Ótti við vaxtarverki

Greiningardeild Landsbankans sér fleira en hagvöxt og hamingju í spilum efnahagslífsins á næstunni. Greiningardeildin óttast að verðbólga rjúki upp árið 2006 og hefur áhyggjur af því að tök á efnahagsmálum séu ekki nógu hörð og að hagvaxtarverkirnir kunni að vera þungbærir við lok núverandi uppsveiflu. Á fjölsóttum morgunverðarfundi í gær fóru fulltrúar greiningardeildarinnar yfir forsendur hagspár bankans til næstu sex ára. Björn Rúnar Guðmundsson, hagfræðingur hjá Landsbankanum, segir að margt í umhverfi efnahagsmála bendi til þess að stormasöm aðlögun kunni að fylgja núverandi uppsveiflu. Að mati Björns Rúnars hefur hið opinbera ekki stillt framkvæmdir sínar nægilega vel í takt við hagsveifluna. Þannig hafa opinberar framkvæmdir jafnan verið meiri í uppsveiflu en samkvæmt hefðbundnum hagstjórnarkenningum ætti þessu að vera öfugt farið. Þá segir hann að áætlaður tekjuafgangur á næsta ári sé ekki nægjanlegur. " Við hefðum viljað sjá meiri afgang. Við tökum ekki afstöðu til þess hvernig menn ætla að ná þessum afgangi. Við bara segjum sem svo að þetta er tæki sem þarf að beita við þessar aðstæður. Það er ákveðinn afgangur sem er settur fram. Sé hann borinn saman við afganginn sem var síðast þegar það var uppsveifla þá stefna menn að því að vera með minni afgang núna og það er það sem við höfum áhyggjur af. Að það verði ekki nóg," segir hann. Hættan sem felst í of miklum hagvexti felst í því að eftirspurn í hagkerfinu verði meiri en framleiðsluþættir geti sinnt. Það veldur því að verð á vörum, þjónustu og vinnuafli hækkar. Að mati Björns Rúnars eru þá ákveðnir þættir í núverandi stöðu sem kunna að draga úr slíkum áhrifum og nefnir hann sérstaklega ástand á vinnumarkaði. Hagvexti undanfarinna ára hefur ekki fylgt mikil fjölgun starfa og því megi gera ráð fyrir að enn sé nokkur hópur fólks sem sé reiðubúinn að vinna. Þá segir Björn að fjölgun í hópi erlendra starfsmanna hafi jákvæð áhrif á efnahagshorfurnar. "Við erum búin að læra að nýta okkur erlenda vinnuaflið þannig að það er einhvers konar alþjóðavæðing í þeim efnum. Það er nokkuð sem mun örugglega hjálpa okkur mjög mikið," segir hann.