Atvinnulíf

Einkenni og afleiðingar fitufordóma á vinnustöðum

Rakel Sveinsdóttir skrifar
Fitufordómar á vinnustöðum eru staðreynd og þá þarf að uppræta eins og aðra fordóma.
Fitufordómar á vinnustöðum eru staðreynd og þá þarf að uppræta eins og aðra fordóma. Vísir/Getty

Getur verið að þú haldir um margt fólk í ofþyngd að það séu hálfgerðir letingjar? Eða að viðkomandi sé ekkert rosalega klár? Ertu með yfirlýsingar um að fólk í ofþyngd sé með litla sjálfstjórn og almennt ekki hraust? Finnst þér fólk í ofþyngd minna spennandi í ásýnd og útliti? 

Að svara einhverjum af þessum spurningum játandi eru lýsandi einkenni fitufordóma. Fitufordómar geta jafnframt falið í sér viðhorf eins og að fólk í ofþyngd sé ekki nógu samviskusamt til vinnu. Að það sé yfir höfuð ekki eins viðkunnanlegt og annað fólk eða í jafn góðu jafnvægi tilfinningalega og annað fólk. 

Engar fullyrðingar í þessa veru er þó hægt að rökstyðja með rannsóknum. Það sem rannsóknir hafa hins vegar sýnt marg oft er að fitufordómar á vinnustöðum eru staðreynd. Þessir fitufordómar beinast að samstarfsfólki, stjórnendum, stjórnarmönnum og viðskiptavinum. 

Sem dæmi má nefna hafa rannsóknir sýnt að fólk í ofþyngd er oft ólíklegra til að vera ráðið í starf en fólk í meðalþyngd. Þannig geta fitufordómar komið fram strax í ráðningaferlinu. 

Þá hafa rannsóknir sýnt að viðhorf starfsfólks til stjórnenda í ofþyngd, þar með talið stjórnarmeðlimi, er neikvæðara í samanburði við viðhorf starfsfólks til stjórnenda í meðalþyngd. 

Viðskiptavinir geta orðið fyrir barðinu á fitufordómum á vinnustöðum.

Afleiðingar fitufordóma

Afleiðingar fitufordóma á vinnustöðum eru almennt þær sömu og sýna sig með fordóma og mismunun af öðru tagi. Áhrifin eru neikvæð á líkamlega og andlega heilsu og líðan starfsfólks. Viðhorf starfsfólks mælist neikvæðara gagnvart vinnustaðnum og árangurs í starfi. 

Þá geta fitufordómar á vinnustöðum haft áhrif á veltu og viðskipti. Rannsóknir hafa t.d. sýnt að fólk í ofþyngd verslar minna hjá fyrirtækjum þar sem það upplifir fordóma í sinn garð af hálfu starfsfólks.

Rannsóknir hafa sýnt að fitufordómar á vinnustöðum hafa neikvæð áhrif en þessir fordómar ná til bæði starfsfólks og stjórnenda.Vísir/Getty

Hvað er til ráða?

Stjórnendur þurfa að grípa til aðgerða gagnvart fitufordómum á sama hátt rétt eins og á við um aðra fordóma eða mismunun. Huga þarf að aðgerðum og forvörnum. Þau þrjú atriði sem stjórnendum er bent á eru:

1. Sjálfskoðun: Hvernig er viðhorfið þitt?

Það fyrsta sem stjórnendur þurfa að gera er að líta í eiginn barm og velta því fyrir sér hvort þeir séu sjálfir með fitufordóma. Oft eru fitufordómar ómeðvitaðir þannig að hér þurfa stjórnendur að gaumgæfa það vel, hvort fitufordómar séu til staðar hjá þeim sjálfum. 

2. Eru mælikvarðar án fordóma?

Þá þurfa stjórnendur að fara vel í gegnum alla ferla þar sem árangur starfsfólks er metinn eða ákvarðanir teknar, t.d. varðandi verkefnaúthlutun. Mælikvarðar þurfa alltaf að vera fordómalausir gagnvart útliti fólks, kyni, kynhneigð o.fl. þar sem hætta er á mismunun.

3. Eru fitufordómar meðtaldir öðru í forvörnum?

Þá þurfa stjórnendur að gæta þess í forvarnarstarfi að fitufordómar séu ræddir og þeir nefndir. Í þessu samhengi þurfa skilaboðin að vera skýr þannig að vel komi fram að fitufordómar séu hvorki liðnir innan hópa samstarfsfólks né í garð viðskiptavina.


Tengdar fréttir

Einkenni algengra aldursfordóma á vinnustöðum

Aldursfordómar hafa orðið nokkuð undir í umræðum síðustu ára um fordóma á vinnustöðum og forvarnir gegn þeim. Meira er rætt um aðgerðir og forvarnir gegn kynfordómum, kynvitund, kynhneigð, þjóðerni og trú. 

Fyrsti vinnustaðurinn til að sporna við heimilisofbeldi í Covid

ISAL hefur nú innleitt aðgerðaráætlun til að sporna við heimilisofbeldi. Aðgerðaráætlunin byggir á nokkrum leiðum til að aðstoða starfsfólk sem gætu verið þolendur heimilisofbeldis til að stíga út úr þeim aðstæðum.

Samstarfsfólk sem hefur neikvæð áhrif á vinnustaðinn

Það getur verið dýrkeypt fyrir vinnustaði að taka ekki á því ef starfsfólk hefur neikvæð áhrif á andrúmsloftið eða samstarfsfélaga. Oft þarf ekki nema einn einstakling á vinnustað til að eitra út frá sér.





Athugið. Vísir hvetur lesendur til að skiptast á skoðunum. Allar athugasemdir eru á ábyrgð þeirra er þær rita. Lesendur skulu halda sig við málefnalega og hófstillta umræðu og áskilur Vísir sér rétt til að fjarlægja ummæli og/eða umræðu sem fer út fyrir þau mörk. Vísir mun loka á aðgang þeirra sem tjá sig ekki undir eigin nafni eða gerast ítrekað brotlegir við ofangreindar umgengnisreglur.

Fleiri fréttir

Sjá meira


Velkomin á Vísi. Þessi vefur notar vafrakökur. Sjá nánar.