Alþjóðlegi hamingjudagurinn – hvað er hamingja? Lilja Björk Ketilsdóttir skrifar 20. mars 2025 16:00 Í dag er Alþjóðlegi hamingjudagurinn en hann er haldinn hátíðlegur þann 20. mars ár hvert. Þessi dagur minnir okkur á mikilvægi þess að staldra við og íhuga hvað hamingja raunverulega er. Samkvæmt jákvæðri sálfræði er hamingja ekki bara gleðistundir eða vellíðan, heldur dýpri tilfinning um tilgang, tengsl og innri frið. Hún er ástand sem mótast af því hvernig við mætum lífinu, frekar en hvað lífið gefur okkur. Hamingja getur því verið háð því hvernig við sjáum heiminn og hvernig við tengjumst öðrum, að við reynum að sýna öðrum samkennd og virðingu í samskiptum ásamt því að tileinka okkur heilbrigt og fallegt sjálfstal getur ýtt undir hamingju. En hamingja er einstaklingsbundin og mismunandi fyrir alla, hamingja er tilfinning byggð á innri og ytri aðstæðum. Hefur þú velt því fyrir þér nýlega hvað hamingja er fyrir þér og hvað þú gerir til að viðhalda hamingju í þínu lífi? En hvað getum við gert? Samskipti eru gríðarlega mikilvægur áhrifaþáttur í okkar lífi, það hvernig við tölum um og til annarra hefur áhrif á okkur og aðra. Það hvernig við tölum um og til okkar. Þ.e. okkar eigin innri samskipti eru einnig gríðarlega mikilvægur árhifaþáttur í okkar líðan. Að við séum meðvituð um okkar eigið innra samtal. Að við tölum fallega til okkar sjálfra, að við hrósum okkur þegar gengur vel, að við mætum okkur í mildi og af góðvild. Þegar við höfum styrkt okkar eigið innra samtal og sjálfmynd getur það hjálpað okkur að finna og fylgja okkar eigin innri áttavita. Það snýst um að treysta eigin ákvörðunum og gera það sem vitum að er rétt fyrir okkur. Til að tengjast betur þessum áttavita er gott að skoða eigið gildismat. Að hugsa um hvað er mikilvægt fyrir okkur og hver eru okkar lífsgildi, ef við erum meðvituð um þetta verður auðveldara að taka ákvarðanir sem samræmast okkar innri áttavita. Einnig þurfum við að minna okkur að hvað það er sem við getum raunverulega haft áhrif á. Að sleppa því sem er ekki okkar og við höfum ekki stjórn á. Minna okkur á hvernig við getum haft áhrif á okkar upplifanir með okkar eigin viðhorfi og reyna að mæta fólki og aðstæðum í kærleika. Að minna okkur á, að tengsl byggð á virðingu, trausti og stuðningi stuðla að hamingju. Þegar við gefum og tökum á jákvæðan hátt, verða tengsl okkar sterkari og við upplifum meiri lífsánægju. En hver er leiðin að hamingjunni? Leiðin að hamingjunni er ekki bein lína eða markmið sem hægt er að ná í og setja í vasann. Hún er ferðalag sem byggir á því að rækta jákvæða eiginleika eins og þakklæti, samkennd og fyrirgefningu. Hún felst í að finna tilgang í því sem við gerum, upplifa flæði í verkefnum sem gleðja okkur og leggja okkar af mörkum til annarra. Hamingja er líka fólgin í því að viðurkenna eigin tilfinningar, bæði þær jákvæðu sem og þær erfiðari og mæta sjálfum sér af virðingu og hlýju. Með því að skoða styrkleikana okkar getum við skoðað þær áskoranir sem við þurfum að vinna með og þannig bætt styrkleikana okkar. Það er mikilvægt að þekkja og nýta eigin styrkleika, að stunda það sem við erum góð í hvað sem það er. Þegar við nýtum styrkleika okkar finnum við fyrir vellíðan og aukinni hamingju. Jákvæð sálfræði leggur áherslu á að við getum sjálf haft áhrif á eigin hamingju með því að styrkja eigin seiglu, æfa bjartsýni og leggja rækt við tengsl við aðra. Þessi gullnu orð, tengsl við aðra, við finnum ekki hamingjuna hjá öðrum en við getum ræktað hana í hreinum, heilnæmum og kærleiksríkum tengslum. Hamingjan býr oft í litlu hlutunum. Samveru við fólk sem okkur þykir vænt um, að veita öðrum stuðning eða einfaldlega að njóta kyrrðarinnar í augnablikinu. Áfangastaður eða vegferð? Að lokum er hamingjan ekki áfangastaður, heldur vegferð sem við göngum dag frá degi, þar sem við veljum meðvitað að beina athyglinni að því sem skiptir máli – tengslum, tilgangi og væntumþykju. Hér eru nokkrar hugmyndir að einföldum, en áhrifaríkum, athöfnum sem hægt er að gera á Alþjóðlega hamingjudaginn, sem og aðra daga, til að ýta undir eigin hamingju og í sumum tilfellum einnig hamingju annarra: 1. Skrifa þakklætisbréf eða skilaboð •Hugsaðu um einhvern sem hefur haft jákvæð áhrif á líf þitt. Skrifaðu honum/henni bréf eða skilaboð þar sem þú tjáir þakklæti þitt og hvernig sá einstaklingur hefur skipt máli fyrir þig. Það veitir bæði þér og viðtakandanum gleði. 