Spennandi áskoranir fram undan

Sandra Mjöll Jónsdóttir-Buch, framkvæmdastjóri Platome líftækni, hlaut Hvatningarviðurkenningu FKA í ár en fyrirtækið framleiðir hágæða líftæknivörur fyrir stofnfrumurannsóknir. Hún segir verðlaunin vera mikinn heiður enda sé mjög auðvelt að tapa sér í amstri dagsins og öllum þeim áskorunum sem fylgja því að ýta sprotafyrirtæki úr vör. „Þessi viðurkenning er mér fyrst og fremst hvatning til að halda áfram og styður mig í þeirri trú að ég sé á réttri braut. Ég veit að þessi viðurkenning verður mér gott veganesti til framtíðar, hver sem hún svo verður.“

Platome líftækni byggir á áralöngum rannsóknum sem hófust sumarið 2011 þegar Sandra fékk rannsóknarstarf hjá Blóðbankanum við að rannsaka mögulega nýtingu blóðflaga til að rækta frumur. Rannsóknunum var stýrt af Ólafi E. Sigurjónssyni, prófessor við HR og forstöðumanni stofnfrumuvinnslu Blóðbankans, sem hefur haldið úti mjög öflugu rannsóknarstarfi um árabil að sögn Söndru. „Ólafur hafði á sínum ferli sem sérfræðingur í stofnfrumum, rekið sig á að þær aðferðir sem eru notaðar til að rækta stofnfrumur eru ekki nægilega góðar. Honum datt þá í hug að athuga hvort hægt væri að nota eitthvað sem líkir betur eftir mannslíkamanum en kálfablóð og datt m.a. í hug að nota blóðflögur. Í sameiningu höfum við unnið að þessu verkefni í bráðum sjö ár og þróað alla þá tækni og vörur sem fyrirtækið byggir á.“

Viðburðaríkur tími

Niðurstöður rannsókna þeirra voru mjög góðar og fóru þau til útlanda að kynna þær. „Þar fóru aðrir vísindamenn að falast eftir því að fá að kaupa blóðflögulausnirnar sem við höfðum þróað sem varð svo kveikjan að þeirri hugmynd að stofna fyrirtæki í kringum rannsóknirnar. Sú hugmynd varð að ákvörðun þegar við hlutum 3. sæti í Hagnýtingarverðlaunum HÍ haustið 2014. Við vorum því í raun búin að þróa frumgerð að vörunni löngu áður en okkur datt í hug að stofna fyrirtækið.“

Við tóku viðburðarík ár hjá Söndru en fyrirtækið var formlega stofnað árið 2016 og vann m.a. til verðlauna sem Sprotafyrirtæki ársins hjá Viðskiptablaðinu á síðasta ári og hlaut styrk frá Tækniþróunarsjóði. „Við höfum náð að stækka úr tveggja manna teymi í níu manna öflugan hóp á skömmum tíma og náð að koma vörum í sölu og skapa tekjur.“

Á fleiri markaði

Vörur fyrirtækisins eru næringarlausnir sem eru notaðar til að halda frumum úr mannslíkamanum á lífi þegar verið er að skoða þær á rannsóknarstofum segir Sandra. „Þetta geta verið stofnfrumur eða aðrar frumur, eins og t.d. húðfrumur. Næringarlausnirnar eru unnar úr blóðflögum og innihalda alla þá þætti og efni sem frumur þurfa til að geta vaxið. Við erum eingöngu að selja næringarlausnir en ekki frumur og viðskiptavinir okkar eru fyrst og fremst rannsóknarhópar og stofnanir auk líftækni- og lyfjafyrirtækja.“

Það eru því spennandi tímar fram undan. Fyrirtækið hefur verið á fleygiferð og þau ætla að halda áfram á sömu braut. „Næstu skref eru að koma vörunum okkar á markað bæði í Evrópu og Bandaríkjunum og höfum við hafið þann undirbúning af alvöru. Á næstu 3-5 árum gerum við ráð fyrir að hafa komið okkur inn á þá markaði og í kjölfarið aukið vöruúrvalið hjá okkur. Það er kostur við þá tækni sem við höfum þróað að hún býður upp á marga möguleika og við höfum skýra sýn á hvernig við munum nýta þau tækifæri.“

Sjá nánari umfjöllun í sérblaði Fréttablaðsins, Konur í atvinnulífinu.