„Það má segja að ríkistjórnin hafi kerfisbundið unnið gegn íslenskum hagsmunum“

„Þetta er mjög merkileg vinna sem Víglundur hefur staðið í, hann hefur aflað mikilla gagna um tilurð nýju bankanna og um hvernig stjórnvöld hafa unnið eftir hrun og hafa kannski í grófum dráttum aðallega unnið gegn íslenskum hagsmunum, það er að segja sú ríkisstjórn sem tók við 1. febrúar árið 2009,“ segir Sigurður G. Guðjónsson, lögmaður, sem hefur kynnt sér rannsóknarvinnu Víglundar Þorsteinssonar lögfræðings um stofnun nýju bankana. Sigurður G. er lögmaður Víglundar.

Víglundur hefur aflað gagna og segir að stjórnmálamenn og bankarnir hafi blekkt þjóðina. Sigurður var gestur í þættinum Í bítið á Bylgjunni í morgun.

Fjallað er um málið í Morgunblaðinu í dag. Víg­lund­ur telur að stór­felld og marg­vís­leg laga­brot hafi verið fram­in eft­ir að ákvörðunum Fjár­mála­eft­ir­lits­ins um stofnúrsk­urði nýju bank­anna í októ­ber 2008 var breytt. Þannig hafi er­lend­ir „hrægamm­a­sjóðir“ hagn­ast um 300 til 400 millj­arða króna á kostnað þjóðar­inn­ar, ekki síst fyr­ir at­beina Stein­gríms J. Sig­fús­son­ar, þáver­andi fjár­málaráðherra.

Gegn íslenskum hagsmunum með samningum við erlenda kröfuhafa

„Það má segja að ríkistjórnin hafi kerfisbundið unnið gegn íslenskum hagsmunum með samningum við erlenda kröfuhafa og verið að hygla þeim. Eftir hrun átti íslenska ríkið þrjá banka. Alþingi setti lög þar sem Fjármálaeftirlitinu var falið mjög ríkt hlutverk en ekki ráðherrum, og Fjármálaeftirlitið tók yfir gömlu bankanna, stofnaði nýja banka og það hafði vald til þess að láta meta til virðis þær eignir, það er að segja kröfur á innlenda aðila sem voru fluttar til bankanna. Það var gert strax haustið 2008 af innlendum aðilum. Síðan var Deloitte frá London fengið til að gera þetta og það var farið gegnum það af hálfu annarra aðila, hvort nálgun Deloitte væri rétt og alls staðar var þessi sama niðurstaða að eignirnar væru færðar niður um ákveðna prósentu, 50 til 55 prósent að meðaltali,“ segir Sigurður G.

Sigurður segir að enginn hafi áttað sig á því, fyrr en Víglundur fór að skoða málið, að öll erlend lán bankanna voru færð í íslenskar krónur miðað við gengi þann 30. september árið 2008. 

„Þannig í raun áttu þeir engar erlendar kröfur eða lán í erlendri mynt. Þeir áttu bara íslensk krónulán sem voru síðan færð niður. Við getum ekki séð annað en að þarna séu lán í erlendri mynt sem sé búið að færa yfir í íslenskar krónur. Svona lítur þetta út ef maður skoðar þau gögn sem við erum með undir höndum.“

Alþingi framseldi fjármálafyrirtækjum vald

Sigurður segir að alvarlegi hluturinn í málinu sé að á árinu 2009 setji Alþingi lög sem áttu að vera ramminn utan um endurreisn íslensk efnahagslífs og íslenskra heimila.

„Það vildi ekki betur til en svo að Alþingi framseldi fjármálafyrirtækjunum nokkurn veginn valdið til þess að setja reglunar um þetta. Í mínum huga gengur það aldrei upp að Alþingi framselji kröfuhöfum að setja einhverjar reglur. Um svipað leyti var verið að semja við kröfuhafana að þeir myndu eignast Arion banka og Íslandsbanka. Þetta leiddi til þess að bankarnir nýju fengu eiginlega bara skotleyfi á íslensk fyrirtæki og fjölskyldur.“

Sigurður segir að það hafi verið „norræna velferðarstjórnin“ sem hafi gert þetta.

