Er okkur sama um unga fólkið okkar? Hvar á það að vera?

Það að tilheyra er grunnþörf hvers einstaklings. Ef fólk upplifir að það tilheyri ekki samfélaginu er erfitt að byggja upp sterka sjálfsmynd og heilbrigt samfélag. Reykjavíkurborg hefur lengi viljað líta á sig sem barnvæna og framsækna borg, en þegar kemur að raunverulegu aðgengi ungmenna að öruggum og skapandi rýmum er staðan einfaldlega óásættanleg. Um 18 þúsund ungmenni eru á aldrinum 16–25 ára í Reykjavík, en í dag er einungis eitt ungmennahús rekið fyrir þennan hóp í borginni, Hitt húsið, í Elliðaárdal. Eitt ungmennahús fyrir öll þessi ungmenni er ekki stefna - það er skortur á stefnu!

Ójafnt aðgengi eftir hverfum

Elliðaárdalur er gífurlega fallegt náttúru- og útivistarsvæði sem Reykvíkingum þykir almennt vænt um að hafa í sínu nærumhverfi. Reykjavíkurborg er þó ekki eitt samræmt hverfi heldur samanstendur hún af fjölbreyttum hverfum sem hvert um sig hefur sinn sjarma og sínar áskoranir. Aðstæður eru ólíkar milli hverfa, sem og samgöngur þeirra á milli.

Þetta gerir það að verkum að erfitt er að þjóna öllum ungmennum borgarinnar með einu ungmennahúsi staðsettu í Elliðaárdal. Ungmennahús þarf að vera staðsett þar sem ungt fólk er eða á auðvelt með að sækja. Það er ekki nóg að setja upp ungmennahús til að „haka í boxið.“ Ungmennahús þurfa raunverulega að þjóna sínum markhópi og vera framsækin í að ná til hans. Það er augljóst að slíkt tekst illa ef staðsetningin er almennt langt frá ungmennum, eins og raunin er nú þar sem engar almenningssamgöngur eru í Hitt húsið og staðsetningin úr alfaraleið.

Afleiðingarnar eru nokkuð augljósar. Þau sem hafa greiðan aðgang taka meiri þátt í starfi ungmennahúsa, hin sitja eftir. Þannig taka sum ungmenni þátt í þeim fjölmörgu og frábæru viðburðum sem Hitt húsið stendur fyrir, á meðan þau sem standa höllum fæti, til dæmis ungmenni sem eru að flosna upp úr skóla, sækja síður í þjónustuna.

Forvarnir

Það er mikið talað um mikilvægi forvarna í íslensku samfélagi. Forvarnir virka ekki nema þær séu til staðar þar sem fólk er. Ungmennahús eru eitt áhrifaríkasta forvarnatæki sem til er enda er það staður þar sem ungmenni geta fundið sig tilheyra, þau geta byggt upp sjálfstraust og leitað stuðnings án stimplunar.

Þegar slíkt rými er aðeins til staðar á einum stað í borginni er verið að takmarka aðgang ungmenna að starfinu verulega.

Pólitísk ábyrgð

Þetta er ekki ný umræða. Í tæpa þrjá áratugi, með örstuttum hléum, hefur Samfylkingin farið með lykilábyrgð á stjórn Reykjavíkurborgar. Á þeim tíma hefur verið fullt tækifæri til að byggja upp dreift net ungmennahúsa í hverfum þar sem þörfin er mest.

Það hefur ekki gerst.

Það er ekki hægt að skýra það með vanþekkingu eða skorti á hugmyndum. Þetta er afleiðing af forgangsröðun. Sú forgangsröðun hefur ekki verið ungmennum í vil.

Við vitum að ungmennahús virka. Hitt húsið hefur sýnt að ungmennahús geta haft raunveruleg áhrif. En það undirstrikar líka vandann í sjálfu sér. Af hverju er ekki búið að opna ungmennahús víðar?

Tími aðgerða, ekki orða

Ef Reykjavík ætlar að vera borg fyrir alla þarf hún að hætta að líta á ungmennahús sem aukaatriði. Þetta eru grunninnviðir samfélagsins.

Ungmenni eiga ekki að þurfa að sækja þjónustu yfir hálfa borgina til að fá að vera hluti af samfélagi. Þjónustan þarf að vera á aðgengilegum stað.

Á yfirstandandi kjörtímabili höfum við í Framsókn í borgarstjórn Reykjavíkur lagt fram tillögur sem snúa að fjölgun ungmennahúsa auk alls kyns annars til að bæta aðstæður fyrir börn og ungmenni en þeim hefur meira og minna öllum verið hafnað eða svæfðar í nefnd af vinstri flokkunum í meirihluta borgarstjórnar, og þar hefur Samfylkingin farið fremst í flokki. Í ljósi sögunnar kemur þetta kannski ekki á óvart, því Samfylkingin flutti Hitt húsið úr miðborginni í Elliðaárdalinn án þess að hafa einu sinni fyrir því að tryggja strætósamgöngur á staðinn!

Það er ekki spurning um hvort heldur hvenær Reykjavík þarf að stíga næstu skref.

Framsókn vill fjölga ungmennahúsum í borginni og byrja á því að opna nýtt ungmennahús í miðborginni með áherslu á skapandi greinar.

Höfundur er 1. varaborgarfulltrúi Framsóknar og skipar 3. sæti á framboðslista flokksins til borgarstjórnar í vor.