Er mál­flutningur SJÁ sam­takanna mark­tækur?

SJÁ eru samtök þeirra sem berjast fyrir því að þjóðin greiði atkvæði með því að ganga í Evrópusambandið (þið vitið … "Já til að SJÁ" og allt það). Eins og allir vita sjálfsagt núorðið þá birtu þessi samtök um daginn myndband þar sem þessi afstaða var rökstudd með því að matur væri ódýrari í Evrópusambandsríkjunum. Því til sönnunar var því haldið fram að mjólkurfernan kostaði 380 krónur hér á Íslandi, sem gerði samanburðinn við draumaland Evrópusambandsins auðvitað skelfilegan fyrir Íslenska neytendur. Að myndbandinu stóðu varaborgarfulltrúi Viðreisnar og óskilgreint "teymi" SJÁ samtakanna sem hún sagði að hefði staðið með sér að framkvæmdinni.

Hið rétta er auðvitað - eins og margir fjölmiðlar hafa bent á - að mjólkurfernan kostar hér 235 krónur, sem breytir samanburðinum töluvert svo ekki sé meira sagt: jafnvel þeir sem ekki velta mjólkurverðinu sérstaklega fyrir sér þegar þeir raða í innkaupakörfuna geta gengið úr skugga um það með snöggri uppflettingu á netinu, og ætti ekki að taka sæmilega tölvufært fólk nema nokkrar sekúndur að komast að þessu.

Þetta eru undarleg vinnubrögð, sama hvort þau eru með vilja eða bara klaufalegt klúður. Einungis er hægt að sjá tvær hugsanlegar skýringar á þessu: (a) ýmist er áróðursteymi SJÁ að ljúga blákalt að almenningi gegn betri vitund (en voru svo óheppin að það komst upp um þau), eða (b) vinnubrögðin hjá SJÁ eru einfaldlega ekki vandaðri en svo að þar á bæ tína menn tölur og "staðreyndir" úr lausu lofti eftir því sem þeim hentar best, og eru síðan ekkert að ómaka sig á því að sannprófa staðreyndirnar sínar áður en þeim er slegið fram.

Það skiptir hinsvegar í raun engu máli hvor skýringin er rétt, því báðar gera þær málflutning samtakanna með öllu ómarktækan. Ef einhver verður uppvís að því að segja þér vísvitandi ósatt þá tekurðu auðvitað ekki mark á viðkomandi framar, en hvað ef vinnubrögð viðkomandi eru svo óvönduð og hroðvirknisleg að hann hefur ekki rænu á að kanna einföldustu hluti á borð við hvað mjólkufernan kostar úti í búð? Hvernig í ósköpunum áttu þá að geta tekið mark á þeim sama þegar hann talar síðan fjálglega um flóknar hagstærðir líkt og verðbólgu, lánskjör, gjaldmiðla, atvinnuleysi, fasteignaverð, skuldir lífeyrissjóðakerfisins eða hvað svo sem hann grípur í til að reyna að sannfæra þig um að lífið sé betra í Evrópusambandinu? Er einhver ástæða til að ætla að viðkomandi hafi haft fyrir því að staðfesta þær tölur … eða er ekki allt eins líklegt að þær séu líka gripnar úr lausu lofti til að reyna að búa sér til málstað úr engu?

Höfundur er tölvunafræðingur.