Börn með byssur

Allt það skelfilega sem hendir fullorðna á átakasvæðum kemur einnig fyrir börn. Börn særast, látast, flýja, leita skjóls í flóttamannabúðum, verða fyrir hroðalegum ofbeldisverkum, missa heimili sín – berjast jafnvel sjálf. Fregnir hafa borist af því að börn séu á meðal þeirra sem eru undir vopnum í Líbíu, á meðal uppreisnarhópa og mögulega í stjórnarher landsins. Þetta eru alvarlegar fréttir. Annað er enn sorglegra: Vopnuð börn í Líbíu eru síður en svo einsdæmi. Börn eru flækt inn í stríðsátök í á þriðja tug átakasvæða. Börn eru börn og einmitt þess vegna eiga þau samkvæmt alþjóðalögum að njóta sérstakrar verndar. Þrátt fyrir það enda þau alltof oft hjá vopnuðum hópum – stúlkur sem drengir. Auk þess að taka þátt í átökum eru börn í herjum meðal annars notuð sem burðarmenn og innan herflokkanna eru þau oft beitt kynferðislegu ofbeldi. Hver sá sem ekki er orðinn 18 ára telst samkvæmt alþjóðlegum skilgreiningum vera barn. Í bókun við Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna segir að aðildarríki skuli tryggja að börn séu ekki skylduð til herþjónustu. Aðrir vopnaðir hópar en ríkisherir mega ekki undir nokkrum kringumstæðum skrá þá sem ekki eru orðnir 18 ára í sinn flokk – hvað þá að beita þeim í hernaðarátökum. Árið 2002, í tengslum við Alþjóðlega sakamáladómstólinn, varð að stríðsglæp að nota börn undir 15 ára aldri í herþjónustu. Það er með öðrum orðum glæpur sem alltaf er refsiverður í stríði. UNICEF, Barnahjálp Sameinuðu þjóðanna, hefur þungar áhyggjur af lífi og velferð barna í Líbíu. Eftir því sem átökin dragast á langinn fá fréttir þaðan hins vegar smám saman minna vægi. Nú þegar hafa fréttir frá Líbíu færst aftar í íslensku fréttatímunum. Hvernig verður það eftir tvær vikur, mánuð, tvo mánuði? Eitt er víst: Börn í Líbíu munu þurfa aðstoð löngu eftir að þau eru horfin úr íslenskum fréttatímum. UNICEF á Íslandi stendur fyrir neyðarsöfnun til styrktar þessum börnum. Markmiðið er að styrkja hjálparstarf UNICEF á svæðinu en fræðast má um söfnunina á www.unicef.is. Nýjustu fregnir herma að börnum hafi enn fjölgað í hópi þess flóttafólks sem flúið hefur yfir landamærin. Stöndum þétt að baki börnum í Líbíu.