Undarleg stefna í umræðunni um ESB Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar 18. júlí 2026 18:01 Ég furða mig á hvers vegna aðalbaráttan um ESB fer fram í mjólkurbúð eða á skyndibitastöðum. Þetta er stór ákvörðun um framtíð okkar og afkomenda okkar sem við erum að ræða, ekki um hvað við borgum fyrir skyndibita þó að við rennum honum niður með mjólk. Verðið á þessum hlutum er ekki fast og getur breyst hvenær sem er, bæði hér heima og í öðrum löndum. Það er margt sem hefur áhrif á verð eins og kostnaður við flutning og kostnaður við framleiðslu. Þið vitið að Ísland er langt í burtu frá hinum ESB-löndunum og þar að auki eyja. Vöruverð hér getur aldrei verið sambærilegt verði í löndum Evrópu bæði vegna þess hvað markaðurinn er lítill og hvað við erum langt í burtu frá öðrum löndum. Vörur kosta ekki það sama á Raufarhöfn og í Reykjavík, við vitum hvers vegna og „sættum“ okkur við það. Við vitum líka að verð getur verið misjafnt eftir búðum, til dæmis er verðið í Krambúðinni hærra en í Bónus og kaffið í Te og kaffi er dýrara en hjá Olís. Þetta vitum við vel. Undarleg ummæli Ég furða mig líka á ummælum forseta landsins um að þetta væri lýðræðisæfing. Þetta er ekki æfing, þetta er ákvörðun um framtíð okkar og landsins sem við unnum. Þess utan hafa flestir Íslendingar kosið oft og mörgum sinnum og við kunnum á lýðræðið og þurfum ekki æfingu, þeir sem eru nýkomnir á kosningaaldur og að stíga sín fyrstu skref hafa samt oft tekið þátt í alls konar kosningum og vita hvernig þetta virkar og þurfa því ekki að æfa sig heldur. Það geta flestir aflað sér upplýsinga um kosningar og lýðræði bæði á vefmiðlun og hjá sínum nánustu. En öll erum við ein í kjörklefanum og veljum það sem við teljum réttast eftir að hafa kynnt okkur málið. Það má finna alls konar upplýsingar, misgóðar og réttar, en vefur ESB er mjög góður og hvað er betra en upplýsingar beint frá ESB um hvernig sambandið virkar? Ég tók saman nokkur atriði til að skoða í grein minni „ESB-Pakkinn“ Enn undarlegri ummæli Ég sá mann deila útreikningi á 70 milljóna íbúðalánum á Íslandi og í Danmörku. Þar var borið saman verðtryggt lán til 40 ára á Íslandi og danskt óverðtryggt lán til 30 ára. Þetta var auðvitað svakalegur munur á afborgunum, látum vera þótt það séu borin saman mismunandi lán en hér vantar allar forsendur. Hvaða gengi var þegar hann breytti dönsku krónunni í íslenskar krónur, hvað hátt hlutfall af íbúðarverði er þetta? Hvað er íbúðarverð í Danmörku? Getur hinn almenni Dani keypt íbúð fyrir meðallaunin sín? Og hvað er hann þá orðinn gamall? Eins og þið sjáið er hér margt sem þarf að skoða þó að maður hnjóti strax um muninn á lánunum, bæði verðtryggingunni og árafjölda. Tókuð þið eftir því að Danir eru ekki með evru heldur sinn gjaldmiðil, sína eigin krónu, alveg eins og við, en þetta er samt sett fram sem sönnun á kostum þess að taka upp evruna. Með þessu lét hann fylgja eftirfarandi skilaboð til sinna nánustu: „Það sem ég vil segja við roskið fólk í fjölskyldu og vinahópi: Þið viljið ekki að barna- og barnabarnabörn ykkar heimsæki ykkur öldruð og spyrji: „Afi/amma, hvernig greiddir þú atkvæði í þjóðaratkvæðagreiðslunni árið 2026? Greiddir þú atkvæði með mér og börnunum mínum eða á móti okkur?“ „Gáum að því“ Þess má svo til gamans geta að um 100 m2 einbýlishús á Raufarhöfn kostar núna um 18 milljónir en svipað hús í 109 Reykjavík um 100 milljónir. Vöndum okkur og verum málefnaleg og umfram allt kjósum eftir okkar sannfæringu eftir að hafa kynnt okkur málið vel, látum ekki svona umræðu afvegaleiða okkur. Höfundur er félagi í Til Vinstri við ESB. