veiðar útrými tegundinni sem varpfugli á Grænlandi á fáum árum, en gríðarlegt veiðiálag mun vera á fugla við vesturströnd landsins þar sem vetrarstöðvar íslenska stofnsins eru og varpstöðvar þess grænlenska.

Til þess ber að líta að þrátt fyrir válistaflokkun stuttnefju er hún ekki friðuð fyrir veiðum á Íslandi. Meirihluti ráðherranefndar mælti hins vegar með friðun allra tegunda svartfugla við Ísland árið 2011 – og þá til fimm ára. Starfshópurinn taldi helstu orsakir hnignunar stofnanna vera fæðuskort en að tímabundið bann við veiðum og nýtingu myndi flýta fyrir endurreisn þeirra.

Frumvarp var skrifað en það dagaði uppi. Fulltrúar Skotvís sátu í nefndinni og stóðu ekki að tillögum hennar, enda þeirrar skoðunar að veiðar úr stofnunum hefðu ekkert með fækkun þeirra að gera, heldur hlýnun og viðkomubrestur stofnanna í kjölfarið.