Telma segir frá áreitni þriggja manna

Fjölmiðlakonan Telma Tómasson segir frá þremur mönnum, sem áreittu hana kynferðislega þegar hún var ung stúlka, í grein sem birtist í Fréttablaðinu í dag.

Hún segir virtan kennara og vin hafa ítrekað leitað á hana þegar hún var 17 eða 18 ára gömul, bónda hafa skriðið upp í rúm hjá henni í skjóli nætur þegar hún var 15 ára gömul og ókunnugan mann á miðjum aldri hafa króað hana af í boði.

Tilefni greinar Telmu er sá fjöldi leikkvenna sem hefur að undanförnu stigið fram og sakað kvikmyndaframleiðandann Harvey Weinstein kynferðislega áreitni og kynferðislegt ofbeldi.

Telma segir ávirðingar leikkvennanna í Hollywood enga nýlundu og að yfirlýsingar af svipuðu toga séu æ algengari á síðum fjöl- og samfélagsmiðla.

Vildi eiga „ævintýri“ sem ekki þoldi dagsljósið

„Það eru Weinsteinar allt í kringum okkar. „Þjóð veit þá þrír vita,“ hvíslaði virtur kennari og vinur þegar hann ítrekað leitaði á mig 17 eða 18 ára gamla og vildi eiga „ævintýri“ sem þoldi ekki dagsljósið. Reyndar segir málshátturinn úr hinum forna kveðskap Hávamálum: þjóð veit þá þrír eru, en nútímaformið á orðatiltækinu lýsir betur leyndarhjúpnum sem kennarakarlinn vildi sveipa utan um athæfið,“ skrifar Telma. 

Hún segir bóndann sem skreið upp í hjá henni í skjóli nætur þegar hún var fimmtán ára gömul einnig hafa viljað ævintýri.

„En ókunnugi maðurinn í boðinu gekk bara hreint til verks, króaði skankalanga stelpuna af úti í horni og virtist slétt sama þótt gestir hans, sem skemmtu sér í næsta herbergi, yrðu hugsanlega vitni að kynferðislegri áreitni miðaldra karls,“ skrifar Telma.

Ísköld hótun um kynferðislega nauðung

Hún segir að henni verði oft hugsað til þess hvað hefði gefið þessum þremur mönnum leyfi til að ganga svona á óþroskaða, unga sál.

„Menn sem sjálfir áttu dætur. Menn sem sjálfir áttu eiginkonur. Ábyrgð og mannelska fokin út í veður og vind ef þeir aðeins fengju að eiga sitt ,,ævintýri“ – ísköld hótun um kynferðislega nauðung, sem stal traustinu og kom sér tryggilega fyrir í hjartafylgsnum stúlkunnar. Til allrar hamingju hafði hún bein í nefinu og nægan kraft til að gefa þeim langt nef og koma þannig í veg fyrir frekari sálarskaða. Kuldinn sat samt eftir og karlarnir áttu þögnina vísa. Þar til nú,“ ritar Telma.

Aðeins sumir fordæma upphátt

Langflestir fordæmi hegðun kynlífsrándýra, en aðeins sumir orða það upphátt að sögn Telmu. „Þessir sumir eru yfirleitt konur og þótt undantekningin sanni regluna, þá kjósa langflestir karlar að líta undan. Þögnin er á köflum ærandi og þá er spurt: af hverju? Er þetta einbeittur brotavilji, þögul samantekin ráð? Varla. Skammast þeir sín fyrir kynbræður sína, en þora ekki að nefna það af ótta við að vera stimplaðir og útskúfaðir úr karlaklúbbnum? Kannski. Eða er hugsanlegt að það sé ómeðvitað innprentað í undirmeðvitund samfélags okkar og menningu að karlmenn megi athugasemdalaust leita á stúlkur og konur á óviðeigandi hátt, kúga og valdbeita? Leynilegur kóði meitlaður í spjöld sögunnar.“

Telma segir að slíkri hugsanavillu þurfi að breyta, sé það reyndin. Gott sé að vita til þess að Weinsteinar þessa heims séu í minnihluta og traustir strákar í miklum meirihluta.

„Strákarnir sem við elskum að elska. Því hef ég fulla trú á sonum, bræðrum, feðrum, frændum og öfum þessa lands að stökkva á vagninn. Standið með dætrum ykkar, systrum, mæðrum, vinkonum, frænkum og eiginkonum. Standið með réttlæti. Mótmælið þöggun og ofbeldi. Strákar, hafið hátt.“