„Í dag sitjum við uppi með allt of skuldsett fyrirtæki og allt of skuldsett heimili.“

Heimir Karlsson, þáttastjórnandi, varpaði spurningu fram í þættinum sem ætti að varpa ljósi á málið fyrir alla:

„Ég er að reyna einfalda þetta Sigurður og spyr þig því; Er þetta þá þannig að Fjármálaeftirlitið færir þessi lán yfir í nýju bankana á um það bil 50 prósenta afslætti og þannig hefði verið eðlilegt að þeir bankar rukkuðu samkvæmt því, þessi lán, en nýja ríkisstjórnin, Steingrímur J., eftir því sem Víglundur heldur fram, brýtur þetta upp og hleypir kröfuhöfunum inn í bankana til þess að rukka 100 prósent?“

Þá svaraði Sigurður G. : „Já, þá breytist staðan. Ég meina þá eru komnir nýir eigendur af bönkunum. Þetta er í sjálfu sér mjög einföld aðgerð. Það eru sett neyðarlög vegna þess að hér verður efnahagshrun. Bankakerfið er hrunið og það þarf að stofna nýtt bankakerfi. Það er stofnað með því að taka með lögum innlendar eignir bankanna og færa þær yfir í nýja banka, sem voru lán okkar og innistæður. Það var alveg ljóst að þessi lán höfðu ekki það verðmæti sem þau höfðu á bókum gömlu bankanna vegna þess að hér hafði orðið gengishrun, óðaverðbólga og eignahrun. Þannig að það þurfti að meta öll þessi verðmæti niður og þau voru metin niður af hálfu aðila, innlendra upphaflega og síðan erlendra aðila. Þeir skiluðu skýrslu í apríl, maí árið 2009 og á því ári var orðin nokkuð mikil sátt um það hvernig upphafsefnahagsreikningur þessara banka ætti að líta út. Það var búið að niðurfæra alla kröfur bankanna að meðaltali um 50 prósent.“

Fjármálaráðherra hafði ekki heimild umfram neyðarlögin

En er þetta lögbrot?

„Fjármálaráðherrann hefur engar heimildir umfram neyðarlögin, hann hafði bara eina heimild í þeim lögum og það var að leggja nýju bönkunum til fé. Fjármálaeftirlitinu var hins vegar fengin öll framkvæmd neyðarlaganna að því er varðaði fjármálakerfið. Fjármálaeftirlitið tekur stjórnvaldsákvarðanir og þær eru þá endanlegar þar til að dómstólar hafa breytt þeim, en það er ekki fjármálaráðherrans að taka fram fyrir stjórnvaldinu,“ segir Sigurður en á þessum tíma var Steingrímur J. Sigfússon fjármálaráðherra.

Sigurður segir að vandinn í málinu sé hvort þessi samningur sé gengistryggður eða ekki.

„Þessi gögn sýna það í raun að það voru engir gengistryggðir samningar til, það voru engir samningar í erlendri mynt til.“

Blekktu þá bankarnir dómstólana?

„Það er allavega haldið áfram að vinna með samninga sem í raun er búið að breyta af hálfu stjórnvalds.“

Fram kemur í Morgunblaðinu í dag að Víg­lund­ur hefur sent Ein­ari K. Guðfinns­syni, for­seta Alþing­is, og öll­um þing­mönn­um bréf.

Hefur sent þingmönnum bréf

Bréfið er eig­in grein­ar­gerð og stofnúrsk­urður Fjár­mála­eft­ir­lits­ins fyr­ir nýju bank­ana, frá því í októ­ber 2008, sem stofnaðir voru með heim­ild í neyðarlög­un­um í októ­ber 2008. Stofnúrsk­urðir FME hafa ekki áður verið birt­ir op­in­ber­lega.

Í bréfi sínu til for­seta Alþing­is seg­ir Víg­lund­ur m.a.: „Í grein­ar­gerðinni leiði ég lík­ur að því að fram­in hafi verið stór­felld brot á al­menn­um hegn­ing­ar­lög­um, stjórn­sýslu­lög­um, lög­um um fjár­mála­fyr­ir­tæki, lög­um um fjár­mála­eft­ir­lit og ef til vill fleiri lög­um. Sýn­ist mér hugs­an­legt að ólög­mæt­ur hagnaður skila­nefnda/​slita­stjórna af meint­um fjár­svik­um og auðgun­ar­brot­um kunni að nema á bil­inu 300 - 400 millj­örðum króna í bönk­un­um þrem­ur.“

Neðst í fréttinni má skoða þau skjöl sem Víglundur hefur undir höndum. 



Sjá einnig: „Það var verið að gefa kröfuhöfum peninga, þingið mun rannsaka þetta“ 

Hér að neðan má hlusta á viðtal við Víglund sjálfan sem var tekið þann 9. janúar á þessu ári.