Vélmenni ráðið til starfa og þú rekinn

Rakel Sveinsdóttir skrifar 12. júní 2026 07:03

Lengi hefur verið vinsælt að birta fréttir í fjölmiðlum um ráðningar fólks í störf. En nú eru farnar að birtast fréttir um að vélmenni sé að hefja störf. Margt er því að breytast og mögulega góð tímasetning fyrir öll að efla sig í nýrri færni og þekkingu því svo mörg ný störf eru líka að verða til. Vísir/Getty

Lengi hefur það verið nokkuð vinsælt efni í fjölmiðlum að birta fréttir um ráðningar á vinnustöðum. Í atvinnulífinu getur það jafnvel verið ákveðin staðfesting á mikilvægi þínu að fjölmiðlar birti um ráðninguna þína frétt.

Svo ekki sé talað um hversu gaman það er í litlu samfélagi að átta okkur á því hverjir eru hvað, jafnvel að kannast við viðkomandi eða vita einhver deili á þeim.

En nú er öldin önnur.

Því á RÚV í vikunni var fyrirsögn vel lesinnar fréttar hreinlega: „Vélmenni hefur störf á hjúkrunarheimili í Fossvogi.“ Sem þýðir að í staðinn fyrir að lesa frétt um að Pétur eða Páll, Anna eða Gunna sé að hefja störf segir fréttin frá nýjum starfsmanni: Vélmenni!

Guð minn góður! hugsa nú einhverjir.

Er staðan virkilega sú að svo mörg störf muni hverfa að fólk sé í hættu?

Ekki síst nú þegar kólnun er á vinnumarkaði, nokkuð er um uppsagnir og fyrirséð er að meira verður af þeim næstu misseri.

Fleiri störf verða til

En rýnum í tölur áður en við leyfum óttanum að grípa okkur. Því þótt talað sé um að mjög mörg störf muni breytast vegna sjálfvirknivæðingar og gervigreindar er líklegt að fleiri ný störf verði til.

Dæmi:

Í skýrslunni Future of Jobs Report 2025 er áætlað að fram til ársins 2030 muni um 22 prósent starfa breytast vegna tækniframfara, lýðfræðilegra breytinga, grænna umskipta og annarra breytinga á vinnumarkaði.

Gert er ráð fyrir að um 170 milljón ný störf verði til á sama tíma og um 92 milljón störf hverfi eða breytist verulega.

Nettóniðurstaðan samkvæmt spánni er því aukning um 78 milljón störf á heimsvísu.

Skýrslan bendir einnig á að stærsta áskorunin sé ekki skortur á störfum heldur færni. Nærri 40 prósent af þeirri færni sem starfsfólk notar í dag gæti þurft að breytast eða endurnýjast fyrir árið 2030.

Það sem þetta í raun er að segja okkur er að í stað þess að óttast tækniframfarirnar eða hræðast að missa vinnuna okkar gæti gagnlegra viðhorf verið:

Hvernig get ég þróað mína færni í samræmi við breytingarnar?

Því ef rétt reynist að um 40% þeirrar færni sem starfsfólk notar í dag þurfi að breytast eða endurnýjast gæti reynst skynsamlegt að huga að því hvernig við styrkjum stöðu okkar á vinnumarkaði með því að bæta við okkur nýrri þekkingu og færni.