Hvað er litblinda?

Litblinda er í raun ekki blinda heldur ástand sem lýsir sér í erfiðleikum við að greina á milli lita. Orsökin getur verið erfðagalli eða sjúkdómur í sjóntaug eða sjónu (e. retina) augans.

Arfgeng litblinda er algengasta gerð litblindu og kemur fyrir hjá um 8% karla og 0,4% kvenna.

Ástæðan fyrir þessum mikla mun á tíðni milli kynja er arfmynstur gallans, það er hvernig hann erfist eins og nánar verður vikið að hér á eftir. Arfgeng litblinda kemur fram á báðum augum og versnar ekki með tímanum.

Ef sjúkdómur er hins vegar orsök litblindunnar kemur hún aðeins fram á sýkta auganu og getur ástandið þá versnað með tímanum.

Einkenni litblindu eru breytileg og fara meðal annars eftir því hvort hún er meðfædd, áunnin (vegna sjúkdóms), hálfgerð (hefur áhrif á skynjun ákveðinna lita) eða fullkomin (hefur áhrif á skynjun allra lita sem er mjög sjaldgæft).

Lang algengasta einkennið er að viðkomandi eigi í erfiðleikum með að greina á milli rauðra og grænna lita, það er hefur svokallaða rauðgræna litblindu. Aðrir greina illa á milli blárra og gulra lita. Slík litblinda er sjaldgæf en er þó algengasta einkennið ef ástandið stafar af sjúkdómi. Önnur einkenni eru að hlutir sýnast gráleitir, skert sjón og augntin (augun titra).

Á netinu má finna síður með dæmum um það hvernig litblindir sjá ákveðnar myndir, til dæmis á Vischeck.com og hér má lesa meira um litblindu á heimasíðu Heilsutorgs.