Greining: Afar litlar líkur á greiðslufalli ríkissjóðs

Greining Íslandsbanka telur að afar litlar líkur séu á greiðslufalli hjá ríkissjóði. Nefnir greiningin t.d. að Í gjaldeyrisforðanum nú er raunar til fyrir öllum núverandi erlendum skuldum ríkissjóðs, en þær skuldir að frátöldum ábyrgðum vegna Icesave voru 320 milljarðar kr. um síðustu mánaðamót.

Í Morgunkorni greiningarinnar segir að líkur á því að ríkissjóður lendi í greiðslufalli eru afar háðar því hvernig endurgreiðsluferill skuldbindinga sjóðsins er og hvert aðgengi sjóðsins er að fjármagni á hverjum tíma. Ríkissjóður hefur gott aðgengi að fjármagni í krónum til að mæta afborgunum sinna lána í krónum. Litlar áhyggjur þarf að hafa af því.

Erfiðara er með aðgengi að erlendu fjármagni um þessar mundir en segja má að erlendir lánamarkaðir séu sjóðnum nær lokaður. Því skiptir mestu máli þegar líkur á greiðslufalli ríkissjóðs eru metnar hver endurgreiðsluferill erlendra lána sjóðsins er og hvaða aðgengi að erlendu fjármagni hann hefur á móti.

Ríkið þarf nær ekkert að greiða af erlendum lánum fyrr en á árinu 2011 en þá fellur í gjalddaga 1 milljarðs evra skuldabréf sem ríkissjóður gaf út árið 2006 til að styrkja gjaldeyrisforða Seðlabankans. Í gjaldeyrisforða Seðlabankans um síðustu mánaðamót voru 434 milljörðum kr. en forðinn er í erlendri mynt og samsvarar um 2,36 milljörðum evra. Í forðanum er ofangreint lán og fjármagnið því aðgengilegt ríkissjóði þegar að gjalddaga kemur ef Seðlabankinn nýtir það ekki í millitíðinni til inngripa á gjaldeyrismarkaði.

Fyrirhuguðum lántökum frá Alþjóðagjaldeyrissjóðnum, hinum Norðurlöndunum og Póllandi er ætlað að styrkja gjaldeyrisforðann. Að því gefnu að þeim forða verði ekki eytt í inngrip á gjaldeyrismarkaði verður til innistæða fyrir afborgun þeirra þegar að gjalddaga kemur.

Auk fjármögnunar á erlendum greiðslum ríkissjóðs gæti þó þurft að grípa til hluta forðans í því skyna að fjármagna greiðslur Landsvirkjunar, en fyrirtækið hefur þá sérstöðu að vera það fyrirtæki með ríkisábyrgð á skuldum sínum sem er með langhæstu erlendu skuldbindingarnar.

Fyrirtækið áætlar samkvæmt síðustu ársskýrslu sinni að í heild þurfi að greiða jafnvirði u.þ.b. 25 milljarða kr. í afborganir lána á næsta ári, auk vaxta, og að árið 2011 verði afborganirnar jafnvirði 35 milljarðar kr. Hefur Landsvirkjun aðgang að lánalínu hjá Seðlabanka upp að 300 milljónir Bandaríkjadollara, jafnvirði 37 milljarða kr., næstu tvö árin ef þörf krefur til þess að mæta ofangreindum greiðslum.

Áhyggjur varðandi það hvort ríkissjóður lendi í greiðslufalli snúa fyrst og fremst að því hvað verður þegar kemur að endurgreiðslu Icesave-lánsins sem hefjast mun árið 2016. Niðurstaðan þar fer að miklu leyti eftir því hverjar endurheimtur af eignum Landsbankans verða, sem og gengisþróun krónu og hagþróun á tímabilinu.

Mat Seðlabankans gerir ráð fyrir að skuldbinding ríkissjóðs verði 351 milljarður kr. í upphafi árs 2016 núvirt til loka árs í ár og miðað við 75% endurheimtur. Nú eru taldar meiri líkur á að endurheimtur verði nálægt 90% og er áætlað að skuldbindingin sem standa þyrfti skil á mundi þá nema um 253 milljörðum kr. Vegna efnahagslegu fyrirvaranna sem settir hafa verið í Icesave samkomulagið er árlegum afborgunum takmörk sett. Um nokkurs konar greiðslujöfnun er að ræða þar sem árlegar greiðslur eftir 2015 ráðast m.a. af þróun vaxtar vergrar landsframleiðslu og gengisþróun á tímabilinu.