Rætt um hvort leyfa eigi hreindýrum nýtt landnám

Íbúar á Norðausturlandi hafa verið boðaðir til fundar á Þórshöfn í kvöld um nýtt landnám hreindýra. Merki sjást um að dýrin sæki í ný svæði á landinu utan hefðbundinna heimkynna á Austurlandi, en yfirvöld hafa til þessa brugðist við með því að skjóta slík dýr.

Þegar hreindýr voru fyrst flutt inn til Íslands fyrir 240 árum var þeim dreift á nokkur svæði víða um land en nú finnast þau eingöngu á austasta hluta landsins; austan Breiðamerkursands, Vatnajökuls og Jökulsár á Fjöllum og sunnan Langaness.

Skarphéðinn Þórisson, hreindýrasérfræðingur Náttúrustofu Austurlands, segir hreindýrin hánorræn dýr þannig að þau myndu lifa allsstaðar á Íslandi. Þau hafi það hvergi eins gott og hérna. Frjósemi og líkamlegt ástand þeirra sé eins og best þekkist í heiminum.

Af ótta við sauðfjársjúkdóma eru hreindýr skotin ef þau leita annað, eins og sunnan Vatnajökuls, ef þau reyna að komast úr Suðursveit vestur í Öræfi, sem Skarphéðinn segir að yfirvöld vilji ekki að gerist.

Tvö nýleg dæmi eru um að hreindýr hafi farið um hálendið í átt til Suður- og Vesturlands, dýr sem sáust við Vatnsfellsvirkjun og á Arnarvatnsheiði. En þau leita núna einnig lengra norður, í átt að Langanesi og Þistilfirði, þar sem þau hafa reyndar verið áður, og segir Skarphéðinn að ef þeim haldi áfram að fjölga þar muni þau leggja undir sig Norðausturland, ef það sé talið æskilegt, ef heimamenn vilji fá þau og ef yfirvöld ákveði það.

Og það á einmitt að ræða á íbúafundi á Þórshöfn í kvöld þar sem fundarefnið er aukinn ágangur og hugsanlegt landnám hreindýra við Langanes og Þistilfjörð.

En afhverju mega þau ekki vera í öðrum landshlutum, eins og á Vestfjörðum og Arrnarvatnsheiði?

Skarphéðinn segir að því verði aðrir að svara en kveðst skilja þau rök að menn taki ekki þá áhættu að flytja hreindýr ef þau geti hugsanlega flutt sjúkdóma, eins og riðu og garnaveiki.