Náttúruverndarsamtök fjarlægðu stíflu Eiður Þór Árnason skrifar 25. janúar 2026 23:19 Verkefnið í Ytri-Hraundal hófst í maí á síðasta ári. Fuglavernd/Jóhannes Guðbrandsson Stífla í ánni Melsá í Ytri-Hraundal var fjarlægð í desember á síðasta ári í því augnamiði að endurheimta vatnasvæði árinnar fyrir fugla og fiska. Einnig á aðgerðin að gera sjóbirtingi kleift að ferðast upp ána. Rannsóknir hófust á svæðinu í byrjun maí 2025 og var alfarið búið að fjarlægja stífluna um sjö mánuðum síðar. Stíflan var reist árið 1958 til að framleiða raforku fyrir sveitabæ í Ytri-Hraundal en hún hafði ekki verið notuð í fleiri áratugi, að sögn sjóðsins Open Rivers Programme sem styrkti verkefnið. Náttúruverndarsamtökin Fuglavernd stóðu fyrir framkvæmdinni. Stíflan er sögð hafa verið eina hindrunin sem hamlaði flæði árinnar til sjávar. Vonast sé til að aðgerðin muni stækka búsvæði Atlantshafslax og sjóbirtings og auka endurnýjun stofnsins. Fram kemur í tilkynningu frá náttúruverndarsamtökunum Fuglavernd að verkefnið hafi verið unnið í samvinnu við Land og skóg, Hafrannsóknarstofnun og Breska fuglaverndarfélagið (RSPB). Stíflan áður en hún var fjarlægð.Náttúruvernd/Jóhannes Guðbrandsson Tafðist vegna rigninga „Framkvæmdin gekk vel en hún tafðist eilítið vegna mikilla rigninga og þurfti að bíða eftir frosti svo þungar vinnuvélar kæmust alla leið á framkvæmdarsvæðið. Það kom á óvart hve fjarlægja þurfti mikið af steinsteypu sem kom í ljós undir torfgarðinum út frá stíflunni.“ Open Rivers Programme styður framkvæmdir sem miða að því að fjarlægja smærri manngerðar stíflur í árfarvegum og lækjum sem hafa áhrif á vatnasvið og líffræðilegan fjölbreytileika. Þetta er í annað sinn sem sjóðurinn styrkir Fuglavernd í þessum tilgangi. Að sögn forsvarsmanna samtakanna réðu þau sérfræðinga frá skoska fyrirtækinu CBEC til verksins sem sérhæfi sig í náttúrumiðuðum lausnum við endurheimt árfarvega. Þá segir að vatnsstreymi hafi verið mælt fyrir og eftir framkvæmdina og passað upp á að varna rofi í árbökkum eftir að stíflan var fjarlægð, að því er fram kemur í tilkynningu. Umhverfismál Fuglar Borgarbyggð Mest lesið Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu Innlent Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Innlent Sjálfstæðisflokkur eykur forskotið á Samfylkingu í Reykjavík Innlent „Ásdís, stattu með samgöngusáttmálanum!“ Innlent „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Innlent Engin ákvörðun fyrr en eftir kosningar en íbúar uggandi Innlent Á sjötta tug vísað úr landi Innlent Ákærður fyrir að veiða minka Innlent Spurningunni verði breytt og svarið einfalt „Já“ eða „Nei“ Innlent Fjórar „brúðir ISIS“ snúa aftur til Ástralíu Erlent Fleiri fréttir „Hlutirnir eru málaðir upp eins og allt sé að fara í kaldakol“ Fyrsta vindmyllulestin um Suðurland í nótt Telur forsætisnefnd hafa brotið á sér og leitar réttar síns Vinstrið á fleygiferð og Viðreisn í lykilhlutverki Á sjötta tug vísað úr landi Boeing 757-þotur gætu kvatt Icelandair í haust Leggja til að börn verði ekki vistuð í brottfararstöðinni Ekki hafi tekist að sanna að brotið hafi verið á friðhelgi Páls „Þetta eru bestu launin, hlýjan í hjartað“ „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Sjálfstæðisflokkur eykur forskotið á Samfylkingu í Reykjavík Gögn íslenskra nemenda mögulega í höndum netþrjóta Mikil tíðindi í nýrri Maskínu-könnun og fjölda afbrotamanna vísað úr landi Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Þóra og Ríkisútvarpið sýknuð af kröfum Páls skipstjóra Gera athugasemdir við að borgarbúar kjósi í Kópavogi Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu „Það má ekki eyða peningum sem Alþingi hefur ekki úthlutað“ „Ásdís, stattu með samgöngusáttmálanum!“ Breytt verklag útskýri hærri tölur í áhættumati Ákærður fyrir að veiða minka Eldur í mannlausri rútu í Laugardal Spurningunni verði breytt og svarið einfalt „Já“ eða „Nei“ Örlítið fleiri fæðingar en frjósemin stendur í stað Ein minniháttar líkamsárás á annars rólegri vakt lögreglu Engin ákvörðun fyrr en eftir kosningar en íbúar uggandi Hættum að vera þjóð ef við höldum ekki upp á íslenskuna Undirstöður Fossvogsbrúar reknar niður í sjávarbotninn Setja skýr skilyrði fyrir meirihlutasamstarfi í Reykjavík „Það yrðu gríðarleg vonbrigði ef svo væri“ Sjá meira
