Frítt í Strætó og sund – Með fólkið í forgrunni Ellen Calmon skrifar 20. janúar 2026 11:01 Grunngildi jafnaðarmennskunnar er að jafna aðstöðu og tækifæri barna. Börn eru skilgreind „börn“ til 18 ára aldurs og það finnst mér að eigi að virða í allri reglusetningu og gjaldskrá. Í 1. grein Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna segir „Í samningi þessum merkir barn hvern þann einstakling sem ekki hefur náð 18 ára aldri, nema hann nái fyrr lögræðisaldri samkvæmt lögum þeim sem hann lýtur.“ Barnasáttmálinn hefur lagalegt gildi á Íslandi eins og sjá má hér: https://www.althingi.is/altext/stjt/2013.019.html Ég vil að börn fái frítt í Strætó og sund. Af hverju frítt í Strætó? Með því að bjóða börnum frítt í Strætó erum við að ala upp nýja kynslóð sem nýtir mögulega frekar almenningssamgöngur en ella. Við erum að ala upp kynslóð sem er þá líklegri til að nýta Borgarlínuna. Við erum mögulega að sporna við því að 17 ára gömul börn leggi sumarhýruna sína fyrir til að kaupa fyrsta bílinn með tilheyrandi viðvarandi kostnaði fyrir þau eins og vera ber við rekstur bíls. Við erum þannig mögulega að draga úr aukningu bílaumferðar á höfuðborgarsvæðinu, sem hefur svo einnig jákvæð áhrif á loftslagsmálin. Við erum að draga úr skutli og börnin verða sjálfstæðari. Við erum að styðja við fjölskyldur sem hafa minna á milli handanna og börnin þeirra búa þá að sama aðgengi að Strætó og önnur börn, því það er ekki sjálfsagt að foreldrar hafi efni á Strætókorti fyrir börnin sín. Það má gefa sér að foreldrar sem ekki hafa efni á árskorti í Strætó skutli frekar, þó að skutl sé mögulega dýrara en Strætó þá verður það frekar fyrir valinu því það krefst ekki stórra eins skiptis útgjalda. Það að bjóða börnum frítt í Strætó hefur því víðtæk jákvæð áhrif á sjálfstæði barna, útgjöld foreldra og loftslagið svo eitthvað sé nefnt. Af hverju frítt í sund? Sundlaugarmenning á Íslandi var nýlega staðfest sem óáþreifanlegur menningararfur mannkyns á skrá UNESCO sem er æðsta viðkenning á sviði lifandi hefða. Í sundi mætist fólk af öllum stærðum og gerðum, þar koma kynslóðirnar saman til líkamsræktar og samveru. Sundið styður því við líkamlega, andlega og félagslega heilsu og eru laugarnar skilgreindar sem almenningsrými og almenningsgæði sem borgarbúar geta notið í þeim 8 laugum sem eru í Reykjavíkurborg. Þá er sundið einn af fáum stöðum þar sem símar eru ekki leyfðir og fólk getur komið saman, spjallað eða hvílt hugann og stundað núvitund. Unglingar hafa margir hverjir gaman að því að skreppa í sund með vinahópnum og njóta saman, leika, busla og spjalla. Þeir geta jafnvel varið mörgum klukkustundum í sundi án síma. Koma þreyttir og glaðir heim. Samvera í sundi stuðlar að frekari tengslum barna í milli og kynslóðatengslum enda þekkt að fjölskyldur fara gjarnan saman í sund til að eiga fjölskyldustund. Með því að bjóða börnum í sund erum við að bjóða upp á heilnæma tómstund, hreyfingu og vellíðan sem öll börn hefðu þá aðgengi að og sömu möguleika á þátttöku, vellíðan, óháð bakgrunni, efnahag, fötlun, tungumáli, kyni eða fjölskyldugerð. Með því að bjóða börnum frítt í sund erum við að fylgja því sem kemur fram í 31. grein Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna en þar segir „Aðildarríki viðurkenna rétt barns til hvíldar og tómstunda, til að stunda leiki og skemmtanir sem hæfa aldri þess, og til frjálsrar þátttöku í menningarlífi og listum.“ Ég vil byggja borg þar sem fólkið er sett í forgrunn og þar eru börnin alltaf fyrst! Höfundur er formaður borgarstjórnarflokks Samfylkingarinnar og gefur kost á sér í 3.-5. sæti í flokksvali Samfylkingarinnar sem fer fram rafrænt á heimasíðu Samfylkingarinnar nk. laugardag 24. janúar. https://ellencalmon.is/ Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ellen Jacqueline Calmon Reykjavík Borgarstjórn Strætó Sund Sveitarstjórnarmál Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Sveitarstjórnarkosningar 2026 Samfylkingin Mest lesið Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson skrifar Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson skrifar Skoðun Utanríkisráðherra hefur ekki slíkan rétt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason skrifar Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Friðarsúlan er langt frá því að vera friðartákn fyrir náttúruna Kristján Kristjánsson skrifar Skoðun Mikilvægi samstarfs á norðurslóðum Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason skrifar Skoðun Að bera sorg á torg Hrannar Már Ásgeirs Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver á að gæta varðanna í Róm? Páll Ásgrímsson skrifar Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir skrifar Skoðun Betri (umferðar) borg fyrir börn Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir skrifar Skoðun Hvað viðheldur ójöfnuði milli kynslóða á Íslandi? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Tökum stjórn á framtíðinni Arnaldur Grétarsson skrifar Sjá meira
