Árleg raunávöxtum lífeyrissjóða 3,1% frá árinu 1997

Íslenskir lífeyrissjóðir eru með um 3,1% árlega raunávöxtun frá árinu 1997 á meðan markaðsraunvextir hafa verið um 4,5%. Þetta kemur fram í áliti frá hinu óháða og sérhæfða fjármálafyrirtæki GAMMA þar sem fjallað er um ávöxtunnarmarkmið lífeyrissjóðanna.

Réttindaávinnsla iðgjaldagreiðenda, þ.e. skuldbindingar lífeyrissjóðs, felur í sér ávöxtunarmarkmið á bilinu 3-4% raunvextir, sem lög frá 1997 setja sem lágmarkstryggingavernd.

Fram kemur að langtíma raunvextir í dag eru um 3,4% á sama tíma og langtímaraunvextir í G7 ríkjum eru 0,5-1,0%, að Ítalíu undanskilinni (2,2%)

Þegar markaðsvextir eru lægri en ávöxtunarviðmið sjóðs er vísvitandi verið að vanmeta skuldbindingar sjóðsins sem getur leitt til þess að innbyggður halli sjóðsins sé falinn og hlaði upp á sig með tíma. Útgreidd réttindi verða of há og sjóðsfélögum er mismunað.

Bandarískt lífeyrissjóðskerfi liggur undir harðri gagnrýni vegna bágrar stöðu en þeir hafa lofað upp undir 8% nafnávöxtun á meðan markaðsvextir eru um 3-4%.

Eftir því sem ávöxtunarloforð er hærra, fegrar það tryggingafræðilega stöðu sjóðsins, skuldbindingar eru næmari fyrir breyttri ávöxtunarkröfu en eignir, og þær lækka eftir því sem ávöxtunarloforðið er hærra.

Lög og reglugerðir eiga að ýta undir fjárfestingar í sem áhættuminnstum fjárfestingum, að teknu tilliti til skuldbindinga, en ekki auka áhættusækni.

Eftir því sem áhættusækni lífeyrissjóðanna eykst, aukast sveiflur í ávöxtun þeirra sem leiðir til oflofaðra og ofgreiddra réttinda á uppgangstímum og til sársaukafyllri niðurskurðs en ella í niðursveiflu líkt og nú.

Gott lífeyrissjóðakerfi á Íslandi má gera betra með hnitmiðuðum breytingum, að því er segir í áliti GAMMA.