Rannsóknir hófust á svæðinu í byrjun maí 2025 og var alfarið búið að fjarlægja stífluna um sjö mánuðum síðar. Stíflan var reist árið 1958 til að framleiða raforku fyrir sveitabæ í Ytri-Hraundal en hún hafði ekki verið notuð í fleiri áratugi, að sögn sjóðsins Open Rivers Programme sem styrkti verkefnið. Náttúruverndarsamtökin Fuglavernd stóðu fyrir framkvæmdinni. Stíflan er sögð hafa verið eina hindrunin sem hamlaði flæði árinnar til sjávar. Vonast sé til að aðgerðin muni stækka búsvæði Atlantshafslax og sjóbirtings og auka endurnýjun stofnsins. Fram kemur í tilkynningu frá náttúruverndarsamtökunum Fuglavernd að verkefnið hafi verið unnið í samvinnu við Land og skóg, Hafrannsóknarstofnun og Breska fuglaverndarfélagið (RSPB). Stíflan áður en hún var fjarlægð.Náttúruvernd/Jóhannes Guðbrandsson Tafðist vegna rigninga „Framkvæmdin gekk vel en hún tafðist eilítið vegna mikilla rigninga og þurfti að bíða eftir frosti svo þungar vinnuvélar kæmust alla leið á framkvæmdarsvæðið. Það kom á óvart hve fjarlægja þurfti mikið af steinsteypu sem kom í ljós undir torfgarðinum út frá stíflunni.“ Open Rivers Programme styður framkvæmdir sem miða að því að fjarlægja smærri manngerðar stíflur í árfarvegum og lækjum sem hafa áhrif á vatnasvið og líffræðilegan fjölbreytileika. Þetta er í annað sinn sem sjóðurinn styrkir Fuglavernd í þessum tilgangi. Að sögn forsvarsmanna samtakanna réðu þau sérfræðinga frá skoska fyrirtækinu CBEC til verksins sem sérhæfi sig í náttúrumiðuðum lausnum við endurheimt árfarvega. Þá segir að vatnsstreymi hafi verið mælt fyrir og eftir framkvæmdina og passað upp á að varna rofi í árbökkum eftir að stíflan var fjarlægð, að því er fram kemur í tilkynningu.
Umhverfismál Fuglar Borgarbyggð Mest lesið Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu Innlent Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Innlent Sjálfstæðisflokkur eykur forskotið á Samfylkingu í Reykjavík Innlent „Ásdís, stattu með samgöngusáttmálanum!“ Innlent „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Innlent Engin ákvörðun fyrr en eftir kosningar en íbúar uggandi Innlent Á sjötta tug vísað úr landi Innlent Ákærður fyrir að veiða minka Innlent Spurningunni verði breytt og svarið einfalt „Já“ eða „Nei“ Innlent Fjórar „brúðir ISIS“ snúa aftur til Ástralíu Erlent Fleiri fréttir „Hlutirnir eru málaðir upp eins og allt sé að fara í kaldakol“ Fyrsta vindmyllulestin um Suðurland í nótt Telur forsætisnefnd hafa brotið á sér og leitar réttar síns Vinstrið á fleygiferð og Viðreisn í lykilhlutverki Á sjötta tug vísað úr landi Boeing 757-þotur gætu kvatt Icelandair í haust Leggja til að börn verði ekki vistuð í brottfararstöðinni Ekki hafi tekist að sanna að brotið hafi verið á friðhelgi Páls „Þetta eru bestu launin, hlýjan í hjartað“ „Við erum bara komin aftur í Icesave-tímann“ Sjálfstæðisflokkur eykur forskotið á Samfylkingu í Reykjavík Gögn íslenskra nemenda mögulega í höndum netþrjóta Mikil tíðindi í nýrri Maskínu-könnun og fjölda afbrotamanna vísað úr landi Ákærð fyrir manndráp: Á að hafa brugðið snöru um háls dótturinnar Þóra og Ríkisútvarpið sýknuð af kröfum Páls skipstjóra Gera athugasemdir við að borgarbúar kjósi í Kópavogi Gjörsamlega út í hött að þurfa að hanga svo lengi í stúdíóinu „Það má ekki eyða peningum sem Alþingi hefur ekki úthlutað“ „Ásdís, stattu með samgöngusáttmálanum!“ Breytt verklag útskýri hærri tölur í áhættumati Ákærður fyrir að veiða minka Eldur í mannlausri rútu í Laugardal Spurningunni verði breytt og svarið einfalt „Já“ eða „Nei“ Örlítið fleiri fæðingar en frjósemin stendur í stað Ein minniháttar líkamsárás á annars rólegri vakt lögreglu Engin ákvörðun fyrr en eftir kosningar en íbúar uggandi Hættum að vera þjóð ef við höldum ekki upp á íslenskuna Undirstöður Fossvogsbrúar reknar niður í sjávarbotninn Setja skýr skilyrði fyrir meirihlutasamstarfi í Reykjavík „Það yrðu gríðarleg vonbrigði ef svo væri“ Sjá meira