Niðurfelling eykur á þenslu

Niðurfelling á húsnæðisskuldum einstaklinga getur haft veruleg þensluaukandi áhrif hvort sem um ræðir beina endurgreiðslu eða lækkun höfuðstóls, að mati sérfræðinga Seðlabankans.

Í næsta mánuði á nefnd undir forystu dr. Sigurðar Hannessonar að kynna úrræði vegna niðurfellingar á verðtryggðum húsnæðislánum. Samkvæmt heimildum fréttastofu er vinna nefndarinnar á áætlun og er stefnt að því að skila tillögum í síðari hluta nóvember sem yrði hægt að framkvæma um mitt næsta ár.

Margir sem eru eða voru með verðtryggð lán bíða spenntir, enda um að ræða stærsta kosningaloforð Framsóknarflokksins. Þetta loforð framsóknarmanna hefur verið undirorpið gagnrýni.

Bæði á þeirri forsendu að leiðin sem þeir vilja fara sé óframkvæmanleg og að slík innspýting fjár í hagkerfið til heimilanna ýti undir þenslu og verðbólgubál þannig að ávinningurinn af niðurfærslunni hverfi jafnóðum. Betur sé þá heima setið en af stað farið.

Í Efnahagsmálum nr. 5, sérriti Seðlabankans sem kom út í dag segir: Niðurfelling á húsnæðisskuldum einstaklinga getur einnig haft veruleg þensluaukandi áhrif. Á það jafnt við hvort sem um ræðir beina endurgreiðslu, sem skilar sér beint í auknum ráðstöfunartekjum í dag, eða lækkun höfuðstóls, sem leiðir til aukinna ráðstöfunartekna í framtíðinni. Leiði slíkar aðgerðir til aukinnar verðbólgu yrði Seðlabankinn að bregðast við með auknu aðhaldi sem gæti leitt til hækkunar jafnvægisatvinnuleysis.

Seðlabankinn yrði því að beita hagstjórnartækjum til að hafa taumhald á verðbólgunni eftir slíka aðgerð. Niðurfærsla á húsnæðisskuldum heimilanna er pólitískt eldfimt mál.

Fréttastofan hafði samband við þrjá fræðimenn í hagfræði vegna málsins í dag til þess að fá viðbrögð við því almennt hvaða áhrif það hefði á efnahagslífið ef húsnæðisskuldir yrðu færðar niður í einu vetvangi um tugi ef ekki hundruði milljarða króna. Enginn þeirra gaf kost á viðtali.