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Guðmunda G. Guðmundsdóttir Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Hlógu þeir líka að Sviss, Ólafur Ragnar? Gauti B. Eggertsson Skoðun Hverju myndi evran skila? - svar til Ásdísar Kristjánsdóttur Dagur B. Eggertsson Skoðun Af sannleiksást og vinnuréttindum Vilborg Gunnarsdóttir Skoðun JÁkvæður kvikmyndaframleiðandi Grímar Jónsson Skoðun Námsmat og einkunnir: Áskoranir og viðhorf Erna Ingibjörg Pálsdóttir Skoðun Eigi veldur sá er varar Sigurgeir B. Kristgeirsson Skoðun Hvað ef ...? Brynjar M. Ólafsson Skoðun Bæjarstjórnarmyrkrið: Þegar einokunarleyfishafinn gat ekki kveikt ljósið Arnar Sigurðsson Skoðun Hvað ætlar þú að gera við tímann sem gervigreindin gefur þér? Þórdís Jóna Ingigerðardóttir Skoðun Barátta intersex fólks standi styrkum fótum Daníel E. Arnarsson Skoðun Skoðun Skoðun Sameiginlegur þekkingargrunnur að glatast? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Bæjarstjórnarmyrkrið: Þegar einokunarleyfishafinn gat ekki kveikt ljósið Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Barátta intersex fólks standi styrkum fótum Daníel E. Arnarsson skrifar Skoðun JÁkvæður kvikmyndaframleiðandi Grímar Jónsson skrifar Skoðun Hvað ætlar þú að gera við tímann sem gervigreindin gefur þér? Þórdís Jóna Ingigerðardóttir skrifar Skoðun Hverju myndi evran skila? - svar til Ásdísar Kristjánsdóttur Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Eigi veldur sá er varar Sigurgeir B. Kristgeirsson skrifar Skoðun Hvað ef ...? Brynjar M. Ólafsson skrifar Skoðun Hlógu þeir líka að Sviss, Ólafur Ragnar? Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Námsmat og einkunnir: Áskoranir og viðhorf Erna Ingibjörg Pálsdóttir skrifar Skoðun Af sannleiksást og vinnuréttindum Vilborg Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Öndum í poka! Ísland verður í lagi Jóhannes Óli Sveinsson skrifar Skoðun Íslensk, sænsk eða engin króna Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hinir miklu alvitringar Baldur Vignir Karlsson skrifar Skoðun Evrópuherinn og hlutur Íslendinga Haraldur Ólafsson skrifar Skoðun Var þetta kosningaloforðið? Fannar Logi Waldorff Sigurðsson skrifar Skoðun Mín kynslóð brást! Margrét Kristmannsdóttir skrifar Skoðun Kerfið sem síar fjármuni út úr ríkissjóði bakdyramegin Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hvaða áhrif hefur það á hlaupara að hlaupa fyrir góðan málstað? Þórdís Lilja Gísladóttir skrifar Skoðun Draugasögur nútímans Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hinn háværi minnihluti Unnar Geir Unnarsson skrifar Skoðun Af hverju ég kýs Já 29. ágúst Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Ofan í skotgrafirnar Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hvað kostar núverandi staða verslunina og íslenska neytendur? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ferðaþjónusta fatlaðra Atli Már Haraldsson Zebitz skrifar Skoðun Lesum í sumar – börnin okkar fylgjast með Jón Heiðar Gunnarsson skrifar Skoðun Íbúðalán í raunheimum: Svar við athugasemdum Gauta B. Eggertssonar Agnar Tómas Möller skrifar Skoðun Landráðabrigsl og skrípaleikir Einar Kárason skrifar Skoðun EES eða ESB – þar er efinn Dóra Sif Tynes skrifar Skoðun Hér býr fólk! Rödd íbúa á framkvæmdasvæði Miðbæjar í mótun í Kópavogi Elín Kona Eddudóttir skrifar Sjá meira