2. Gefðu tíma •Gefðu einhverjum tíma þinn. Bjóddu vini, fjölskyldumeðlim eða vinnufélaga í göngutúr eða kaffibolla. Raunveruleg nærvera og hlustun eru eitt það dýrmætasta sem við getum gefið okkur og öðrum. 3. Gerðu óvænta góðverk •Það getur verið eitthvað lítið eins og að bjóða fram hjálp, greiða fyrir kaffi einhvers í röðinni, skilja eftir jákvæða miða á almennum stað eða hrósa ókunnugum. Smáar athafnir geta breytt degi einhvers til hins betra. Það er svo mikilvægt að muna að lítið atriði sem skiptir okkur kannski ekki miklu máli getur haft gríðarlega áhrif á aðra. 4. Taktu pásu og hugleiddu •Gefðu þér rólega stund. Prófaðu kannski að fara í gegnum hugleiðslu þar sem þú einbeitir þér að því sem veitir lífinu þínu merkingu. Þú getur líka skrifað niður það sem veitir þér hamingju og hvernig þú getur ræktað það oftar. 5. Brostu til annarra •Bros hefur ótrúleg áhrif á þig og aðra! Brostu af einlægni til þeirra sem þú hittir í dag – hvort sem það er í vinnunni, á förnum vegi eða heima. Einfalt atriði en alveg ótrúlega smitandi og hefur mikil áhrif. 6. Skipulegðu einhverskonar samveru •Haltu smá te- eða kaffiboð með fólki sem þér þykir vænt um. Gerðu eitthvað með þeim sem fylla þig jákvæðri orku og veita þér gleði, eins og að spila, elda eða fara út í náttúruna, hvað sem þér dettur í hug. 7. Ræktaðu tengslin við þig •Gerðu eitthvað sem þér finnst þú hafa gott af. Það gæti verið jóga, löng gönguferð, að fara í heitt bað, dansa, hlusta á tónlist eða hreinlega að hvíla þig. Tími í náttúrunni getur t.d. verið mjög heilsusamlegur fyrir andlega og líkamlega vellíðan. Mundu að hamingjan byrjar innan frá. „Gættu að þeim er gleðina skortir, góðvildin er svo sterk“ Höfundur er viðskiptafræðingur, yogakennari, markþjálfi og með diplómu í jákvæðri sálfræði. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Geðheilbrigði Mest lesið Ekki benda á mig Ebba Margrèt Magnúsdóttir Skoðun Af með hausana, burt með styttuna Sigurður Haraldsson Skoðun Forstjórahringekjan Áslaug Eir Hólmgeirsdóttir,Hildur Ösp Gylfadóttir Skoðun Þetta er skrýtin latína Ingvar S. Birgisson Skoðun Latínan bjargaði íslenskunni minni Kayla Amy Eleanor Harðardóttir Skoðun Hagnýtar húðflúraforvarnir Gísli Garðarsson Skoðun Tími byltingarinnar er runninn upp — Síðasta byltingin var 1994 Ásgeir Jónsson Skoðun Hvað ef við erum hrædd við ranga framtíð? Rakel Hinriksdóttir Skoðun Skaðleg efni ógna heilsu barna Guðrún Lilja Kristinsdóttir Skoðun Sporin hræða Snorri Másson Skoðun Skoðun Skoðun Viljum við ekki örugga leikskóla? Pétur Halldórsson skrifar Skoðun Sólarpönk, er bjartsýni uppreisn? Diana Sus,Þuríður Helga Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Skaðleg efni ógna heilsu barna Guðrún Lilja Kristinsdóttir skrifar Skoðun Reynslan skiptir máli – við þurfum að meta hana af sanngirni Edda Jóhannesdóttir skrifar Skoðun Latínan bjargaði íslenskunni minni Kayla Amy Eleanor Harðardóttir skrifar Skoðun Hagnýtar húðflúraforvarnir Gísli Garðarsson skrifar Skoðun Þetta er skrýtin latína Ingvar S. Birgisson skrifar Skoðun Hvað ef við erum hrædd við ranga framtíð? Rakel Hinriksdóttir skrifar Skoðun Lesblinda og prófamenning Snævar Ívarsson skrifar Skoðun Tími byltingarinnar er runninn upp — Síðasta byltingin var 1994 Ásgeir Jónsson