Einkaneysla líklega ekki meiri frá árinu 2005

Útlit er fyrir að vöxtur einkaneyslu árið 2016 verði sá mesti frá árinu 2005 þegar einkaneysla jókst um 12 prósent á milli ára. Einkaneysla jókst um 7,7 prósent að raungildi á fyrri helmingi ársins en gert er ráð fyrir áframhaldandi vexti á síðari helmingi ársins sem nemi allt að 8,2 prósentum fyrir árið í heild.

Þetta kemur fram í tímaritinu Þjóðhag, hagspá Landsbankans fyrir árin 2016 til 2019.

Gert er ráð fyrir að aðeins hægist á vextinum á næsta ári en að hann verði engu að síður kröftugur, eða um 6,5 prósent. Þá er reiknað með að einkaneysla haldi áfram að aukast; verði um 4,5 prósent árið 2018 og 3,7 prósent árið 2019.

Lengsta samfellda tímabil frá stofnun lýðveldis

Gangi þessi spá um áframhaldandi vöxt einkaneyslu á þessu tímabili verður núverandi

vaxtarskeið einkaneyslu að minnsta kosti níu ár. Það verður þá lengsta samfellda tímabil vaxandi einkaneyslu frá stofnun lýðveldisins.

Í tímaritinu segir að meiri innistæða sé fyrir aukinni einkaneyslu síðustu missera en oft áður, þar sem bæði húsnæðis- og yfirdráttarlán heimila hafi lækkað samhliða aukinni neyslu. Hún sé því ekki knúin áfram af skuldsetningu.

„Heimilin virðast því sýna meiri ráðdeild en oft áður á uppgangstímum. Minningin um mikinn vöxt en síðan fordæmalausan samdrátt einkaneyslu á árinum 2008-2010 er sjálfsagt enn ljóslifandi í hugum flestra,“ segir í ritinu.

Flestir þættir sem hafa áhrif á þróun einkaneyslu eru með hagstæðasta móti um þessar mundir. Meðal þessara þátta eru staða atvinnumála, þróun kaupmáttar launa og ráðstöfunartekna auk eigna- og skuldastöðu heimilanna.