Tæknin sem fór í ruslatunnuna 10. febrúar 2007 00:01 í rusli Betamax-spólurnar eru klassískt dæmi um tækni sem varð undir í keppni við aðra, og hvarf af markaðnum. Þó lifir beta-tæknin enn í upptöku- og myndvinnslubransanum. Fyrir hverja tæknivöru sem slær í gegn, eins og Google-leitarvélin, iPod-spilarinn og DVD-diskurinn, eru fjölmargar sem misheppnast algjörlega, hverfa af yfirborði jarðar og sjást aldrei aftur nema í greinum og fréttum um tæknivörur sem mistókust hrapallega. Stundum fara heilu fyrirtækin á hausinn þegar varan, sem kostaði formúgu í þróun og markaðssetningu, selst einfaldlega ekki.Fórnarlömb stríðsátakaEin af dánarorsökum tæknivara er tap fyrir annarri vöru í keppni um hylli og veski neytenda. Besta dæmið um slíkt eru Betamax-myndbandaspólurnar sem biðu lægri hlut fyrir VHS á áttunda áratugnum, en fjölmargar aðrar vörur hafa lotið í grasið fyrir öðrum betri í gegnum árin. Átta rása upptökutæki töpuðu á sínum tíma fyrir kassettum, Dreamcast-leikjatölvan tapaði í baráttunni við PlayStation 2 og löngu áður hafði sívalningurinn tapað fyrir plötulaga upptökutæki fyrir grammófón. Einstaka sinnum geta stríðandi vörur lifað í sátt og samlyndi, en oftast ber ein sigurorð yfir hinum og verður staðallinn fyrir viðkomandi tækni.Rétt hugmynd á röngum tímaÖnnur algeng orsök fyrir því að vara eða tækni misheppnast er tímasetning útgáfu hennar. Oft er um ágætis vöru að ræða, en tæknin eða markaðurinn var einfaldlega ekki tilbúinn á þeim tíma. Vörur sem eru á undan sinni samtíð hljóta oft þessi örlög. Gott dæmi er OZ Virtual, sýndarheimurinn sem íslenska hugbúnaðarfyrirtækið OZ þróaði í lok síðustu aldar. Hugmyndin var ekki slæm en neytendur og vélbúnaður var einfaldlega ekki reiðubúinn og heimurinn féll saman. Nú, tíu árum seinna, njóta svipaðir sýndarheimar mikilla vinsælda. Newton, lófatölva sem tölvufyrirtækið Apple gaf út árið 1993, er einnig gott dæmi um rétta hugmynd á röngum tíma. Tæknin var ekki nógu langt á veg komin til þess að hægt væri að gera lófatölvu sem neytendur vildu kaupa og nota í daglegu lífi.Einfaldlega of léleg varaStundum er tiltekin vara gefin út á hárréttum tíma og markaðssett vel, en misheppnast einfaldlega vegna þess að hún var ekki nógu góð. Þetta á til dæmis við um Windows ME, stýrikerfið sem Microsoft vill helst af öllu gleyma vegna þess hversu óstöðugt og lélegt það var. Leysidiskar (laserdisc) áttu einnig mjög slæmu gengi að fagna þegar þeir komu út á áttunda áratugnum vegna þess hve stórir, viðkvæmir, óáreiðanlegir og dýrir þeir voru.Ekki það sama og úreldingÞegar talað er um tæknifyrirbæri sem misheppnast er mikilvægt að gera greinarmun á þeim og tæknifyrirbærum sem urðu einfaldlega úrelt. Til dæmis notar nánast enginn diskettur í dag, en samt sem áður voru þær gríðarlega mikilvægar og vinsælar til gagnaflutninga á sínum tíma. Eins væri út í hött að tala um svarthvít sjónvörp eða kassettuspilara sem misheppnuð tæki því þau voru vel heppnuð og seldust mikið þegar þau voru og hétu. Mest lesið Að fólk skilji garðhúsgagnabúslóðirnar eftir heima Neytendur Milla ætlar í formanninn Viðskipti innlent Nýtt endurskoðunar- og ráðgjafarfyrirtæki undir merkjum LOGOS Viðskipti innlent ESB gæti markað endalok