Snorri, þú færð ekki að segja „Great Replacement“ og þykjast saklaus Ian McDonald skrifar 12. nóvember 2025 18:30 Takk Snorri Másson, þingmaður og varaformaður Miðflokksins. Fyrst og fremst fyrir að viðurkenna að ég sé til (ég er smjaðraður) og í öðru lagi fyrir að opinbera þig sem white nationalist. Það auðveldar hlutina. Þegar Snorri segir eitthvað eins og „hin great replacement theory er ekki bara kenning,“ þá fær hann ekki að láta eins og hann sé að segja eitthvað hlutlaust. Hann fær ekki að fela sig á bak við orðaleiki eða sakleysislegt þykjustuleikrit. Þetta hugtak er sjálft hjartað í nútíma hvítri þjóðernishyggju. Það er fáni þeirra sem hafa myrt og réttlætt ofbeldi í nafni rasískrar samsæriskenningar. Þú getur ekki endurtekið þetta hugtak með samþykki og síðan neitað að tilheyra þeirri hugmyndafræði sem fylgir því. Svokölluð „Great Replacement“ kom ekki úr lausu lofti. Hún var búin til af öfgahægrisinnuðum hugmyndafræðingum sem héldu því fram að hvítir Evrópubúar væru markvisst skiptir út fyrir innflytjendur. Þetta er ekki lýðfræðileg athugun; þetta er samsærisáróður. Og um leið og þú segir að þetta sé raunverulegt, þá ertu kominn á sömu hugmyndaleið og hvítir þjóðernissinnar sem hafa framið fjöldamorð út um allan heim. Brenton Tarrant nefndi stefnuskrá sína The Great Replacement áður en hann myrti 51 múslima í Christchurch. Skotárásarmaðurinn í El Paso notaði sömu rök þegar hann drap 23 manns í Walmart, með bulli um innrás. Skotárásarmaðurinn Payton Gendron í Buffalo vitnaði beint í sömu orðræðu þegar hann réðst á svarta verslunargesti. Ef þú vilt taka dæmi nær heimilinu, þá endurspegla orð Anders Breivik mjög vel orð Snorra og við vitum öll hvað gerðist þar. Þetta er ekkert leyndarmál, þetta er söguleg staðreynd. Ef Snorri heldur að hann geti endurtekið sömu hugmyndafræði en samt haldið því fram að hann sé ekki hvítur þjóðernissinni, þá er hann annaðhvort að blekkja sjálfan sig eða reyna að blekkja aðra. Þú getur ekki vitnað í kjarnakenningu ofbeldisfullrar rasískrar hreyfingar og síðan þóst hneykslaður þegar fólk bendir á tengslin. Og fáviska? Nei, sú afsökun gengur ekki upp. Hún gufar upp um leið og þú opnar Twitter í eina mínútu og sérð hverjir eru að fagna honum. Það þarf varla að fletta lengi til að sjá opinbera nýnasista með hakakross í lýsingunni og Sieg Heil í tímalínunni deila orðum Snorra og klappa honum á bakið. Ef orðum þínum er fagnað af fólki sem dreymir um þjóðernishreinsanir, þá er það ekki tilviljun. Það er stórt viðvörunarljós. Svona er öfgatal orðræðunnar þvegið hreint. Nýnasistarnir öskra samsærið opinskátt. Svo kemur einhver eins og Snorri, í fínum fötum og mýkri orðavali, og segir nákvæmlega það sama, bara á menningarlegri hátt. Skyndilega virðist hugmyndin skynsamleg, jafnvel umhugsunarverð, og þeir sem ýta undir hana geta þóst vera bara að tala um pólitík. En þetta er sama eitur, bara hellt úr fínna glasi. Árið 2025 fær enginn að þykjast ekki vita hvað mikil þjóðarútskipting merkir. Tengslin milli þessarar orðræðu og ofbeldis hvítu þjóðernissinnanna eru ekki flókin. Þau eru opinber, vel skjalfest og hafa mótað síðustu áratugi frétta og hryðjuverka. Þegar Snorri endurtekur þessi skilaboð er hann hluti af sömu vél sem framleiðir hatrið og réttlætir ofbeldið. Hann þarf ekki að bera byssu eða skrifa stefnuskrá, það nægir að venja fólk við lygarnar sem gera slíkt ofbeldi mögulegt. Þannig að nei, hann fær ekki að neita. Og hann fær ekki að fela sig á bak við fávísi. Þegar augljósir nýnasistar fagna orðum þínum, þá er vandamálið ekki að fólk misskilji þig. Vandamálið er að þú ert að tala sama tungumál og þeir. Svo Snorri, að því gefnu að þú sért að lesa þetta. Anders Breivik, Brenton Tarrant, Payton Gendron. Þetta er fólk (meðal annars) sem hefur framið grimmdarverk í nafni „Great replacement theory“ sem þú fullyrðir með stolti að sé „ekki bara kenning“. Höfðu þeir rétt fyrir sér? Höfundur er innflytjandi sem starfar í verksmiðju. