Ekki hjálpa Stasí Snærós Sindradóttir skrifar 17. maí 2014 07:00 Síðustu misseri hefur heimspressan verið undirlögð af fréttum af persónunjósnum. Þjóðaröryggisstofnun Bandaríkjanna fylgist grannt með einkamálum fólks. Séð og heyrt í Danaveldi er grunað um að nýta sér illa fengnar upplýsingar um greiðslukortanotkun fræga fólksins. Allir muna eftir News of the World sem hleruðu síma til upplýsingaöflunar. Hér heima höfum við fengið risaskammt af fréttum af sama toga. Vodafone-lekinn fleygði gríðarlegu magni af persónuupplýsingum út í kosmósið (já, kæri utanríkisráðherra, ég er með kreditkortanúmerið þitt.) Lekamálið úr innanríkisráðuneytinu er á allra vörum og nú á dögunum fengum við fréttir af því að lögreglumaður væri grunaður um að leka upplýsingum úr skýrslubanka lögreglunnar. Á síðustu dögum höfum við svo frétt að það tíðkist að einstaklingar sendi öðrum myndir af sér í samförum, án vitneskju bólfélagans. Pabbi ól mig upp í temmilegri paranóju um einkalíf mitt. Hann er búinn að vera með leyninúmer á farsímanum sínum síðan ég man eftir mér og hann hefur aldrei verið í símaskránni. Þegar ég var sjö ára dró hann ætlað samþykki mitt úr margumtöluðum Gagnagrunni á heilbrigðissviði sem Íslensk erfðagreining vildi koma á fót. Mér hefur oft fundist pabbi fara offari í tilraunum sínum til að halda einkalífi sínu fyrir sig en í dag er ég þakklát. Við getum ekki komið í veg fyrir að svartir sauðir innan lögreglunnar stelist í skýrslurnar okkar. Það munu einhverjir læknar skoða sjúkraskrána án okkar leyfis. Það er möguleiki að símtöl okkar verði hleruð, einhvern tímann á lífsleiðinni. Við getum hins vegar lagt okkar lóð á vogarskálarnar til að afmá ekki með öllu mörk einkalífs og opinberra upplýsinga, og það tel ég mikilvægt. Við getum sleppt því að „snappa“ mynd af samlífi sem engum kemur við. Við getum takmarkað magn persónuuplýsinga sem við gefum upp í gegnum netið. Ákvörðun um að gefa Íslenskri erfðagreiningu aðgang að sjúkraskýrslum okkar verður að vera tekin að vel ígrunduðu máli. Hér einu sinni voru það bara svikarar sem hjálpuðu Stasí. Nú erum við öll að leka upplýsingum til þeirra sem vilja nota þær. Ekki um nágrannann, heldur um okkur sjálf. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Lekamálið Snærós Sindradóttir Mest lesið Þegar að náttúruvernd fer úr tísku Halla Hrund Logadóttir Skoðun 48 manna stjórn – er þess virkilega þörf? Harpa Hildiberg Böðvarsdóttir Skoðun Þið eruð trömpistar ... sagði orkuráðherra Kristín Helga Gunnarsdóttir Skoðun HMS vill dýrari byggingar Eggert Guðmundsson Skoðun Frjósemisvarðveisla; Jafnt aðgengi að framtíðinni Ragnhildur Þóra Hafsteinsdóttir Skoðun 20 kíló af þjóðarskömm Hjálmtýr Heiðdal Skoðun Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal Skoðun Þau sem eftir sitja Auður Erla Gunnarsdóttir Skoðun Má segja að börn á Íslandi hafi það gott? Hjördís Eva Þórðardóttir Skoðun Hvað breyttist þegar þjóðin sagði nei? Hilmar Kristinsson Skoðun
Síðustu misseri hefur heimspressan verið undirlögð af fréttum af persónunjósnum. Þjóðaröryggisstofnun Bandaríkjanna fylgist grannt með einkamálum fólks. Séð og heyrt í Danaveldi er grunað um að nýta sér illa fengnar upplýsingar um greiðslukortanotkun fræga fólksins. Allir muna eftir News of the World sem hleruðu síma til upplýsingaöflunar. Hér heima höfum við fengið risaskammt af fréttum af sama toga. Vodafone-lekinn fleygði gríðarlegu magni af persónuupplýsingum út í kosmósið (já, kæri utanríkisráðherra, ég er með kreditkortanúmerið þitt.) Lekamálið úr innanríkisráðuneytinu er á allra vörum og nú á dögunum fengum við fréttir af því að lögreglumaður væri grunaður um að leka upplýsingum úr skýrslubanka lögreglunnar. Á síðustu dögum höfum við svo frétt að það tíðkist að einstaklingar sendi öðrum myndir af sér í samförum, án vitneskju bólfélagans. Pabbi ól mig upp í temmilegri paranóju um einkalíf mitt. Hann er búinn að vera með leyninúmer á farsímanum sínum síðan ég man eftir mér og hann hefur aldrei verið í símaskránni. Þegar ég var sjö ára dró hann ætlað samþykki mitt úr margumtöluðum Gagnagrunni á heilbrigðissviði sem Íslensk erfðagreining vildi koma á fót. Mér hefur oft fundist pabbi fara offari í tilraunum sínum til að halda einkalífi sínu fyrir sig en í dag er ég þakklát. Við getum ekki komið í veg fyrir að svartir sauðir innan lögreglunnar stelist í skýrslurnar okkar. Það munu einhverjir læknar skoða sjúkraskrána án okkar leyfis. Það er möguleiki að símtöl okkar verði hleruð, einhvern tímann á lífsleiðinni. Við getum hins vegar lagt okkar lóð á vogarskálarnar til að afmá ekki með öllu mörk einkalífs og opinberra upplýsinga, og það tel ég mikilvægt. Við getum sleppt því að „snappa“ mynd af samlífi sem engum kemur við. Við getum takmarkað magn persónuuplýsinga sem við gefum upp í gegnum netið. Ákvörðun um að gefa Íslenskri erfðagreiningu aðgang að sjúkraskýrslum okkar verður að vera tekin að vel ígrunduðu máli. Hér einu sinni voru það bara svikarar sem hjálpuðu Stasí. Nú erum við öll að leka upplýsingum til þeirra sem vilja nota þær. Ekki um nágrannann, heldur um okkur sjálf.
Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal Skoðun
Hvað gerist þegar ótti er endurtekinn nógu oft til að fordómar fari að líta út eins og heilbrigð skynsemi? Inga V. Henriksen Bergdal Skoðun