Vara við hættulegum aðstæðum við Sólheimajökul Árni Sæberg skrifar 22. júlí 2026 14:21 Núverandi aðstæður við jaðar Sólheimajökuls. Jón Heiðar Andrésson/Vedur.is Undanfarnar vikur hafa orðið verulegar breytingar við sporð Sólheimajökuls sem hafa gert aðkomu að jöklinum erfiðari og varasamari. Óstöðugur jökulís við jökullónin og grjóthrun úr hlíðum geta skapað hættu fyrir fólk sem fer um svæðið. Í tilkynningu þess efnis á vef Veðurstofunnar segir að lítið lón hafi myndast austan við sporð Sólheimajökuls. Á milli þess og aðaljökullónsins framan við Sólheimajökul hafi myndast íshaft, sem myndi tengingu frá ströndinni að jöklinum. Haftið hafi minnkað hratt undanfarnar vikur vegna bráðnunar og kelfingar en til skýringar verði kelfingar þegar jakar brotna fram í lónið. Nú geti hætta skapast af því að fara um íshaftið. Bæði sé hætta á að óstöðugur ís gefi sig og að fólki skriki fótur og falli í lónin öðru hvoru megin við haftið. Aðkoma að sporði Sólheimajökuls sé því mun erfiðari og varasamari en áður. Hafa fellt niður ferðir Miklar breytingar á aðstæðum hafi orðið frá degi til dags og óvissa sé um áframhaldandi þróun. Mikilvægt sé að fólk sem fer um svæðið á eigin vegum gæti varúðar við jökulsporðinn og fari ekki út á óstöðugan jökulís og svæði þar sem hætta sé á falli ofan í köld og djúp jökullón. Leiðsögumenn á svæðinu vakti breytingarnar og ferðaþjónustufyrirtæki hafi nú í forvarnarskyni fellt niður ferðir og hugað sé að nýjum og öruggari leiðum. Hætta á grjóthruni Veðurstofan vekur jafnframt athygli á grjóthrunshættu úr Jökulhaus, fjallinu ofan aðkomuleiðarinnar að suðaustanverðum Sólheimajökli. Fólk ætti að lágmarka viðveru undir bröttum hlíðum. Grjót sem falli á aðkomuleiðina geti verið stór og skapað verulega hættu fyrir ferðafólk. Meðfram öllum göngustígunum sé grjóthrunshætta og því sé mikilvægt að sýna aðgát. Ferðafólk sé hvatt til að skoða brattar hlíðar vel og vera vakandi fyrir merkjum um grjóthrun, svo sem nýföllnu grjóti eða hljóðum úr hlíðinni. Grjóthrun verði skyndilega og ekki sé hægt að spá nákvæmlega fyrir um hvenær það á sér stað. Líkur á grjóthruni geti þó aukist í mikilli úrkomu og við snöggar hitabreytingar, til dæmis þegar frýs og þiðnar til skiptis. Aðstæður breytast vegna hops Loks segir að flestir jöklar landsins hörfi nú í hlýnandi loftslagi, sem leiði til margvíslegra breytinga við jökulsporðana, sem geti haft áhrif á öryggi fólks og aðstæður vegna jöklaferða. Jaðarlón myndist og stækki, sem geti hindrað för, aurbleytur myndist við jökulsporða og landslag sé óstöðugt þar sem jöklar hafi áður stutt við fjallshlíðar í dölum. Vert sé að hafa í huga að aðgengi að jökulsporðum er óvíða jafn auðvelt og hér á landi. Það sé aðeins á örfáum stöðum í heiminum þar sem finna má malbikaða vegi sem ná langleiðina að jökulsporði. „Óvant ferðafólk á því auðvelt með að koma sér í hættulegar aðstæður. Mikilvægt er að fólk geri sér grein fyrir hættunum, fylgi leiðbeiningum, sýni varúð, beri virðingu fyrir því umhverfi sem ferðast er um og hugi að síbreytilegum aðstæðum sem ríkja framan skriðjökla.