Óráð að taka veð í hlutabréfum banka í miðri bankakreppu

Ríkissjóður tapar 35 milljörðum króna vegna 500 milljóna evra láns Seðlabankans til Kaupþingi dagana fyrir hrun. Seðlabankastjóri segir að þann lærdóm megi draga af lánveitingunni að ekki eigi að taka veð í hlutabréfum í banka í miðri bankakreppu.

Seðlabanki Íslands veitti Kaupþingi 500 milljóna evra lán, um 76 milljarða króna á núvirði þann 6.október, 2008 í þeirri von um að þannig mætti bjarga bankanum frá gjaldþroti. Lánið var veitt með veði í danska bankanum FIH. Sá banki lenti sjálfur í vandræðum skömmu síðar.

Stjórnendur Seðlabankans og Kaupþings á þessum tíma voru fullvissir um að engin áhætta væri fólgin í láninu, Seðlabankinn myndi alltaf fá sitt.Tíminn átti þó eftir að leiða í ljós að þessar spár þeirra gengu ekki eftir.

Seðlabankinn fékk 40 milljarða fyrir söluna á FIH bankanum í september 2010.

„Og útlitið var fyrir að við fengum ekkert í viðbót en okkur tókst núna með samningum í vor að tryggja okkur það að við fáum ákveðna hlutdeild í hagnaði bankans. Það verður þó ekkert mikið, eitthvað um 12 milljónir evra í viðbót. Þannig að það munu kannski tapast á þessu láni 35 milljarðar, eða þar um bil,“ segir Már Guðmundsson, Seðlabankastjóri.

Már vill síður setjast í dómarasætið um hvort veita hefði átt Kaupþing lánið enda var það gert áður en hann tók við starfi Seðlabankastjóra.

„Átti að taka betra veð? Náttúrulega eftir á að hyggja þá er kannski sá lærdómur af þessu að það á ekki að taka veð í hlutabréfum banka í miðri bankakreppu, það er betra að taka veð í undirliggjandi eignum.“

Már segir jafnframt að ómögulegt sé að segja til um hvað hefði gerst ef lánið til Kaupþings hefði ekki verið veitt.

„Það er alveg ómögulegt að rekja söguna svona aftur á bak. Það má ekki gleyma því á þessum tímapunkti þá var áhlaup á erlenda fjármögnun allra alþjóðlegra banka fyrir utan þá bandarísku. Það var allsstaðar verið að róa lífróður,“ segir Már.