Hagstofan stendur við tölur um minni hagvöxt

„Þetta er bara hluti af þessari reglubundnu vinnu okkar og það er ekkert í þessum niðurstöðum sem við höfum séð ástæðu til að breyta,“ segir Rósmundur Guðnason, sviðsstjóri efnahagssviðs Hagstofu Íslands, spurður hvort stofnunin ætli að endurskoða hagtölur sem birtar voru í síðustu viku og sýndu 0,5 prósenta hagvöxt á fyrstu níu mánuðum ársins.

Már Guðmundsson seðlabankastjóri sagði tölurnar vera „verulega á skjön“ við aðrar vísbendingar um þróun eftirspurnar á vaxtaákvörðunarfundi bankans í gær. Tölurnar birtust í Hagtíðindum þann 5. desember og komu mörgum á óvart þar sem þær sýna hægan vöxt einkaneyslu. Það gengur þvert á fyrri spár Seðlabankans, Hagstofunnar og greiningardeilda bankanna um að hagvöxtur hér verði um þrjú prósent á árinu.

„Við teljum að það sé hugsanlegt að hagvöxtur verði eitthvað lægri og hafi verið lægri á þessum seinnihluta ársins en við vorum að spá og kannski smitar það yfir á næsta ár. En við teljum fulla ástæðu til að túlka þessar tölur með mikilli varúð. Það eru ýmsar vísbendingar um að eitthvað hafi farið úrskeiðis við þessa mælingu og þess vegna er ekki alveg hægt að taka hana bókstaflega,“ sagði Már á fundinum í gær.

Seðlabankastjóri benti á að samkvæmt tölunum hefur nafnvirði landsframleiðslu aukist um 5,8 prósent frá þriðja ársfjórðungi í fyrra en samdráttur í raungildi landsframleiðslunnar verið um 0,2 prósent.

„Sem þýðir að verðbólgan á þennan mælikvarða er sex prósent. Þá ættum við auðvitað ekki að vera að lækka stýrivexti,“ sagði Már og hélt áfram:

„Og síðan ef við notum sömu skoðun á einkaneysluna og fáum út verðvísitölu einkaneyslu þá er hún alveg út úr korti miðað við vísitölu neysluverðs eins og hún er mæld mánaðarlega af Hagstofunni. Þannig að við teljum ástæðu til að skoða þetta betur og sjá hvað endurskoðanir leiða í ljós,“ sagði Már.

Á fundinum benti Arnór Sighvatsson aðstoðarseðlabankastjóri einnig á að innflutningur hér hafi aukist um fjórtán til fimmtán prósent milli ára.

„Það bendir þvert á móti til þess að það sé verulegur vöxtur í innlendri eftirspurn, annars væri þessi innflutningur ekki að aukast með þessum hætti,“ sagði Arnór.

Rósmundur segir það geta verið að hluti af tölum um innflutning á þriðja ársfjórðungi eigi ekki eftir að skila sér fyrr en á fjórða ársfjórðungi.

„Þá er niðurstaðan ekki alveg ljós fyrr en eftir árið. Við könnum hvað er til í birgðum hjá framleiðslufyrirtækjunum en ekki hjá verslunarfyrirtækjum, enn sem komið er, og það hefði hugsanlega getað skýrt eitthvað af þessu en enn sem komið er eru áhrif þess ekki ljós,“ segir Rósmundur,

„Við teljum hins vegar að það sé enginn munur á þessu og öðrum áætlunum sem við höfum gert. Það virðist vera meiri samdráttur á þriðja ársfjórðungi. En svo verður spennandi að sjá hvernig jólin koma út en þá ætti einkaneyslan að aukast. Þessar tölur verða svo endurskoðaðar þegar við birtum fyrstu niðurstöður fyrir árið.“