“ Jöklar á Íslandi Ferðalög Ferðaþjónusta Veður Mýrdalshreppur Mest lesið Akranes og Akureyri dæmi þar sem hættan sé raunveruleg Innlent Rispur á bílum út um allan bæ og tjón upp á hundruð þúsunda Innlent „Þetta var algjörlega magnað“ Innlent Hafi verið beggja vegna borðsins Innlent „Við erum ekkert að biðja um einhverja sérmeðferð“ Innlent Tugir slösuðust vegna skýstróka á Sikiley Erlent „Sólveig Anna virðist vera með mig algjörlega á heilanum“ Innlent Telur núna sannað að fundin sé hin rétta Brattahlíð Eiríks rauða Innlent Kom af fjöllum eftir tilkynningu Trump um orkuvopnahlé Erlent Nýtt flóð í Nepal hreif með sér brýr og hús Erlent Fleiri fréttir Nýr meirihluti í Suðurnesjabæ „Við erum ekkert að biðja um einhverja sérmeðferð“ Brotist inn í tvö fyrirtæki Akranes og Akureyri dæmi þar sem hættan sé raunveruleg Of snemmt að segja til um hvernig eldurinn kom upp Hafi verið beggja vegna borðsins „Þetta var algjörlega magnað“ Rispur á bílum út um allan bæ og tjón upp á hundruð þúsunda Bein útsending: Niðurstöður Samtalsins kynntar Uppbyggilegra samtal en í athugasemdum „Sólveig Anna virðist vera með mig algjörlega á heilanum“ Mótmæla sjókvíaeldi í tveimur landshlutum „Ég hef áhyggjur af Alþýðusambandinu“ Spenna fyrir þingi ASÍ og framlög til sjóvarna ekki næg Halla Gunnars svarar fyrir sig á Sprengisandi Braust inn með hníf í annarri og hamar hinni Telur núna sannað að fundin sé hin rétta Brattahlíð Eiríks rauða Kalla eftir aðgerðum ekki yfirlýsingum Vill auka aðgengi að verkjalyfjum „Ég sé ekki að íslenskt samfélag vilji kasta því fyrir róða“ Vilja bílastæðin upp úr skotgröfunum Á annað hundrað sektaðir Þrír réðust á einn Halla ætli að sölsa undir sig ASÍ Guðmundur Ari nýr varaformaður Samfylkingar „Vona nú bara að hann fari að jafna sig á tapinu“ Bein útsending: Samtal um framtíðina Opið hús í Höfða í dag Kristrún flytur ræðu á flokksstjórnarfundi Eldur í álverinu í Straumsvík Sjá meira
Í tilkynningu þess efnis á vef Veðurstofunnar segir að lítið lón hafi myndast austan við sporð Sólheimajökuls. Á milli þess og aðaljökullónsins framan við Sólheimajökul hafi myndast íshaft, sem myndi tengingu frá ströndinni að jöklinum. Haftið hafi minnkað hratt undanfarnar vikur vegna bráðnunar og kelfingar en til skýringar verði kelfingar þegar jakar brotna fram í lónið. Nú geti hætta skapast af því að fara um íshaftið. Bæði sé hætta á að óstöðugur ís gefi sig og að fólki skriki fótur og falli í lónin öðru hvoru megin við haftið. Aðkoma að sporði Sólheimajökuls sé því mun erfiðari og varasamari en áður. Hafa fellt niður ferðir Miklar breytingar á aðstæðum hafi orðið frá degi til dags og óvissa sé um áframhaldandi þróun. Mikilvægt sé að fólk sem fer um svæðið á eigin vegum gæti varúðar við jökulsporðinn og fari ekki út á óstöðugan jökulís og svæði þar sem hætta sé á falli ofan í köld og djúp jökullón. Leiðsögumenn á svæðinu vakti breytingarnar og ferðaþjónustufyrirtæki hafi nú í forvarnarskyni fellt niður ferðir og hugað sé að nýjum og öruggari leiðum. Hætta á grjóthruni Veðurstofan vekur jafnframt athygli á grjóthrunshættu úr Jökulhaus, fjallinu ofan aðkomuleiðarinnar að suðaustanverðum Sólheimajökli. Fólk ætti að lágmarka viðveru undir bröttum hlíðum. Grjót sem falli á aðkomuleiðina geti verið stór og skapað verulega hættu fyrir ferðafólk. Meðfram öllum göngustígunum