Einskis virði?

Í fimm ár lagði ég stund á háskólanám. Vegna efnahags- og félagslegrar stöðu minnar tók ég jafnframt námslán í fimm ár og varð því af öðrum tekjum á meðan. Prófunum náði ég einu af öðru og gráðurnar urðu alls tvær, þar af ein meistaragráða í talmeinafræði. Margir hváðu þegar meistaranámið bar á góma. Ósjaldan heyrði maður hluti á borð við: „Já, ætlar þú að hjálpa þeim sem geta ekki sagt /r/? eða „Er það ekki svona eins og táknmálsfræði?“ Talmeinafræðingar geta vissulega aðstoðað þá sem eiga í erfiðleikum með að bera fram málhljóð en eiga lítið skylt við táknmálsfræðinga.

Starfið getur falið svo ótalmargt annað í sér en óskýran framburð og talmeinafræðingar starfa víða. Má þar helst nefna sjálfstætt á stofum, innan leik- og grunnskóla, á skóla- og fræðsluskrifstofum, á þjónustumiðstöðvum, á endurhæfingarstofnunum á borð við Reykjalund og Grensás auk þess sem þeir sinna ýmsum öðrum verkefnum innan Landspítala. Talmeinafræðingar hitta fólk á öllum aldri með kynstrin öll af frávikum, einkennum og röskunum. Þeir sérhæfa sig í kyngingartregðu, málþroskaröskun, þvoglumæli, stami, málstoli, raddveilum, framburðarfrávikum og svo mætti lengi telja.

Ábyrgðin mikil

Ábyrgðin á herðum stéttarinnar er mikil og það er óhemju mikil vinna sem felst í því að setja sig inn í vandamál hvers einstaklings fyrir sig, greina hann rétt og veita honum í framhaldi viðeigandi meðferð. Þrátt fyrir það virðist það vera óvinnandi vegur fyrir stéttina að fá mannsæmandi laun fyrir sitt framlag. Flestir af vinnuveitendum talmeinafræðinga gera sér vissulega grein fyrir mikilvægi þeirra og þeirrar þjónustu sem þeir veita. Þeir sjá sér þó ekki fært að hækka við þá launin að neinu ráði og gefa fyrir því ýmsar ástæður. Meðal þeirra má nefna: „Það eru því miður ekki til neinir peningar.“ „Nei, ykkur er nú þegar svo hátt raðað í launatöflu“ eða „það eru erfiðir tímar núna en það breytist vonandi bráðum“.

Þegar tvö ár verða liðin frá því að ég lauk mínu námi kemur Lánasjóður íslenskra námsmanna til með að senda mér fyrsta greiðsluseðilinn. Þegar hann berst ætla ég að reyna þessi sömu rök.

„Kæri LÍN. Ég sé mér því miður ekki fært að greiða þér umsamda upphæð að svo stöddu. Ég met mikils þá þjónustu sem þú hefur veitt mér en fjármagnið er hreinlega ekki til. Vonandi verður breyting á að ári. Ekki vera sár, svona er lífið. Vertu bara þakklátur fyrir það sem þú hefur, það er til fullt af öðrum stofnunum sem fá ekki það sem þeim ber réttilega.“

LÍN hlýtur að skilja það, annað væri jú bara ósanngjarnt.