Evran blóraböggull 21. september 2004 00:01 Tímasetning á upptöku evrunnar var óheppileg þar sem innleiðing hennar kom samtímis almennri niðursveiflu í efnahagslífi í Evrópu. Fyrir vikið hefur evran orðið að blóraböggli fyrir slaka í efnahagslífi aðildarríkjanna. Þetta segir Paul van den Noord hagfræðingur hjá OECD. Van den Noord hélt í gær fyrirlestur á vegum Samtaka iðnaðarins og Háskóla Íslands. Þar fór hann yfir áhrif evrunnar. Hann telur áhrifin almennt hafa verið góð og muni batna eftir því sem lengra líði á samstarfið. Í samtali við Fréttablaðið segist van den Noorde ekki búast við því að Ísland ætti erfitt með að uppfylla skilyrði um upptöku evrunnar ef landið yrði aðili að Evrópusambandinu. "Stærsta hindrunin er auðvitað sú að gerast aðili að Evrópusambandinu. Það er pólitísk spurning," segir hann. Hann segir að líta verði til þess að þótt upptaka sameiginlegs gjaldmiðils dragi úr möguleikum stjórnvalda til þess að bregðast við efnahagssveiflum þar sem peningamálastefnan væri ekki í þeirra höndum þá mætti einnig benda á að hættan á hagstjórnarmistökum yrði minni. Almennt er talið að ein forsenda þess að upptaka sameiginlegs gjaldmiðils sé heppileg sé að vinnuafl geti með auðveldu móti flust um set innan myntsvæðisins. Þetta á ekki við á evrusvæðinu eins og staðan er nú. "Sumt af þessu hefur með hugarfar og menningu að gera. En þó sýnir saga Evrópu að það þarf ekki að sækja lengra aftur en til sjöunda áratugarins til að sjá að þá fluttust Evrópumenn á milli landa jafnvel í láglaunastörfum," segir hann. Hann segir að stærsta hindrunin nú sé sú að fólk eigi erfitt með að flytja sökum þess að það njóti öryggis innan velferðarkerfis heimalands síns - þeir eru því í eins konar "gullbúri." Van den Noord segir að núverandi stefna Evrópusambandsins byggist á þeirri hugmynd að flytja eigi störf til fólksins í staðinn fyrir að gera fólki auðveldara með að flytjast þangað sem störf er að finna. "Þetta er bæði dýrt og tímafrekt," segir hann. Þorsteinn Þorgeirsson, hagfræðingur Samtaka iðnaðarins, hélt einnig erindi á fundinum. Hann segir að nýjar rannsóknir gefi til kynna að ávinningur af upptöku evrunnar sé meiri en upphaflega var talið. Hann segir að sínar rannsóknir, sem gagnrýndar hafi verið fyrir bjartsýni, hafi jafnvel verið í hóflegri kantinum. Mest lesið Heimsins fyrsti billjónamæringur Viðskipti erlent Stærstu afrekin að koma öllum út úr húsi á tíma Atvinnulíf Enn fjölgar aflýsingum Viðskipti innlent Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Viðskipti erlent Deilan harðnar á ný: Fleiri aflýsingar hjá Icelandair Viðskipti innlent Sögulegri skráningu SpaceX lokið Viðskipti erlent Ferðaþjónusturisar hætta við samruna Viðskipti innlent Þurfi að taka leiðinlegar ákvarðanir Viðskipti innlent Hækka loðnuráðgjöf aftur í um 358 þúsund tonn Viðskipti innlent Alvöru þægindi eftir átján holur Samstarf Fleiri fréttir Enn fjölgar aflýsingum Ferðaþjónusturisar hætta við samruna Deilan harðnar á ný: Fleiri aflýsingar hjá Icelandair Hækka loðnuráðgjöf aftur í um 358 þúsund tonn Ísland sjaldnast uppfyllt upptökuskilyrði fyrir evru Þurfi að taka leiðinlegar ákvarðanir Björgvin kjörinn nýr formaður FHG Festa og Gildi vilja sameinast Halli ríkissjóðs eykst um tugi milljarða milli ára Kanna hvort pottur hafi verið brotinn hjá Oculis Matvælaverð hafi hækkað minna en laun frá 2020 Lækka verð á öllum súkkulaðivörum um tíu prósent Skýrsla AGS: Aukin hætta á minni hagvexti og meiri verðbólgu Grátlegt hversu miklum peningum fólk tapar í fjársvikum Sjálfsafgreiðslukassarnir skili ekki lægra vöruverði Nýir kælar og kjúklingastaður í Lindunum eftir stærstu endurbætur Krónunnar Stjórnvöld geti gert miklu meira til að lækka matvöruverð Forstjóri Kviku hyggst láta af störfum Ráðinn staðarverkfræðingur Nýs Landspítala á Akureyri Uppsagnir hjá Brimi á Vopnafirði Hopp tekur rafræn ökuskírteini í notkun í appinu Hvikar ekki frá bankaskatti þrátt fyrir viðvaranir um hærri kostnað lántaka Hækka vöruverð: „Umhverfið mjög krefjandi“ Ásta og Sigurður til liðs við Ljósleiðarann Bein útsending: Enn hærri skattar, fyrir hvern? Hafi áhrif á tugi ungmenna: „Þetta eru vel launuð störf“ Vísitala heildarlauna hækkaði um 4,9 prósent Snorri í stöðu framkvæmdastjóra Slökkva á ofni vegna verndarráðstafana: „Þetta bitnar á krakkagreyjunum“ Starfsmannaleiga mátti ekki hýrudraga rafvirkja Sjá meira