sé grjóthrunshætta og því sé mikilvægt að sýna aðgát. Ferðafólk sé hvatt til að skoða brattar hlíðar vel og vera vakandi fyrir merkjum um grjóthrun, svo sem nýföllnu grjóti eða hljóðum úr hlíðinni. Grjóthrun verði skyndilega og ekki sé hægt að spá nákvæmlega fyrir um hvenær það á sér stað. Líkur á grjóthruni geti þó aukist í mikilli úrkomu og við snöggar hitabreytingar, til dæmis þegar frýs og þiðnar til skiptis. Aðstæður breytast vegna hops Loks segir að flestir jöklar landsins hörfi nú í hlýnandi loftslagi, sem leiði til margvíslegra breytinga við jökulsporðana, sem geti haft áhrif á öryggi fólks og aðstæður vegna jöklaferða. Jaðarlón myndist og stækki, sem geti hindrað för, aurbleytur myndist við jökulsporða og landslag sé óstöðugt þar sem jöklar hafi áður stutt við fjallshlíðar í dölum. Vert sé að hafa í huga að aðgengi að jökulsporðum er óvíða jafn auðvelt og hér á landi. Það sé aðeins á örfáum stöðum í heiminum þar sem finna má malbikaða vegi sem ná langleiðina að jökulsporði. „Óvant ferðafólk á því auðvelt með að koma sér í hættulegar aðstæður. Mikilvægt er að fólk geri sér grein fyrir hættunum, fylgi leiðbeiningum, sýni varúð, beri virðingu fyrir því umhverfi sem ferðast er um og hugi að síbreytilegum aðstæðum sem ríkja framan skriðjökla.“
Jöklar á Íslandi Ferðalög Ferðaþjónusta Veður Mýrdalshreppur Mest lesið Akranes og Akureyri dæmi þar sem hættan sé raunveruleg Innlent Rispur á bílum út um allan bæ og tjón upp á hundruð þúsunda Innlent „Þetta var algjörlega magnað“ Innlent Hafi verið beggja vegna borðsins Innlent „Við erum ekkert að biðja um einhverja sérmeðferð“ Innlent Tugir slösuðust vegna skýstróka á Sikiley Erlent „Sólveig Anna virðist vera með mig algjörlega á heilanum“ Innlent Telur núna sannað að fundin sé hin rétta Brattahlíð Eiríks rauða Innlent Kom af fjöllum eftir tilkynningu Trump um orkuvopnahlé Erlent Nýtt flóð í Nepal hreif með sér brýr og hús Erlent Fleiri fréttir Nýr meirihluti í Suðurnesjabæ „Við erum ekkert að biðja um einhverja sérmeðferð“ Brotist inn í tvö fyrirtæki Akranes og Akureyri dæmi þar sem hættan sé raunveruleg Of snemmt að segja til um hvernig eldurinn kom upp Hafi verið beggja vegna borðsins „Þetta var algjörlega magnað“ Rispur á bílum út um allan bæ og tjón upp á hundruð þúsunda Bein útsending: Niðurstöður Samtalsins kynntar Uppbyggilegra samtal en í athugasemdum „Sólveig Anna virðist vera með mig algjörlega á heilanum“ Mótmæla sjókvíaeldi í tveimur landshlutum „Ég hef áhyggjur af Alþýðusambandinu“ Spenna fyrir þingi ASÍ og framlög til sjóvarna ekki næg Halla Gunnars svarar fyrir sig á Sprengisandi Braust inn með hníf í annarri og hamar hinni Telur núna sannað að fundin sé hin rétta Brattahlíð Eiríks rauða Kalla eftir aðgerðum ekki yfirlýsingum Vill auka aðgengi að verkjalyfjum „Ég sé ekki að íslenskt samfélag vilji kasta því fyrir róða“ Vilja bílastæðin upp úr skotgröfunum Á annað hundrað sektaðir Þrír réðust á einn Halla ætli að sölsa undir sig ASÍ Guðmundur Ari nýr varaformaður Samfylkingar „Vona nú bara að hann fari að jafna sig á tapinu“ Bein útsending: Samtal um framtíðina Opið hús í Höfða í dag Kristrún flytur ræðu á flokksstjórnarfundi Eldur í álverinu í Straumsvík Sjá meira