umdeildra skilmála Icelandair Viðskipti innlent Sumarfrísdagur númer átta mesta sælan Atvinnulíf Klára námslánið eða greiða inn á húsnæðislánið? Viðskipti innlent Villi Birgis grætur Krambúðina á Akranesi Viðskipti innlent Bláa lónið festir kaup á Arctic Adventures og stefnir á markað Viðskipti innlent LánHeimur ekki undir eftirliti fjármálaeftirlits Viðskipti innlent Byrjaði sem fulltrúi í söludeild dótturfyrirtækis og er nú framkvæmdastjóri hjá Eimskip Viðskipti innlent Fleiri fréttir Olíuverð lækkar eftir fregnir af samkomulagi Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Heimsins fyrsti billjónamæringur Sögulegri skráningu SpaceX lokið Hefja rannsókn á Ryanair Fyrsta hækkun stýrivaxta í Evrópu síðan árið 2023 Rannsaka hvort Ryanair sé stætt á því að rukka foreldra fyrir að sitja með börnum sínum OpenAI setur einnig stefnuna á hlutafjárútboð Elkjøp fær milljónasekt fyrir persónuverndalagabrot Gervigreindariðnaðurinn: Eru með bensíngjöf en vantar bremsu Hefur hagnast um 7,4 milljónir á mínútu í 31 ár Anthropic nær forskoti í kapphlaupinu gegn OpenAI Ný flaga færir gervigreindina af skýinu Bora eftir jarðhita á Tenerife ESB sektar Temu um 28,7 milljarða króna Meiriháttar truflanir á greiðslumiðlun á Norðurlöndum Verðmætasta fyrirtæki heims slær enn eitt metið Kröfum Musks gegn OpenAI hafnað Hefur „nær engar áhyggjur“ af eldsneytisskorti Einkaþotuflug jókst á sama tíma og eldsneytisverð rauk upp GameStop vill kaupa eBay Einn ríkasti maður Noregs látinn Lággjaldaflugfélagið Spirit Airlines hættir rekstri Ætlar að hækka tolla á bíla frá Evrópu í 25 prósent Sjá meira
Fyrir hverja tæknivöru sem slær í gegn, eins og Google-leitarvélin, iPod-spilarinn og DVD-diskurinn, eru fjölmargar sem misheppnast algjörlega, hverfa af yfirborði jarðar og sjást aldrei aftur nema í greinum og fréttum um tæknivörur sem mistókust hrapallega. Stundum fara heilu fyrirtækin á hausinn þegar varan, sem kostaði formúgu í þróun og markaðssetningu, selst einfaldlega ekki.Fórnarlömb stríðsátakaEin af dánarorsökum tæknivara er tap fyrir annarri vöru í keppni um hylli og veski neytenda. Besta dæmið um slíkt eru Betamax-myndbandaspólurnar sem biðu lægri hlut fyrir VHS á áttunda áratugnum, en fjölmargar aðrar vörur hafa lotið í grasið fyrir öðrum betri í gegnum árin. Átta rása upptökutæki töpuðu á sínum tíma fyrir kassettum, Dreamcast-leikjatölvan tapaði í baráttunni við PlayStation 2 og löngu áður hafði sívalningurinn tapað fyrir plötulaga upptökutæki fyrir grammófón. Einstaka sinnum geta stríðandi vörur lifað í sátt og samlyndi, en oftast ber ein sigurorð yfir hinum og verður staðallinn fyrir viðkomandi tækni.Rétt hugmynd á röngum tímaÖnnur algeng orsök fyrir því að vara eða tækni misheppnast er tímasetning útgáfu hennar. Oft er um ágætis vöru að ræða, en tæknin eða markaðurinn var einfaldlega ekki tilbúinn á þeim tíma. Vörur sem eru á undan sinni samtíð hljóta oft þessi örlög. Gott dæmi er OZ Virtual, sýndarheimurinn sem íslenska hugbúnaðarfyrirtækið OZ þróaði í lok síðustu aldar. Hugmyndin var ekki slæm en neytendur og vélbúnaður var einfaldlega ekki reiðubúinn og heimurinn féll saman. Nú, tíu árum seinna, njóta svipaðir sýndarheimar mikilla