Tímasetning á upptöku evrunnar var óheppileg þar sem innleiðing hennar kom samtímis almennri niðursveiflu í efnahagslífi í Evrópu. Fyrir vikið hefur evran orðið að blóraböggli fyrir slaka í efnahagslífi aðildarríkjanna. Þetta segir Paul van den Noord hagfræðingur hjá OECD. Van den Noord hélt í gær fyrirlestur á vegum Samtaka iðnaðarins og Háskóla Íslands. Þar fór hann yfir áhrif evrunnar. Hann telur áhrifin almennt hafa verið góð og muni batna eftir því sem lengra líði á samstarfið. Í samtali við Fréttablaðið segist van den Noorde ekki búast við því að Ísland ætti erfitt með að uppfylla skilyrði um upptöku evrunnar ef landið yrði aðili að Evrópusambandinu. "Stærsta hindrunin er auðvitað sú að gerast aðili að Evrópusambandinu. Það er pólitísk spurning," segir hann. Hann segir að líta verði til þess að þótt upptaka sameiginlegs gjaldmiðils dragi úr möguleikum stjórnvalda til þess að bregðast við efnahagssveiflum þar sem peningamálastefnan væri ekki í þeirra höndum þá mætti einnig benda á að hættan á hagstjórnarmistökum yrði minni. Almennt er talið að ein forsenda þess að upptaka sameiginlegs gjaldmiðils sé heppileg sé að vinnuafl geti með auðveldu móti flust um set innan myntsvæðisins. Þetta á ekki við á evrusvæðinu eins og staðan er nú. "Sumt af þessu hefur með hugarfar og menningu að gera. En þó sýnir saga Evrópu að það þarf ekki að sækja lengra aftur en til sjöunda áratugarins til að sjá að þá fluttust Evrópumenn á milli landa jafnvel í láglaunastörfum," segir hann. Hann segir að stærsta hindrunin nú sé sú að fólk eigi erfitt með að flytja sökum þess að það njóti öryggis innan velferðarkerfis heimalands síns - þeir eru því í eins konar "gullbúri." Van den Noord segir að núverandi stefna Evrópusambandsins byggist á þeirri hugmynd að flytja eigi störf til fólksins í staðinn fyrir að gera fólki auðveldara með að flytjast þangað sem störf er að finna. "Þetta er bæði dýrt og tímafrekt," segir hann. Þorsteinn Þorgeirsson, hagfræðingur Samtaka iðnaðarins, hélt einnig erindi á fundinum. Hann segir að nýjar rannsóknir gefi til kynna að ávinningur af upptöku evrunnar sé meiri en upphaflega var talið. Hann segir að sínar rannsóknir, sem gagnrýndar hafi verið fyrir bjartsýni, hafi jafnvel verið í hóflegri kantinum.
Mest lesið Heimsins fyrsti billjónamæringur Viðskipti erlent Stærstu afrekin að koma öllum út úr húsi á tíma Atvinnulíf Enn fjölgar aflýsingum Viðskipti innlent Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Viðskipti erlent Deilan harðnar á ný: Fleiri aflýsingar hjá Icelandair Viðskipti innlent Sögulegri skráningu SpaceX lokið Viðskipti erlent Ferðaþjónusturisar hætta við samruna Viðskipti innlent Þurfi að taka leiðinlegar ákvarðanir Viðskipti innlent Hækka loðnuráðgjöf aftur í um 358 þúsund tonn Viðskipti innlent Alvöru þægindi eftir átján holur Samstarf Fleiri fréttir Enn fjölgar aflýsingum Ferðaþjónusturisar hætta við samruna Deilan harðnar á ný: Fleiri aflýsingar hjá Icelandair Hækka loðnuráðgjöf aftur í um 358 þúsund tonn Ísland sjaldnast uppfyllt upptökuskilyrði fyrir evru Þurfi að taka leiðinlegar ákvarðanir Björgvin kjörinn nýr formaður FHG Festa og Gildi vilja sameinast Halli ríkissjóðs eykst um tugi milljarða milli ára Kanna hvort pottur hafi verið brotinn hjá Oculis Matvælaverð hafi hækkað minna en laun frá 2020 Lækka verð á öllum súkkulaðivörum um tíu prósent Skýrsla AGS: Aukin hætta á minni hagvexti og meiri verðbólgu Grátlegt hversu miklum peningum fólk tapar í fjársvikum Sjálfsafgreiðslukassarnir skili ekki lægra vöruverði Nýir kælar og kjúklingastaður í Lindunum eftir stærstu endurbætur Krónunnar Stjórnvöld geti gert miklu meira til að lækka matvöruverð Forstjóri Kviku hyggst láta af störfum Ráðinn staðarverkfræðingur Nýs Landspítala á Akureyri Uppsagnir hjá Brimi á Vopnafirði Hopp tekur rafræn ökuskírteini í notkun í appinu Hvikar ekki frá bankaskatti þrátt fyrir viðvaranir um hærri kostnað lántaka Hækka vöruverð: „Umhverfið mjög krefjandi“ Ásta og Sigurður til liðs við Ljósleiðarann Bein útsending: Enn hærri skattar, fyrir hvern? Hafi áhrif á tugi ungmenna: „Þetta eru vel launuð störf“ Vísitala heildarlauna hækkaði um 4,9 prósent Snorri í stöðu framkvæmdastjóra Slökkva á ofni vegna verndarráðstafana: „Þetta bitnar á krakkagreyjunum“ Starfsmannaleiga mátti ekki hýrudraga rafvirkja Sjá meira