Enginn dýralæknir fyrir dauðvona kú

Kýrin Tía og ábúendur á Grímshúsum í Þingeyjarsveit eru fórnarlömb ákvörðunar Matvælastofnunar um að skera niður þóknun dýralækna á svæðinu. Engir starfandi dýralæknar eru á svæðinu vegna þess. Ef ekkert verður gert mun Tía drepast en hún fékk skyndilega bráðajúgurbólgu í gær. Um þrjár vikur eru síðan hægt var að nálgast þjónustu dýralæknis í Þingeyjarsveit.

„Ég hef engin ráð. Hún er kvalin og framleiðir ekki neitt. Hún er bara veik. Kýrin er með bráðajúgurbólgu og fór úr því að skila 37 lítrum af mjólk í 2 lítra á aðeins einum degi. Mér finnst líklegt að hún drepist á næstu dögum nema dýralæknir mæti strax á svæðið og byrji að meðhöndla dýrið strax,“ segir Hallgrímur Óli Guðmundsson bóndi á Grímshúsum.

Það er á ábyrgð Matvælastofnunar að tryggja það að svokallaðar dreifðari byggðir landsins fái nauðsynlega dýralæknaþjónustu. Þjónustusamningur Matvælastofnunar vegna dýralæknaþjónustu á þjónustusvæði 5, sem Þingeyjarsveit tilheyrir, rann út í lok október sl. en enginn hefur tekið að sér þjónustuna síðan þá. Ástæðan er sú að Matvælastofnun hefur lækkað þóknunina fyrir starfið um helming.

Ósáttur með ákvörðun Matvælastofnunar um lækkun þóknunar

Vignir Sigurólason, dýralæknir á Húsavík, var með þjónustusamning við Matvælastofnun vegna svæðisins og sótti um endurnýjun þegar það var auglýst sl. haust. Hann hætti hins vegar snarlega við þegar ljóst var að Matvælastofnun ætlaði aðeins að bjóða helmingi lægri þóknun fyrir sömu vinnu og áður.

„Ég sótti um endurnýjun á samningnum og var boðið endurnýjun, Ég afþakkaði það þegar ljóst var að lækka ætti þóknunina fyrir sömu vinnu. Ég held því fram að það sé gróf lítilsvirðing að bjóða fólki 50% þóknun fyrir 100% vinnu.“ Vignir segir að ástæðan fyrir því að þóknunin hafi verið lækkuð sé sú að Matvælastofnun hafi ákveðið að bæta við einu þjónustusvæði og fjármagnað það með því að klípa af þóknunun á svæðunum í kring.

„Matvælastofnun ákveður að búa til nýtt svæði á mörkum Þingeyjarsvæðisins og Austurlandasvæðisins. Það skarast yfir bæði svæðin. Það nær yfir Þistilfjörð, Langanes, Vopnafjörð og Bakkafjörð og hluta til er þetta á Þingeyjarsveitarsvæðinu og Austurlandssvæðinu. Stofnunin ákveður að taka 50% af þóknuninni af báðum svæðum og borga dýralækninum sem er staðsettur í Vopnafirði 100% þóknun.“

Hefur lokað dýralæknastofu sinni

Vignir er mjög ósáttur við Matvælastofnun og gerir ekki ráð fyrir að starfa áfram sem dýralæknir að óbreyttu. Þegar hringt er í dýralæknaþjónustu Vignis svarar símsvari sem tilkynnir manni að „vegna ákvörðunar Matvælastofnunar er dýralæknaþjónustan lokuð um óákveðinn tíma.“

„Ég fer bara að gera eitthvað annað, ég loka bara sjoppunni. Ef maður er bara hálfrar þóknunnar virði þarf að fá einhvern annan í þetta.“

Stofnunin hefur ítrekað auglýst eftir dýralæknum til að taka að sér þessa þjónustu í Þingeyjarsýslu en ekkert hefur gengið. Dýralæknar virðast ekki vera tilbúnir til þess að taka að sér þessa þjónustu fyrir lægri þóknun en gengur og gerist annars staðar á landinu.

Á vefsíðu Matvælastofnunar má sjá að skipulagðar hafa verið nokkrar vaktir í sumar til þess að sjá um dýralæknaþjónustu en næsta vakt hefst ekki fyrr en á föstudaginn. Síðasta vakt stóð yfir frá 13-24. júlí og því eru um þrjár vikur síðan hægt var að ná í dýralækni í Þingeyjarsveit.

Ekki boðlegt að fá dýralæknaþjónustu frá Vopnafirði

Á meðan ekki fæst lausn í þessu máli geta bændur í Þingeyjarsýslu ekki treyst á að velferð dýra þeirra sé að fullu tryggð. Tjón ábúenda vegna veikinda Tíu er talsvert.

„Ég er klárlega búin að missa þessa kú úr framleiðslu. Hún horast öll upp og verður eins og hörpustrengir. Kýr sem er að mjólka svona mikið eins og Tía ganga á talsverðum peningum. Svo er það auðvitað framleiðslutapið.“

Hallgrímur Óli vill að ástandið sem hefur varað tiltölulega lengi verði leyst sem fyrst.

„Það hefur verið látið reka á reiðanum hvort að það sé vakt eða ekki á svæðinu. Þeirra hugmynd um vakt á svæðinu er t.d að dýralæknirinn á Vopnafirði sjái um þetta svæði en það er í 2,5 klukkutíma akstursfjarlægð frá mér. Afhverju er ekki bara gengið frá þessu?“