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ian McDonald Miðflokkurinn Innflytjendamál Mest lesið Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson Skoðun Sundlaugin er ekki vandamálið Unnur Helga Óttarsdóttir Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir Skoðun Halldór 31.10.26 Halldór Hvað hafa börnin gert fyrir okkur? Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson Skoðun Viðskiptaráð og Láki jarðálfur Andri Snær Magnason Skoðun Gerast enn kraftaverk á Íslandi? Valerio Gargiulo Skoðun Um fóbíu og hatur á Íslam Sverrir Agnarsson Skoðun Skoðun Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir skrifar Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal skrifar Skoðun Hvað hafa börnin gert fyrir okkur? skrifar Skoðun Hugmyndakassinn Perla Hafþórsdóttir skrifar Skoðun Losun Íslands á jarðefnaeldsneyti og ómarkviss og ósanngjörn skattheimt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Hvar endar ráðaleysið? Þegar sveitarfélögin eru komin í gildru skammtímaniðurskurðar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hvers virði er verndarskyldan ef upplýsingagjöfin skapar hættuna? Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar Skoðun Óðinn heldur fyrir heila augað Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Hneykslan og hræsni: Hvers vegna sum hatursorðræða er ásættanleg en önnur ekki Ian McDonald skrifar Skoðun Samstaða um Suðurnesin sem drifkraft vaxtar skrifar Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson skrifar Skoðun Sundlaugin er ekki vandamálið Unnur Helga Óttarsdóttir skrifar Skoðun Það er ekki nóg að hækka róminn Þorgrímur Sigmundsson skrifar Skoðun Má manneskja skipta um trú — og halda lífi? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Tilkoma gervigreindar – kötturinn í Undralandi? Ólafur Aron Sveinsson skrifar Skoðun Veistu hvaða netvíti á að varast? Vilhjálmur Alvar Þórarinsson skrifar Skoðun Borgarnesréttlætið – saga úr umferðinni Guðmundur H Guðjónsson skrifar Skoðun Viðskiptaráð og Láki jarðálfur Andri Snær Magnason skrifar Skoðun Fertugt félag sem ætlar ekki að setjast í helgan stein Guðrún Barbara Tryggvadóttir skrifar Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar Skoðun Um fóbíu og hatur á Íslam Sverrir Agnarsson skrifar Skoðun Gerast enn kraftaverk á Íslandi? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Viðey – perla í dvala Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Er öryggi barna sökkvandi skip? Alfa Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Brjóstaskimun enn mikilvæg? Anna Kristín Höskuldsdóttir,Helga Tryggvadóttir,Inga Reynisdóttir,Ólöf Kristjana Bjarnadóttir,Þórður Tryggvason skrifar Skoðun Það sem allir vilja hafa – en enginn vill sjá S. Hjörtur Guðjónsson skrifar Skoðun Burt með bölvað ofstækið Hjörtur Magni Jóhannsson skrifar Skoðun Tíu ár af skattfrjálsri ráðstöfun Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Farsælt ferðalag fólks og villts fisks Ingvi Örn Þorsteinsson skrifar Skoðun Til hamingju, Runólfur! Ragnar Freyr Ingvarsson skrifar Sjá meira
Takk Snorri Másson, þingmaður og varaformaður Miðflokksins. Fyrst og fremst fyrir að viðurkenna að ég sé til (ég er smjaðraður) og í öðru lagi fyrir að opinbera þig sem white nationalist. Það auðveldar hlutina. Þegar Snorri segir eitthvað eins og „hin great replacement theory er ekki bara kenning,“ þá fær hann ekki að láta eins og hann sé að segja eitthvað hlutlaust. Hann fær ekki að fela sig á bak við orðaleiki eða sakleysislegt þykjustuleikrit. Þetta hugtak er sjálft hjartað í nútíma hvítri þjóðernishyggju. Það er fáni þeirra sem hafa myrt og réttlætt ofbeldi í nafni rasískrar samsæriskenningar. Þú getur ekki endurtekið þetta hugtak með samþykki og síðan neitað að tilheyra þeirri hugmyndafræði sem fylgir því. Svokölluð „Great Replacement“ kom ekki úr lausu lofti. Hún var búin til af öfgahægrisinnuðum hugmyndafræðingum sem héldu því fram að hvítir Evrópubúar væru markvisst skiptir út fyrir innflytjendur. Þetta er ekki lýðfræðileg athugun; þetta er samsærisáróður. Og um leið og þú segir að þetta sé raunverulegt, þá ertu kominn á sömu hugmyndaleið og hvítir