Aflinn verði verkaður annars staðar eftir breytingar stjórnarinnar

Í fréttatilkynningu frá SFS segir að samtökin telji útfærslu gjaldtöku af sjávarútveginum áhrif hennar skaðlegri samfélaginu en flestar þær hugmyndir sem áður hafa komið fram.

Breytingar á veiðigjaldinu verða kynntar á blaðamannafundi í fjármálaráðuneytinu klukkan 13. Fundurinn verður í beinni útsendingu hér á Vísi.

„Auðlindagjaldtaka í sjávarútvegi hefur tekið allnokkrum breytingum frá því henni var fyrst komið á árið 2004, alla jafna í því augnamiði að hækka gjaldið. Í grundvallaratriðum hefur þó ávallt verið miðað við hlutfall af afkomu, það er raunverulegar tekjur veiða að frádregnum raunverulegum gjöldum sem til falla við þær. Ríkið tekur nú þriðjung af þessari afkomu í veiðigjald.“

Aflinn verði verkaður í Póllandi eða Kína

Verði þessi breyting að veruleika, þá verði áhrifin dapurleg. Fyrirtækin muni þurfa að aðlaga sig að forsendum hinnar breyttu gjaldtöku og fylgja fyrirmynd Norðmanna. Tekjur veiða þurfi þá að aukast í takt við viðmið veiðigjaldsins, með þeim áhrifum að fiskvinnslur verði ósamkeppnishæfar. 

„Eins og reyndin er í Noregi, mun fiskur þá í verulegum mæli flytjast óunninn úr landi til ríkisstyrktra fiskvinnsla í láglaunalöndum á borð við Pólland og Kína. Verðmætasköpun hér á landi verður þar með minni, störfum í fiskvinnslu fækkar stórum og afleiddar tekjur þjónustu og iðnaðar verða hverfandi.“ 

Nýsköpun og tækniframfarir frá landvinnslu sjávarafurða, sem hingað til hafi orðið sérstakur útflutningsatvinnuvegur, muni drabbast niður. Ríflegar tekjur sveitarfélaga frá sjávarútvegsfyrirtækjum og fólki sem þar starfar muni dragast verulega saman og ríkissjóður muni verða af skatttekjum frá landvinnslu og fyrirtækjum sem þjónusta hana.

„Niðurstaða þessarar tilraunar ríkisstjórnarinnar er því augljós. Samfélagið allt verður af tekjum og sjávarútvegur verður ekki sú lífæð landsbyggðar sem við þekkjum.“

Auka eigi óhagkvæmar veiðar

Í tilkynningunni segir að að lokum megi velta fyrir sér um stund vegferð ríkisstjórnar í sjávarútvegsmálum, sem hafi í upphafi vegferðar sinnar lagt áherslu á verðmætasköpun. Á stuttum starfstíma sé því miður djúpt á þeirri framtíðarsýn.

Óhagkvæmar veiðar eigi að auka, kolefnisgjald eigi að hækka, veiðar og vinnsla verði sundur slitin með tvöfölduðu veiðigjaldi og eignarhald verði blýhúðað enn frekar umfram aðrar atvinnugreinar.

„Við þetta allt blandast síðan hættulegar aðstæður á erlendum mörkuðum með breyttri heimsmynd alþjóðaviðskipta og fyrirsjáanlegum efnahagslegum þrengingum á stærstu mörkuðum íslenskra sjávarafurða. Það er þungur róður fram undan.“

Heiðrún Lind er stjórnarmaður í Sýn sem á og rekur Vísi.