skrifar Skoðun Forstjórahringekjan Áslaug Eir Hólmgeirsdóttir,Hildur Ösp Gylfadóttir skrifar Skoðun Varnarbarátta Úkraínu og Rússlandsskatturinn Pawel Bartoszek skrifar Skoðun Af með hausana, burt með styttuna Sigurður Haraldsson skrifar Skoðun Að standa með Úkraínu er að standa með okkur sjálfum Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Taktu þátt í að móta ungmennastefnu Íslands Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Skipulag endurreisnar í Grindavík og annars staðar Sólveig Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Kjarni máls sem við forðumst að ræða Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Hinn breytti heimur fjöl-skyldna Matthildur Björnsdóttir skrifar Skoðun Sporin hræða Snorri Másson skrifar Skoðun Ert þú nýr formaður vinstrisins? Hlynur Már Ragnheiðarson skrifar Skoðun Skautað framhjá þjóðinni Júlíus Valsson skrifar Skoðun Traustið er löngu farið úr velferðarkerfinu Sigríður Svanborgardóttir skrifar Skoðun Til hamingju, Reykjavík! Einar Bárðarson skrifar Skoðun Þess vegna er Svíþjóð að standa sig vel Eyþór Eðvarðsson skrifar Skoðun Galopið ávísanahefti skattgreiðenda í Hafnarfirði Óskar Steinn Jónínuson Ómarsson skrifar Skoðun Kjarabarátta Viðskiptaráðs Jónas Yngvi Ásgrímsson skrifar Skoðun Þriðja heimsstyrjöldin Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Af hverju er engin slökkvistöð í Kópavogi? Jónas Már Torfason skrifar Skoðun Hlutfall kennara í leikskólum er lögbundið – ekki skoðun Anna Lydía Helgadóttir skrifar Skoðun Þorpið okkar allra Andri Rafn Ottesen skrifar Sjá meira
Í dag er Alþjóðlegi hamingjudagurinn en hann er haldinn hátíðlegur þann 20. mars ár hvert. Þessi dagur minnir okkur á mikilvægi þess að staldra við og íhuga hvað hamingja raunverulega er. Samkvæmt jákvæðri sálfræði er hamingja ekki bara gleðistundir eða vellíðan, heldur dýpri tilfinning um tilgang, tengsl og innri frið. Hún er ástand sem mótast af því hvernig við mætum lífinu, frekar en hvað lífið gefur okkur. Hamingja getur því verið háð því hvernig við sjáum heiminn og hvernig við tengjumst öðrum, að við reynum að sýna öðrum samkennd og virðingu í samskiptum ásamt því að tileinka okkur heilbrigt og fallegt sjálfstal getur ýtt undir hamingju. En hamingja er einstaklingsbundin og mismunandi fyrir alla, hamingja er tilfinning byggð á innri og ytri aðstæðum. Hefur þú velt því fyrir þér nýlega hvað hamingja er fyrir þér og hvað þú gerir til að viðhalda hamingju í þínu lífi? En hvað getum við gert? Samskipti eru gríðarlega mikilvægur áhrifaþáttur í okkar lífi, það hvernig við tölum um og til annarra hefur áhrif á okkur og aðra. Það hvernig við tölum um og til okkar. Þ.e. okkar eigin innri samskipti eru einnig gríðarlega mikilvægur árhifaþáttur í okkar líðan. Að við séum meðvituð um okkar eigið innra samtal. Að við tölum fallega til okkar sjálfra, að við hrósum okkur þegar gengur vel, að við mætum okkur í mildi og af góðvild. Þegar við höfum styrkt okkar eigið innra samtal og sjálfmynd getur það hjálpað okkur að finna og fylgja okkar eigin innri áttavita. Það snýst um að treysta eigin ákvörðunum og gera það sem vitum að er rétt fyrir okkur. Til að tengjast betur þessum áttavita er gott að skoða eigið gildismat. Að hugsa um hvað er mikilvægt fyrir okkur og hver eru okkar lífsgildi, ef við erum meðvituð um þetta verður auðveldara að taka ákvarðanir sem samræmast okkar innri áttavita. Einnig þurfum við að minna okkur að hvað það er sem við getum raunverulega haft áhrif á. Að sleppa því sem er ekki okkar og við höfum ekki stjórn á. Minna okkur á hvernig við getum haft áhrif á okkar upplifanir með okkar eigin viðhorfi og reyna að mæta fólki og aðstæðum í kærleika. Að minna okkur á, að tengsl byggð á virðingu, trausti og stuðningi stuðla að hamingju. Þegar við gefum og tökum á jákvæðan hátt, verða tengsl