Fær örmögnun fætur? Gunnar Önnu Svanbergsson skrifar 15. mars 2026 09:00 15. mars er alþjóðlegur dagur Long Covid. Þá hefur Alþjóðaheilbrigðisstofnunin (WHO) ákveðið að tileinka marsmánuði baráttunni gegn mýtum um Long Covid og skerpa á vitund almennings um þau alvarlegu einkenni sem fylgja þessu ástandi. Næstum öll líffæri og líffærakerfi geta sýnt einkenni, eins og: hjarta, lungu, æðakerfi, taugakerfi og meltingarfæri. Algengustu einkenni eru: þreyta, örmögnunarköst eftir áreiti (PEM), verkir í vöðvum og liðum, öndunarerfiðleikar, höfuðverkur, erfiðleikar við hugsun og einbeitingu (heilaþoka), breytingar á bragðskyni, erfiðleikar við úrvinnslu hljóðáreitis og svefnvandamál. Algengt er að einstaklingar þrói með sér kvíða og þunglyndi, sem afleiðing af því hversu harkalega þetta skellur á þeim og hversu erfitt er að leita hjálpar, ekki síður en að finna hana. Það er erfitt að vera fyrstur og fara ótroðnar slóðir, það krefst hugrekkis og mikillar vinnu. Þannig er því einmitt farið með þennan hóp. Hópur fólks sem hefur þurft að finna upp leikreglurnar og stappa stálinu hvert í annað af öllum þeim veika mætti sem einkennir okkur. Fyrstu árin var enginn til að hringja í, engir sérfræðingar til, engir stuðningshópar, bara þessi hópur örmagna einstaklinga sem flestir börðust við að komast í gegnum daginn. Þetta var svo góð hugmynd, þegar ég lá uppi í rúmi en nú stend ég fyrir framan dós af málningu og finn hvernig ég skrepp saman. Allt í einu er eins og hún sé helmingi stærri en ég, með risavöxnum stöfum, notkunarleiðbeiningar! Ég labba aftur inn í rúm og leggst niður. Fyrir fjórum árum hefði ég grátið í sængina og barist við ekka fram eftir degi, en í dag held ég stranga stundaskrá alla daga og reyni af öllum mætti að líta framtíðina björtum augum. Örmögnun hefur illan þef,enginn innri friður.Ef aðeins tek ég aukaskrefdett ég niður. Það hefur hver sinn stíl á lífsgöngunni, eitt af því sem hefur haldið mér á brautinni er að skrifa um það hvernig mér líður. Einhverra hluta vegna ryðst þetta fram í bundnu máli og mig langar að enda þetta á þeim nótum. Nú er komið næstum nóg,enn ég neita þroti,ekkert það er lekur sjó,er endalaust á floti. Næstum blár ég áfram bið.Bið að öldur lægi,því ég er eins og allir þið,angi af samfélagi. Rennur stund og sést til társ,sitthvað undan lætur.Verður kannski í enda árs,að örmögnun fær fætur. Það er von mín að við getum fylgst að sem samfélag í baráttunni við afleiðingar og eftirköst Covid-vírussins. Staðið þétt saman, verið umburðarlynd og sýnt náungakærleik, þannig að við náum öll í mark, hvert á sinn hátt. Höfundur er sérfræðingur í sjúkraþjálfun og öryrki. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Heilbrigðismál Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Mest lesið 48 manna stjórn – er þess virkilega þörf? Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir Skoðun Þið eruð trömpistar ... sagði orkuráðherra Kristín Helga Gunnarsdóttir Skoðun Frjósemisvarðveisla; Jafnt aðgengi að framtíðinni Ragnhildur Þóra Hafsteinsdóttir Skoðun 20 kíló af þjóðarskömm Hjálmtýr Heiðdal Skoðun Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal Skoðun Þegar að náttúruvernd fer úr tísku Halla Hrund Logadóttir Skoðun Þau sem eftir sitja Auður Erla Gunnarsdóttir Skoðun Má segja að börn á Íslandi hafi það gott? Hjördís Eva Þórðardóttir Skoðun Hvað breyttist þegar þjóðin sagði nei? Hilmar Kristinsson Skoðun Kostir og gallar Schengen Aðalsteinn Júlíus Magnússon Skoðun Skoðun Skoðun HMS vill dýrari byggingar Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Þegar að náttúruvernd fer úr tísku Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Þið eruð trömpistar ... sagði orkuráðherra Kristín Helga Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Konur fjárfestum! Iða Brá Benediktsdóttir skrifar Skoðun Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal skrifar Skoðun 48 manna stjórn – er þess virkilega þörf? Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir skrifar Skoðun Má segja að börn á Íslandi hafi það gott? Hjördís Eva Þórðardóttir skrifar Skoðun Þau sem eftir sitja Auður Erla Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Bókun 35 borgar ekki reikningana Elliði Vignisson skrifar Skoðun Háskólar eiga að leggja áherslu á árangur, ekki fólk Aðalbjörn Jóhannsson skrifar Skoðun Von er ekki aðgerð Hermína Gunnþórsdóttir,Sigrún Helga Snæbjörnsdóttir skrifar Skoðun Kílómetragjald á umönnun Alma Ýr Ingólfsdóttir,Guðmundur Ármann Pétursson,Stefanía Hulda Marteinsdóttir,Vigdís Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Við erum náttúran – náttúran er við Harpa Fönn Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Frjósemisvarðveisla; Jafnt aðgengi að framtíðinni Ragnhildur Þóra Hafsteinsdóttir skrifar Skoðun Byggjum upp netöryggisgetu og fögnum áfangasigrum Hrannar Ásgrímsson skrifar Skoðun Menntun þarf ekki að þýða tekjutap Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir skrifar Skoðun Kostir og gallar Schengen Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun 20 kíló af þjóðarskömm Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Hvað breyttist þegar þjóðin sagði nei? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Stjórnun gervigreindar og öryggi Marinó G. Njálsson skrifar Skoðun Hafrannsóknastofnun vissi af gloppunni en gerði ekkert Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Reikningurinn sem svefninn getur ekki borgað Grétar Þór Guðjohnsen skrifar Skoðun Er þetta allt sama tóbakið? Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Danski bærinn Akureyri Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Píeta samtökin í 10 ár Hildur Eir Bolladóttir skrifar Skoðun Fimm mínútur sem geta skipt sköpum í neyð Birna G. Magnadóttir skrifar Skoðun Hvenær verður nóg nóg? Borgar Antonsson (Boggi Tona) skrifar Skoðun Hvað merkir íslenskt nei? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Meðaltalið borgar ekki húsaleiguna Finnbjörn A. Hermannsson skrifar Skoðun Geta stofnanir sparað og bætt þjónustuna? Karl Steinar Óskarsson skrifar Sjá meira
15. mars er alþjóðlegur dagur Long Covid. Þá hefur Alþjóðaheilbrigðisstofnunin (WHO) ákveðið að tileinka marsmánuði baráttunni gegn mýtum um Long Covid og skerpa á vitund almennings um þau alvarlegu einkenni sem fylgja þessu ástandi. Næstum öll líffæri og líffærakerfi geta sýnt einkenni, eins og: hjarta, lungu, æðakerfi, taugakerfi og meltingarfæri. Algengustu einkenni eru: þreyta, örmögnunarköst eftir áreiti (PEM), verkir í vöðvum og liðum, öndunarerfiðleikar, höfuðverkur, erfiðleikar við hugsun og einbeitingu (heilaþoka), breytingar á bragðskyni, erfiðleikar við úrvinnslu hljóðáreitis og svefnvandamál. Algengt er að einstaklingar þrói með sér kvíða og þunglyndi, sem afleiðing af því hversu harkalega þetta skellur á þeim og hversu erfitt er að leita hjálpar, ekki síður en að finna hana. Það er erfitt að vera fyrstur og fara ótroðnar slóðir, það krefst hugrekkis og mikillar vinnu. Þannig er því einmitt farið með þennan hóp. Hópur fólks sem hefur þurft að finna upp leikreglurnar og stappa stálinu hvert í annað af öllum þeim veika mætti sem einkennir okkur. Fyrstu árin var enginn til að hringja í, engir sérfræðingar til, engir stuðningshópar, bara þessi hópur örmagna einstaklinga sem flestir börðust við að komast í gegnum daginn. Þetta var svo góð hugmynd, þegar ég lá uppi í rúmi en nú stend ég fyrir framan dós af málningu og finn hvernig ég skrepp saman. Allt í einu er eins og hún sé helmingi stærri en ég, með risavöxnum stöfum, notkunarleiðbeiningar! Ég labba aftur inn í rúm og leggst niður. Fyrir fjórum árum hefði ég grátið í sængina og barist við ekka fram eftir degi, en í dag held ég stranga stundaskrá alla daga og reyni af öllum mætti að líta framtíðina björtum augum. Örmögnun hefur illan þef,enginn innri friður.Ef aðeins tek ég aukaskrefdett ég niður. Það hefur hver sinn stíl á lífsgöngunni, eitt af því sem hefur haldið mér á brautinni er að skrifa um það hvernig mér líður. Einhverra hluta vegna ryðst þetta fram í bundnu máli og mig langar að enda þetta á þeim nótum. Nú er komið næstum nóg,enn ég neita þroti,ekkert það er lekur sjó,er endalaust á floti. Næstum blár ég áfram bið.Bið að öldur lægi,því ég er eins og allir þið,angi af samfélagi. Rennur stund og sést til társ,sitthvað undan lætur.Verður kannski í enda árs,að örmögnun fær fætur. Það er von mín að við getum fylgst að sem samfélag í baráttunni við afleiðingar og eftirköst Covid-vírussins. Staðið þétt saman, verið umburðarlynd og sýnt náungakærleik, þannig að við náum öll í mark, hvert á sinn hátt. Höfundur er sérfræðingur í sjúkraþjálfun og öryrki.
Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal Skoðun
Skoðun Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal skrifar
Skoðun Kílómetragjald á umönnun Alma Ýr Ingólfsdóttir,Guðmundur Ármann Pétursson,Stefanía Hulda Marteinsdóttir,Vigdís Gunnarsdóttir skrifar
Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal Skoðun