vinsælda. Newton, lófatölva sem tölvufyrirtækið Apple gaf út árið 1993, er einnig gott dæmi um rétta hugmynd á röngum tíma. Tæknin var ekki nógu langt á veg komin til þess að hægt væri að gera lófatölvu sem neytendur vildu kaupa og nota í daglegu lífi.Einfaldlega of léleg varaStundum er tiltekin vara gefin út á hárréttum tíma og markaðssett vel, en misheppnast einfaldlega vegna þess að hún var ekki nógu góð. Þetta á til dæmis við um Windows ME, stýrikerfið sem Microsoft vill helst af öllu gleyma vegna þess hversu óstöðugt og lélegt það var. Leysidiskar (laserdisc) áttu einnig mjög slæmu gengi að fagna þegar þeir komu út á áttunda áratugnum vegna þess hve stórir, viðkvæmir, óáreiðanlegir og dýrir þeir voru.Ekki það sama og úreldingÞegar talað er um tæknifyrirbæri sem misheppnast er mikilvægt að gera greinarmun á þeim og tæknifyrirbærum sem urðu einfaldlega úrelt. Til dæmis notar nánast enginn diskettur í dag, en samt sem áður voru þær gríðarlega mikilvægar og vinsælar til gagnaflutninga á sínum tíma. Eins væri út í hött að tala um svarthvít sjónvörp eða kassettuspilara sem misheppnuð tæki því þau voru vel heppnuð og seldust mikið þegar þau voru og hétu.
Mest lesið Að fólk skilji garðhúsgagnabúslóðirnar eftir heima Neytendur Milla ætlar í formanninn Viðskipti innlent Nýtt endurskoðunar- og ráðgjafarfyrirtæki undir merkjum LOGOS Viðskipti innlent ESB gæti markað endalok umdeildra skilmála Icelandair Viðskipti innlent Sumarfrísdagur númer átta mesta sælan Atvinnulíf Klára námslánið eða greiða inn á húsnæðislánið? Viðskipti innlent Villi Birgis grætur Krambúðina á Akranesi Viðskipti innlent Bláa lónið festir kaup á Arctic Adventures og stefnir á markað Viðskipti innlent LánHeimur ekki undir eftirliti fjármálaeftirlits Viðskipti innlent Byrjaði sem fulltrúi í söludeild dótturfyrirtækis og er nú framkvæmdastjóri hjá Eimskip Viðskipti innlent Fleiri fréttir Olíuverð lækkar eftir fregnir af samkomulagi Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Heimsins fyrsti billjónamæringur Sögulegri skráningu SpaceX lokið Hefja rannsókn á Ryanair Fyrsta hækkun stýrivaxta í Evrópu síðan árið 2023 Rannsaka hvort Ryanair sé stætt á því að rukka foreldra fyrir að sitja með börnum sínum OpenAI setur einnig stefnuna á hlutafjárútboð Elkjøp fær milljónasekt fyrir persónuverndalagabrot Gervigreindariðnaðurinn: Eru með bensíngjöf en vantar bremsu Hefur hagnast um 7,4 milljónir á mínútu í 31 ár Anthropic nær forskoti í kapphlaupinu gegn OpenAI Ný flaga færir gervigreindina af skýinu Bora eftir jarðhita á Tenerife ESB sektar Temu um 28,7 milljarða króna Meiriháttar truflanir á greiðslumiðlun á Norðurlöndum Verðmætasta fyrirtæki heims slær enn eitt metið Kröfum Musks gegn OpenAI hafnað Hefur „nær engar áhyggjur“ af eldsneytisskorti Einkaþotuflug jókst á sama tíma og eldsneytisverð rauk upp GameStop vill kaupa eBay Einn ríkasti maður Noregs látinn Lággjaldaflugfélagið Spirit Airlines hættir rekstri Ætlar að hækka tolla á bíla frá Evrópu í 25 prósent Sjá meira
Byrjaði sem fulltrúi í söludeild dótturfyrirtækis og er nú framkvæmdastjóri hjá Eimskip Viðskipti innlent
Byrjaði sem fulltrúi í söludeild dótturfyrirtækis og er nú framkvæmdastjóri hjá Eimskip Viðskipti innlent