okkar sterkari og við upplifum meiri lífsánægju. En hver er leiðin að hamingjunni? Leiðin að hamingjunni er ekki bein lína eða markmið sem hægt er að ná í og setja í vasann. Hún er ferðalag sem byggir á því að rækta jákvæða eiginleika eins og þakklæti, samkennd og fyrirgefningu. Hún felst í að finna tilgang í því sem við gerum, upplifa flæði í verkefnum sem gleðja okkur og leggja okkar af mörkum til annarra. Hamingja er líka fólgin í því að viðurkenna eigin tilfinningar, bæði þær jákvæðu sem og þær erfiðari og mæta sjálfum sér af virðingu og hlýju. Með því að skoða styrkleikana okkar getum við skoðað þær áskoranir sem við þurfum að vinna með og þannig bætt styrkleikana okkar. Það er mikilvægt að þekkja og nýta eigin styrkleika, að stunda það sem við erum góð í hvað sem það er. Þegar við nýtum styrkleika okkar finnum við fyrir vellíðan og aukinni hamingju. Jákvæð sálfræði leggur áherslu á að við getum sjálf haft áhrif á eigin hamingju með því að styrkja eigin seiglu, æfa bjartsýni og leggja rækt við tengsl við aðra. Þessi gullnu orð, tengsl við aðra, við finnum ekki hamingjuna hjá öðrum en við getum ræktað hana í hreinum, heilnæmum og kærleiksríkum tengslum. Hamingjan býr oft í litlu hlutunum. Samveru við fólk sem okkur þykir vænt um, að veita öðrum stuðning eða einfaldlega að njóta kyrrðarinnar í augnablikinu. Áfangastaður eða vegferð? Að lokum er hamingjan ekki áfangastaður, heldur vegferð sem við göngum dag frá degi, þar sem við veljum meðvitað að beina athyglinni að því sem skiptir máli – tengslum, tilgangi og væntumþykju. Hér eru nokkrar hugmyndir að einföldum, en áhrifaríkum, athöfnum sem hægt er að gera á Alþjóðlega hamingjudaginn, sem og aðra daga, til að ýta undir eigin hamingju og í sumum tilfellum einnig hamingju annarra: 1. Skrifa þakklætisbréf eða skilaboð •Hugsaðu um einhvern sem hefur haft jákvæð áhrif á líf þitt. Skrifaðu honum/henni bréf eða skilaboð þar sem þú tjáir þakklæti þitt og hvernig sá einstaklingur hefur skipt máli fyrir þig. Það veitir bæði þér og viðtakandanum gleði. 2. Gefðu tíma •Gefðu einhverjum tíma þinn. Bjóddu vini, fjölskyldumeðlim eða vinnufélaga í göngutúr eða kaffibolla. Raunveruleg nærvera og hlustun eru eitt það dýrmætasta sem við getum gefið okkur og öðrum. 3. Gerðu óvænta góðverk •Það getur verið eitthvað lítið eins og að bjóða fram hjálp, greiða fyrir kaffi einhvers í röðinni, skilja eftir jákvæða miða á almennum stað eða hrósa ókunnugum. Smáar athafnir geta breytt degi einhvers til hins betra. Það er svo mikilvægt að muna að lítið atriði sem skiptir okkur kannski ekki miklu máli getur haft gríðarlega áhrif á aðra. 4. Taktu pásu og hugleiddu •Gefðu þér rólega stund. Prófaðu kannski að fara í gegnum hugleiðslu þar sem þú einbeitir þér að því sem veitir lífinu þínu merkingu. Þú getur líka skrifað niður það sem veitir þér hamingju og hvernig þú getur ræktað það oftar. 5. Brostu til annarra •Bros hefur ótrúleg áhrif á þig og aðra! Brostu af einlægni til þeirra sem þú hittir í dag – hvort sem það er í vinnunni, á förnum vegi eða heima. Einfalt atriði en alveg ótrúlega smitandi og hefur mikil áhrif. 6. Skipulegðu einhverskonar samveru •Haltu smá te- eða kaffiboð með fólki sem þér þykir vænt um. Gerðu eitthvað með þeim sem fylla þig jákvæðri orku og veita þér gleði, eins og að spila, elda eða fara út í náttúruna, hvað sem þér dettur í hug. 7. Ræktaðu tengslin við þig •Gerðu eitthvað sem þér finnst þú hafa gott af. Það gæti verið jóga, löng gönguferð, að fara í heitt bað, dansa, hlusta á tónlist eða hreinlega að hvíla þig. Tími í náttúrunni getur t.d. verið mjög heilsusamlegur fyrir andlega og líkamlega vellíðan. Mundu að hamingjan byrjar innan frá. „Gættu að þeim er gleðina skortir, góðvildin er svo sterk“ Höfundur er viðskiptafræðingur, yogakennari, markþjálfi og með diplómu í jákvæðri sálfræði.