Íslandi stefnt fyrir EFTA-dómstólinn vegna ólögmætrar ríkisaðstoðar

Í október 2014 gaf Eftirlitsstofnun EFTA (ESA) íslenskum stjórnvöldum fyrirmæli um að stöðva allar greiðslur á grundvelli laga um ívilnanir vegna nýfjárfestinga. Íslenskum stjórnvöldum var að auki fyrirskipað að endurheimta þá ríkisaðstoð sem þegar hafði verið veitt á grundvelli laganna.

Rannsókn ESA hafði þá leitt í ljós að ríkisaðstoð í fimm ívilnunarsamningum sem Ísland gerði var hvorki í samræmi við styrktarkerfið sem ESA hafði samþykkt né ríkisstyrkjareglur EES. Þar sem íslensk stjórnvöld hafa ekki orðið við fyrirmælum ESA var í dag ákveðið að vísa málinu til EFTA-dómstólsins. Þetta kemur fram í frétt á vef ESA, Eftirlitsstofnunar EFTA.

„Tafir á endurheimtu ólögmætrar ríkisaðstoðar viðhalda þeirri samkeppnisröskun sem aðstoðin hefur í för með sér. Það er óviðunandi að nærri ári eftir að endanleg ákvörðun stofnunarinnar lá fyrir hefur Ísland enn ekki stöðvað eða endurheimt ólögmæta ríkisaðstoð. ESA á ekki önnur úrræði í þessari stöðu en að vísa málinu til EFTA-dómstólsins,“ segir Sven Erik Svedman forseti ESA.

Í kjölfar formlegrar rannsóknar komst ESA árið 2014 að þeirri niðurstöðu að ívilnunarsamningar íslenskra stjórnvalda við fimm fyrirtæki: Becromal, Verne, Íslenska Kísilfélagið, Thorsil og GMR Endurvinnsluna, fælu í sér ríkisaðstoð sem gengi gegn EES-samningnum.

Stjórnvöld ekki uppfyllt neina af kvöðunum

„Íslenskum stjórnvöldum var fyrirskipað að stöðva tafarlaust allar frekari greiðslur ríkisaðstoðar á grundvelli ívilnunarsamninganna fimm og sjá til þess að endurheimta alla aðstoð sem þegar hafði verið veitt innan fjögurra mánaða, þ.e.a.s. fyrir 9. febrúar 2015. Þar að auki bar íslenskum stjórnvöldum að tilkynna ESA fyrir 9. desember 2014 heildarfjárhæð ólögmætrar aðstoðar sem veitt hafði verið og fyrirhugaðar ráðstafanir til að endurheimta hana,“ segir í frétt á vef ESA.

Nærri ári eftir ákvörðun ESA hafa íslensk stjórnvöld enn ekki uppfyllt neina af þeim þremur kvöðum sem mælt var fyrir um í umræddri ákvörðun.

Ragnheiður Elín Árnadóttir iðnaðarráðherra sagði í fréttum Stöðvar 2 í október að niðurstaða ESA ætti ekki að trufla á neinn hátt þær fjárfestingar sem væru fyrirhugaðar, eins og kísilver United Silicon í Helguvík, sólarkísilver Silicor Material á Grundartanga og kísilver PCC á Húsavík.