„Fullt af aug­ljósum á­rekstrum þarna“

Eiríkur ræddi við Kolbein Tuma Daðason fréttaþul í kvöldfréttum Stöðvar 2 um stjórnarmyndunarviðræður og fréttir af útstrikun Dags B. Eggertssonar sem færist niður í þriðja sæti á lista Samfylkingarinnar í Reykjavíkurkjördæmi suður.

Horfa má á viðtalið eftir tvær mínútur og þrjátíu sekúndur í klippunni hér að neðan. Þar á undan má sjá viðtal við Heimi Örn Herbertsson, oddvita yfirkjörstjórnar í Reykjavík suður.

Tilfærslur vegna útstrikana óalgengar en þó nokkrar

Þetta er pínu óvenjulegt að þetta gerist, þetta hefur ekki gerst mjög oft?

„Mig rekur í minni að Björn Bjarnason hafi farið niður um sæti og Guðlaugur Þór eftir hrun. En þetta er ekki algengt, nei,“ segir Eiríkur Bergmann. 

Og hefur svosem ekki áhrif?

„Hefur ekki áhrif í þessu tilviki þar sem Dagur fer beint upp í annað sætið eftir útgöngu Þórðar Snæs.“

Björn Bjarnason og Árni Johnsen færðust báðir niður um sæti í Alþingiskosningum 2007 vegna útstrikana en komust samt inn á þing, Björn í Reykjavík suður en Árni í Suðurkjördæmi. Jóhannes í Bónus hafði þá tekið út heilsíðuauglýsingar í dagblöðum og hvatt kjósendur til að strika út Björn.

Í Alþingiskosningum 2009 var Guðlaugur Þór Þórðarson strikaður út 1933 sinnum og fór úr efsta sæti í Reykjavík suður í annað sætið. Þá féll Árni Johnsen úr öðru sæti í Suðurkjördæmi í það þriðja. Þeir komust þó báðir á þing.

Viðræður fyrir myndun Valkyrjustjórnar

Formenn flokkanna funduðu með Höllu Tómasdóttur forseta Íslands í dag vegna myndunar næstu ríkisstjórnar. Viðræður ákveðinna flokka virðast þó þegar hafnar.

Það er ekki komið formlegt stjórnarmyndunarumboð en það virðist deginum ljósara að Kristrún og Þorgerður eru byrjaðar að tala saman. Hvernig sérð þú þetta?

„Þær þurfa ekkert sérstakt stjórnarmyndunarumboð til að hefja stjórnarmyndunarviðræður. Ef það myndast meirihluti á þinginu byrja þeir að tala saman sem telja sig geta unnið saman. Það virðist vera sem þessir þrír flokkar, miðað við orð formannnanna, ætli sér að hefja slíkar viðræður.“

Gjá milli Ingu og Þorgerðar

Sérðu fyrir þér að það ætti að geta gengið smurt eða eru einhverjir augljósir árekstrar fram undan?

„Fullt af augljósum árekstrum þarna eins og í öllum öðrum samsetningum sem mögulegar eru eftir þetta kjör. Það eru sex flokkar á þinginu, það er engin tveggja flokka stjórn, þú þarft þrjá flokka í allar mögulegar samsetningar og það eru augljósir ásteytingarsteinar hjá öllum,“ segir Eiríkur.

„Það er kannski lengst á milli Flokks fólksins, krafna hans um verulegar breytingar hér í bótakerfum, skattheimtu, meðferð ríkisfjár, endurdreifingu gæða, og Viðreisnar sem leggur meiri atvinnulífsáherslu, er ekki ginnkeyptur fyrir skattahækkunum en manni virðist að forystumenn beggja þessara flokka hafi gætt sín verulega á að segja ekki neitt sem víkkar þá gjá sem augljóslega er á milli þessara flokka.“

Möguleiki sem myndaðist á kosninganótt

Bjarni Benediktsson nefndi það í dag að það þyrfti ekkert formlegt umboð, flokkarnir geta talað saman og þannig gæti Sjálfstæðisflokkur, Miðflokkur og jafnvel Flokkur fólksins farið og myndað meirihluta.

„Hver sá sem getur talið upp í 32 getur myndað ríkisstjórn. Þannig er það bara. Það kemur eingöngu til kasta forseta ef ekki myndast meirihluti á þinginu.“

Þannig þetta dæmi á Bessastöðum var bara hálfgert bíó?

„Nei, nei, þetta skiptir stjórnskipunarlega töluvert miklu máli en hlutverkið er ekki efnislegt nema þingmennirnir geti ekki komið sér niður að þessu sjálfi. Stjórnarmyndunarumboð skiptir engu máli ef fyrir liggur meirihluti en í þeim tilvikum, sem við höfum séð í nýliðinni sögu Íslands, getur þetta skipt máli þegar glittir í stjórnarkreppu en enn sem komið er ekkert slíkt í spilunum og þessi möguleiki myndaðist eiginlega á kosninganótt,“ segir Eiríkur Bergmann.