Hvað er gengistryggt lán? - Hæstiréttur klofnar

Í dag féll dómur í Hæstarétti þar sem tekist var á um hvort ákveðið lán væri lán í íslenskum krónum, bundið gengi erlendra gjaldmiðla (gengistryggt lán) eða hvort það væri lán í erlendum gjaldmiðli. Hæstiréttur klofnaði í afstöðu sinni en eins og kunnugt er eru gengistryggð lán ólögmæt.

Fyrirtækið Háttur ehf., sem var í eigu Karls Wernerssonar, fékk 400 milljóna króna lán hjá Kaupþingi árið 2007. Lánið bar yfirskriftina „Lánssamningur í erlendum myntum". Fyrirtækið fékk andvirði lánsins greitt inn á reikninga sína í erlendum gjaldmiðlum. Sömuleiðis voru gjaldeyrireikningar þess skuldfærðir fyrir afborgunum af láninu. Hins vegar notaði fyrirtækið lánið til að greiða 400 milljónir íslenskra króna vegna fasteignaviðskipta. Á þessum tíma voru lánskjör erlendra lána hagstæðari en lána í íslenskum krónum.

Meirihluti Hæstaréttar komst að þeirri niðurstöðu að lánið væri í raun í erlendum myntum. Sú niðurstaða er rökstudd með vísan til yfirskriftar lánsins og þess að í raun skiptu fjárhæðir í erlendum gjaldmiðli um hendur.

Minnihluti Hæstaréttar telur hins vegar að um lán í íslenskum krónum með ólögmætri gengistryggingu væri að ræða. Minnihlutinn telur að yfirskrift lánsins og framkvæmd á greiðslu þess breyti ekki því eðli lánsins að það hafi verið í íslenskum krónum. Lánið hafi verið notað til að greiða 400 milljón íslenskar krónur fyrir fasteignir. Það hafi hins vegar verið klætt í búning erlends láns svo lántakendur gætu notið betri kjara.

Meirihlutann skipuðu dómararnir Markús Sigurbjörnsson, Garðar Gíslason, Jón Steinar Gunnlaugsson og Þorgeir Örlygsson. Minnihlutann skipuðu Árni Kolbeinsson Ingibjörg Benediktsdóttir og Viðar Már Matthíasson.

Héraðsdómur hafði áður komist að þeirri niðurstöðu að lánið væri í íslenskum krónum en bundið gengi erlendra gjaldmiðla.