Ég furða mig á hvers vegna aðalbaráttan um ESB fer fram í mjólkurbúð eða á skyndibitastöðum. Þetta er stór ákvörðun um framtíð okkar og afkomenda okkar sem við erum að ræða, ekki um hvað við borgum fyrir skyndibita þó að við rennum honum niður með mjólk. Verðið á þessum hlutum er ekki fast og getur breyst hvenær sem er, bæði hér heima og í öðrum löndum. Það er margt sem hefur áhrif á verð eins og kostnaður við flutning og kostnaður við framleiðslu. Þið vitið að Ísland er langt í burtu frá hinum ESB-löndunum og þar að auki eyja. Vöruverð hér getur aldrei verið sambærilegt verði í löndum Evrópu bæði vegna þess hvað markaðurinn er lítill og hvað við erum langt í burtu frá öðrum löndum. Vörur kosta ekki það sama á Raufarhöfn og í Reykjavík, við vitum hvers vegna og „sættum“ okkur við það. Við vitum líka að verð getur verið misjafnt eftir búðum, til dæmis er verðið í Krambúðinni hærra en í Bónus og kaffið í Te og kaffi er dýrara en hjá Olís. Þetta vitum við vel. Undarleg ummæli Ég furða mig líka á ummælum forseta landsins um að þetta væri lýðræðisæfing. Þetta er ekki æfing, þetta er ákvörðun um framtíð okkar og landsins sem við unnum. Þess utan hafa flestir Íslendingar kosið oft og mörgum sinnum og við kunnum á lýðræðið og þurfum ekki æfingu, þeir sem eru nýkomnir á kosningaaldur og að stíga sín fyrstu skref hafa samt oft tekið þátt í alls konar kosningum og vita hvernig þetta virkar og þurfa því ekki að æfa sig heldur. Það geta flestir aflað sér upplýsinga um kosningar og lýðræði bæði á vefmiðlun og hjá sínum nánustu. En öll erum við ein í kjörklefanum og veljum það sem við teljum réttast eftir að hafa kynnt okkur málið. Það má finna alls konar upplýsingar, misgóðar og réttar, en vefur ESB er mjög góður og hvað er betra en upplýsingar beint frá ESB um hvernig sambandið virkar? Ég tók saman nokkur atriði til að skoða í grein minni „ESB-Pakkinn“ Enn undarlegri ummæli Ég sá mann deila útreikningi á 70 milljóna íbúðalánum á Íslandi og í Danmörku. Þar var borið saman verðtryggt lán til 40 ára á Íslandi og danskt óverðtryggt lán til 30 ára. Þetta var auðvitað svakalegur munur á afborgunum, látum vera þótt það séu borin saman mismunandi lán en hér vantar allar forsendur. Hvaða gengi var þegar hann breytti dönsku krónunni í íslenskar krónur, hvað hátt hlutfall af íbúðarverði er þetta? Hvað er íbúðarverð í Danmörku? Getur hinn almenni Dani keypt íbúð fyrir meðallaunin sín? Og hvað er hann þá orðinn gamall? Eins og þið sjáið er hér margt sem þarf að skoða þó að maður hnjóti strax um muninn á lánunum, bæði verðtryggingunni og árafjölda. Tókuð þið eftir því að Danir eru ekki með evru heldur sinn gjaldmiðil, sína eigin krónu, alveg eins og við, en þetta er samt sett fram sem sönnun á kostum þess að taka upp evruna. Með þessu lét hann fylgja eftirfarandi skilaboð til sinna nánustu: „Það sem ég vil segja við roskið fólk í fjölskyldu og vinahópi: Þið viljið ekki að barna- og barnabarnabörn ykkar heimsæki ykkur öldruð og spyrji: „Afi/amma, hvernig greiddir þú atkvæði í þjóðaratkvæðagreiðslunni árið 2026? Greiddir þú atkvæði með mér og börnunum mínum eða á móti okkur?“ „Gáum að því“ Þess má svo til gamans geta að um 100 m2 einbýlishús á Raufarhöfn kostar núna um 18 milljónir en svipað hús í 109 Reykjavík um 100 milljónir. Vöndum okkur og verum málefnaleg og umfram allt kjósum eftir okkar sannfæringu eftir að hafa kynnt okkur málið vel, látum ekki svona umræðu afvegaleiða okkur. Höfundur er félagi í Til Vinstri við ESB.
Skoðun Bæjarstjórnarmyrkrið: Þegar einokunarleyfishafinn gat ekki kveikt ljósið Arnar Sigurðsson skrifar
Skoðun Hvað ætlar þú að gera við tímann sem gervigreindin gefur þér? Þórdís Jóna Ingigerðardóttir skrifar
Skoðun Hvaða áhrif hefur það á hlaupara að hlaupa fyrir góðan málstað? Þórdís Lilja Gísladóttir skrifar
Skoðun Hvað kostar núverandi staða verslunina og íslenska neytendur? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Íbúðalán í raunheimum: Svar við athugasemdum Gauta B. Eggertssonar Agnar Tómas Möller skrifar
Skoðun Hér býr fólk! Rödd íbúa á framkvæmdasvæði Miðbæjar í mótun í Kópavogi Elín Kona Eddudóttir skrifar