Nýr sæstrengur til Eyja tekinn í gagnið

Líklegt er talið að met hafi verið slegið í lagningu rafmagnsæstrengs þegar á einu ári tókst að leggja nýjan streng til Vestmannaeyja. Ragnheiður Elín Árnadóttir, iðnar- og viðskiptaráðherra, hleypti spennu á strenginn í Eyjum í gær.

Fram kom í máli Þórðar Guðmundssonar, forstjóra Landsnets, við þetta tilefni, að alla jafna taki undirbúningur slíks verkefnis tvö til þrjú ár.

Nýi strengurinn leysir af hólmi Vestmannaeyjastreng 2 sem orðinn var illa farinn og ótraustur. Strengur 3 fylgir að mestu sömu leið og strengur 1. Hann er tæplega þrettán kílómetra langur og tengist spennivirkjum Landsnets á Landeyjasandi og í Eyjum með þriggja og hálfs og eins kílómetra jarðstrengjum.

Nýi strengurinn, sem kemur frá ABB í Svíþjóð, er sértaklega styrktur til að forðast viðlíka slit og plagað hefur forvera hans. Við það eykst þyngd hans og umfang nokkuð. Einn metri af streng er um 41 kíló og má því gefa sér að strengurinn í sjó vegi yfir 500 tonn og tæp 700 tonn með strengjum í jörð.

Til að byrja með er Vestmannaeyjastrengur 3 rekinn á 33 kílóvolta spennu en hann er gerður fyrir allt að 66 kílóvolta spennu sem gefur möguleika á enn meiri raforkuflutningi í framtíðinni. Samkvæmt upplýsingum Landsnets hefur heildarkostnaður við verkefnið numið um 1,6 milljörðum króna.

Upplýst var við athöfnina í gær að þörf væri fyrir enn annan sæstreng til Eyja innan næsta áratugar og væri undirbúningur þess verkefnis þegar hafinn hjá Landsneti.

Fram kom í máli forstjóra Landsnets að þörf væri fyrir enn annan sæstreng til Eyja innan næsta áratugar og að undirbúningur þess verkefnis væri þegar hafinn. Með lagningu þessa strengs væri hins vegar búið að tryggja orkuöryggi Vestmannaeyja til næstu framtíðar.

„Strengurinn gerir sjávarútvegsfyrirtækjum hér í Eyjum mögulegt að leggja af olíunotkun sína sem nemur um sex til átta þúsund tonnum á ári,“ sagði Þórður. Sparnaður vegna minni olíuinnflutnings sagði hann að gæti numið um einum milljarði króna á ári.

„Ennfremur mun notkun raforku í stað olíu draga verulega úr losun gróðurhúsalofttegunda, svo hér er einnig tekið mikilvægt skref í umhverfismálum,“ bætti hann við. 

„Afhendingaröryggi raforku er ein af undirstöðunum í orkumálum Íslands,“ sagði líka Ragnheiður Elín Árnadóttir, eftir að hún hleypti spennu á nýjan sæstreng til Vestmannaeyja í gær.

„Mun ég í vetur gera það að einu af mínum aðalmálum bæði í þinginu og í ráðuneytinu.“

Ragnheiður Elín sagði vitað mál að flutningskerfis Landsnets færðist stöðugt nær mörkum þess sem það gæti með góðu móti annað. Ljóst væri að á allra næstu árum þyrfti að kerfið til að leysa takmarkanir sem við væri að fást og til að anna áætluðum vexti í raforkunotkun.

Í þessum efnum þyrfti að huga sérstaklega að jaðarsvæðum „Að öðrum kosti er tómt mál að tala um átak í atvinnuuppbyggingu eða nýfjárfestingar á slíkum svæðum. Í augum uppi liggur að byggðamál og orkumál eru nátengd.“