Alþingi tekur peningamálin á dagskrá

Þingmenn úr öllum flokkum nema Sjálfstæðisflokknum eru flutningsmenn tillögu um skipan nefndar um úttekt á fyrirkomulagi peningamyndunar í landinu.

Í meira en hálfa öld hefur íslenska þjóðin glímt við alvarleg peningaleg vandamál, svo sem verðbólgu, rýrnun gjaldmiðilsins, eignabólu og jafnvel bankahrun. Frá því Seðlabanki Íslands var stofnaður árið 1961 hefur gjaldmiðillinn tapað 99,7% af kaupmætti sínum.

Síðar í dag verður flutt þingsályktunartillaga á Alþingi um stofnun nefndar þingmanna til að vinna úttekt á fyrirkomulagi peningamyndunar í landinu og gera tillögur að umbótum.

Upphafsmaður þingsályktunarinnar er Frosti Sigurjónsson þingmaður Framsóknarflokksins og formaður efnahags- og viðskiptanefndar þingsins. Flutningsmenn eru úr öllum flokkum sem eiga kjörna fulltrúa á Alþingi nema Sjálfstæðisflokknum.

Fram kemur í þingsályktunartillögunni að nefndin verði skipuð sex þingmönnum, einum frá hverjum þingflokki. Skrifstofa Alþingis sjái nefndinni fyrir starfsaðstöðu, starfsmanni og nauðsynlegri sérfræðiaðstoð auk þess sem viðeigandi stofnanir hins opinbera verði nefndinni til ráðgjafar. Nefndin á að skila niðurstöðum sínum með skýrslu til Alþingis eigi síðar en tíu mánuðum eftir skipunardag.

Frosti var höfundur skýrslu um sama efni í fyrra og ritaði Lord Adair Turner, fyrrverandi stjórnarformaður breska fjármálaeftirlitsins aðfaraorð. Skýrslan, sem unnin var að beiðni forsætisráðherra, fjallaði um að hvaða leyti mætti rekja vandamál í stjórn peningamála hér á landi til þess að bönkum er heimilt að „búa til peninga‟ þega þeir veita lán.

Hugmyndir sem þar eru ræddar hafa verið til umfjöllunar hjá Bank of England og hjá Martin Wolf efnahagsritstjóra Financial Times. Skýrslan fékk hins vegar ekki mikla umræðu á Íslandi en aðallega var gagnrýnt að hún væri á ensku en ekki íslensku. Skýrslan hefur vakið athygli erlendis, m.a. Póllandi. 

Athygli vakti að skýrslan var gefin út af forsætisráðuneytinu en ekki því ráðuneyti sem málaflokkurinn heyrir undir, þ.e. fjármála- og efnahagsráðuneytinu. Ástæðan er sú að Bjarni Benediktsson fjármála- og efnahagsráðherra hafði ekki áhuga á málinu, hvorki þá né nú. Frosti fór því með málið og kynnti það fyrir forsætisráðherra sem skipaði nefnd um gerð skýrslunnar undir forystu Frosta.