þjóðernissinnar sem hafa framið fjöldamorð út um allan heim. Brenton Tarrant nefndi stefnuskrá sína The Great Replacement áður en hann myrti 51 múslima í Christchurch. Skotárásarmaðurinn í El Paso notaði sömu rök þegar hann drap 23 manns í Walmart, með bulli um innrás. Skotárásarmaðurinn Payton Gendron í Buffalo vitnaði beint í sömu orðræðu þegar hann réðst á svarta verslunargesti. Ef þú vilt taka dæmi nær heimilinu, þá endurspegla orð Anders Breivik mjög vel orð Snorra og við vitum öll hvað gerðist þar. Þetta er ekkert leyndarmál, þetta er söguleg staðreynd. Ef Snorri heldur að hann geti endurtekið sömu hugmyndafræði en samt haldið því fram að hann sé ekki hvítur þjóðernissinni, þá er hann annaðhvort að blekkja sjálfan sig eða reyna að blekkja aðra. Þú getur ekki vitnað í kjarnakenningu ofbeldisfullrar rasískrar hreyfingar og síðan þóst hneykslaður þegar fólk bendir á tengslin. Og fáviska? Nei, sú afsökun gengur ekki upp. Hún gufar upp um leið og þú opnar Twitter í eina mínútu og sérð hverjir eru að fagna honum. Það þarf varla að fletta lengi til að sjá opinbera nýnasista með hakakross í lýsingunni og Sieg Heil í tímalínunni deila orðum Snorra og klappa honum á bakið. Ef orðum þínum er fagnað af fólki sem dreymir um þjóðernishreinsanir, þá er það ekki tilviljun. Það er stórt viðvörunarljós. Svona er öfgatal orðræðunnar þvegið hreint. Nýnasistarnir öskra samsærið opinskátt. Svo kemur einhver eins og Snorri, í fínum fötum og mýkri orðavali, og segir nákvæmlega það sama, bara á menningarlegri hátt. Skyndilega virðist hugmyndin skynsamleg, jafnvel umhugsunarverð, og þeir sem ýta undir hana geta þóst vera bara að tala um pólitík. En þetta er sama eitur, bara hellt úr fínna glasi. Árið 2025 fær enginn að þykjast ekki vita hvað mikil þjóðarútskipting merkir. Tengslin milli þessarar orðræðu og ofbeldis hvítu þjóðernissinnanna eru ekki flókin. Þau eru opinber, vel skjalfest og hafa mótað síðustu áratugi frétta og hryðjuverka. Þegar Snorri endurtekur þessi skilaboð er hann hluti af sömu vél sem framleiðir hatrið og réttlætir ofbeldið. Hann þarf ekki að bera byssu eða skrifa stefnuskrá, það nægir að venja fólk við lygarnar sem gera slíkt ofbeldi mögulegt. Þannig að nei, hann fær ekki að neita. Og hann fær ekki að fela sig á bak við fávísi. Þegar augljósir nýnasistar fagna orðum þínum, þá er vandamálið ekki að fólk misskilji þig. Vandamálið er að þú ert að tala sama tungumál og þeir. Svo Snorri, að því gefnu að þú sért að lesa þetta. Anders Breivik, Brenton Tarrant, Payton Gendron. Þetta er fólk (meðal annars) sem hefur framið grimmdarverk í nafni „Great replacement theory“ sem þú fullyrðir með stolti að sé „ekki bara kenning“. Höfðu þeir rétt fyrir sér? Höfundur er innflytjandi sem starfar í verksmiðju.
Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson Skoðun
Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir Skoðun
Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson Skoðun
Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir skrifar
Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal skrifar
Skoðun Losun Íslands á jarðefnaeldsneyti og ómarkviss og ósanngjörn skattheimt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar
Skoðun Hvar endar ráðaleysið? Þegar sveitarfélögin eru komin í gildru skammtímaniðurskurðar Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Hvers virði er verndarskyldan ef upplýsingagjöfin skapar hættuna? Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar
Skoðun Hneykslan og hræsni: Hvers vegna sum hatursorðræða er ásættanleg en önnur ekki Ian McDonald skrifar
Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson skrifar
Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar
Skoðun Brjóstaskimun enn mikilvæg? Anna Kristín Höskuldsdóttir,Helga Tryggvadóttir,Inga Reynisdóttir,Ólöf Kristjana Bjarnadóttir,Þórður Tryggvason skrifar
Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson Skoðun
Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir Skoðun
Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson Skoðun