Hvalur háði hálf­tíma dauða­stríð

Í tilkynningu frá Dýraverndarsambandi Íslands segir að frá því að veiðar á langreyðum hafi hafist að nýju í júní hafi í það minnsta tvö atvik komið upp sem gefi tilefni til þess að starfsemi Hvals hf. í Hvalfirði „verði stöðvuð og leyfi félagsins til veiða og vinnslu afturkallað.“

Þar vísa dýraverndarsamtökin annars vegar til yfirborðsmengunar sem er talin stafa frá Hvalstöðinni í Hvalfirði vegna mjölvinnslu en greint var frá því í kvöldfréttum Sýnar í gær. Forstjóri Hvals hf. hefur ekki svarað erindi heilbrigðiseftirlits Vesturlands frá því 11. maí um þessa mengun. 

„Hvalur hf. hefur reyndar haft í það minnsta tvö ár til að bæta úr þessu, eða frá að síðast voru veiddar langreyðar við Ísland, en ekkert brugðist við. Um er að ræða skýrt brot á starfsleyfi Hvals hf og sem varðað getur stöðvun starfseminnar eða afturköllun starfsleyfis.“

Hins vegar vísa samtökin til þess að langreyður sem veidd hafi verið þann 22. júní hafi reynst vera með fjögur skotsár samkvæmt skýrslu Matvælastofnunar, sem fer með eftirlit með veiðunum. 

Fréttastofa hefur skýrsluna undir höndum. Þar segir að við fyrsta skot hafi hvalurinn farið á bakið, sokkið og virst dauður. Hann hafi hangið í línu en komið upp eftir sex mínútur. Um karldýr var að ræða.

Fyrsta skotið í dýrið var 17.06, næsta var um 17.26 og þriðja um 17.26. Fjórða og síðasta skotið var 17.37, samkvæmt skýrslunni.

„Það tók 31 mínútu, frá því að fyrsti skutullinn hæfði dýrið, með 4 kg sprengihleðslu, og þar til það dó eftir að hafa verið skotið þremur sinnum til viðbótar. Hér er um að ræða skýrt brot á lögum um velferð dýra,“ segir í yfirlýsingu Dýraverndarsambandsins. 

Þá er bent á að sumarið 2023 hafi átt sér stað sambærilegt atvik þar sem það tók um 30 mínútur að aflífa dýr og voru veiðar Hvals hf. þá stöðvaðar tímabundið á meðan atvikið var rannsakað frekar og fyrirtækinu gefinn kostur á að bæta ráð sitt. Fjallað var um málið á sínum tíma í kvöldfrétum Stöðvar 2.

Samtökin segja þó að ekkert bendi til þess að Hvalur hafi neitt lært af því atviki eða öðrum skráðum atvikum þar sem jafnvel taki enn lengri tíma en hér um ræðir að aflífa dýrin.

„Dýraverndarsamband Íslands hvetur stjórnvöld eindregið til að stöðva þegar í stað þessar langreyðarveiðar þar sem Hvalur hf hefur ítrekað á undanförnum árum,“ skrifa samtökin.

Í gær vakti það einnig hneykslan, meðal annarrs hjá ráðherra, þegar hvalvinnslumenn léku sér með hvalshræ í löndunarstöðinni í Hvalfirði. Þar otuðu þeir meðal annars hvalatyppi að tökumanni Vísis.

Í gær var greint frá því að Þór, varðskip Landhelgisgæslunnar, fylgdi enn skipinu Bandero, sem er í eigu Paul Watson-samtakanna, eftir innan íslenskrar lögsögu. Samtökin hafa ítrekað hótað hvalveiðiskipum Hvals og er leiðangurinn kenndur við annan leiðangur árið 1986 þar sem tveimur skipum Hvals var sökkt.