Grunngildi jafnaðarmennskunnar er að jafna aðstöðu og tækifæri barna. Börn eru skilgreind „börn“ til 18 ára aldurs og það finnst mér að eigi að virða í allri reglusetningu og gjaldskrá. Í 1. grein Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna segir „Í samningi þessum merkir barn hvern þann einstakling sem ekki hefur náð 18 ára aldri, nema hann nái fyrr lögræðisaldri samkvæmt lögum þeim sem hann lýtur.“ Barnasáttmálinn hefur lagalegt gildi á Íslandi eins og sjá má hér: https://www.althingi.is/altext/stjt/2013.019.html Ég vil að börn fái frítt í Strætó og sund. Af hverju frítt í Strætó? Með því að bjóða börnum frítt í Strætó erum við að ala upp nýja kynslóð sem nýtir mögulega frekar almenningssamgöngur en ella. Við erum að ala upp kynslóð sem er þá líklegri til að nýta Borgarlínuna. Við erum mögulega að sporna við því að 17 ára gömul börn leggi sumarhýruna sína fyrir til að kaupa fyrsta bílinn með tilheyrandi viðvarandi kostnaði fyrir þau eins og vera ber við rekstur bíls. Við erum þannig mögulega að draga úr aukningu bílaumferðar á höfuðborgarsvæðinu, sem hefur svo einnig jákvæð áhrif á loftslagsmálin. Við erum að draga úr skutli og börnin verða sjálfstæðari. Við erum að styðja við fjölskyldur sem hafa minna á milli handanna og börnin þeirra búa þá að sama aðgengi að Strætó og önnur börn, því það er ekki sjálfsagt að foreldrar hafi efni á Strætókorti fyrir börnin sín. Það má gefa sér að foreldrar sem ekki hafa efni á árskorti í Strætó skutli frekar, þó að skutl sé mögulega dýrara en Strætó þá verður það frekar fyrir valinu því það krefst ekki stórra eins skiptis útgjalda. Það að bjóða börnum frítt í Strætó hefur því víðtæk jákvæð áhrif á sjálfstæði barna, útgjöld foreldra og loftslagið svo eitthvað sé nefnt. Af hverju frítt í sund? Sundlaugarmenning á Íslandi var nýlega staðfest sem óáþreifanlegur menningararfur mannkyns á skrá UNESCO sem er æðsta viðkenning á sviði lifandi hefða. Í sundi mætist fólk af öllum stærðum og gerðum, þar koma kynslóðirnar saman til líkamsræktar og samveru. Sundið styður því við líkamlega, andlega og félagslega heilsu og eru laugarnar skilgreindar sem almenningsrými og almenningsgæði sem borgarbúar geta notið í þeim 8 laugum sem eru í Reykjavíkurborg. Þá er sundið einn af fáum stöðum þar sem símar eru ekki leyfðir og fólk getur komið saman, spjallað eða hvílt hugann og stundað núvitund. Unglingar hafa margir hverjir gaman að því að skreppa í sund með vinahópnum og njóta saman, leika, busla og spjalla. Þeir geta jafnvel varið mörgum klukkustundum í sundi án síma. Koma þreyttir og glaðir heim. Samvera í sundi stuðlar að frekari tengslum barna í milli og kynslóðatengslum enda þekkt að fjölskyldur fara gjarnan saman í sund til að eiga fjölskyldustund. Með því að bjóða börnum í sund erum við að bjóða upp á heilnæma tómstund, hreyfingu og vellíðan sem öll börn hefðu þá aðgengi að og sömu möguleika á þátttöku, vellíðan, óháð bakgrunni, efnahag, fötlun, tungumáli, kyni eða fjölskyldugerð. Með því að bjóða börnum frítt í sund erum við að fylgja því sem kemur fram í 31. grein Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna en þar segir „Aðildarríki viðurkenna rétt barns til hvíldar og tómstunda, til að stunda leiki og skemmtanir sem hæfa aldri þess, og til frjálsrar þátttöku í menningarlífi og listum.“ Ég vil byggja borg þar sem fólkið er sett í forgrunn og þar eru börnin alltaf fyrst! Höfundur er formaður borgarstjórnarflokks Samfylkingarinnar og gefur kost á sér í 3.-5. sæti í flokksvali Samfylkingarinnar sem fer fram rafrænt á heimasíðu Samfylkingarinnar nk. laugardag 24. janúar. https://ellencalmon.is/
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar
Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun