Kreppan klippir fimmtung af kaupmætti landsmanna

Kreppan mun klippa fimmtung af kaupmætti ráðstöfunartekna landsmanna fram til ársins 2011 ef spár ganga eftir. Reiknað er með að kaupmátturinn verði 21% lægri árið 2011 en hann var árið 2007. Mun kaupmátturinn þá verða hinn sami og hann var árið 2003.

Greining Íslandsbanka fjallar um málið í Morgunkorni sínu. Þar segir að kaupmáttur ráðstöfunartekna á mann jókst um ríflega 80% á tímabilinu frá 1994 til 2007. Var samfeldur vöxtur allan tímann að árinu 2001 undanskildu en í niðursveiflunni þá dróst kaupmátturinn saman um 2,9%. Kaupmáttur ráðstöfunartekna dróst hins vegar saman um 0,3% á milli áranna 2007 og 2008 samhliða snarpri lækkun á gengi krónunnar og vaxandi verðbólgu samkvæmt upplýsingum sem Hagstofan birti í morgun.

Lækkun kaupmáttar ráðstöfunartekna á mann á milli áranna 2007 og 2008 var upphafið af einni mestu lækkun ráðstöfunartekna sem hér á landi hefur átt sér stað. Samkvæmt spá fjármálaráðuneytisins sem birt var núna í byrjun október mun kaupmáttur ráðstöfunartekna á mann dragast saman um 10,4% í ár og um 11,4% á næsta ári.

Kaupmátturinn mun síðan ná botni í núverandi kreppu á árinu 2011 en þá mun hann vera rétt ríflega það sem hann var á árinu 2003. Kreppan mun þá hafa klippt um fimmtung af kaupmættinum en samkvæmt spánni mun kaupmáttur ráðstöfunartekna á mann vera 21% lægri árið 2011 en hann var árið 2007.

Þrátt fyrir lækkunina mun kaupmáttur ráðstöfunartekna enn vera um 42% hærri 2011 en hann var 1994 og þannig mun ríflega helmingurinn af þeirri 80% kaupmáttaraukningu sem átti sér stað á tímabilinu frá 1994 til 2007 standa eftir þegar botni kreppunnar verður náð samkvæmt spánni. Kaupmáttur ráðstöfunartekna á mann mun þá verða tæplega 9% hærri en hann var þegar síðasta uppsveifla í efnahagslífinu hófst árið 2001/2002.